Doanh nghiệp chủ động hơn trong huy động vốn khi có Nghị định số 200/2026/NĐ-CP

Để ghi nhận góc nhìn từ phía doanh nghiệp phát hành, Tạp chí Kinh tế - Tài chính đã có cuộc trao đổi với ông Nguyễn Văn Phú, Thành viên HĐQT Công ty Cổ phần Nông nghiệp BaF Việt Nam (HOSE), về những điểm mới của Nghị định số 200/2026/NĐ-CP cũng như tác động của nghị định đối với thị trường vốn và hoạt động huy động vốn của doanh nghiệp.

Ông Nguyễn Văn Phú, Thành viên HĐQT Công ty Cổ phần Nông nghiệp BaF Việt Nam.

Phóng viên: Thưa ông, dưới góc độ doanh nghiệp, ông đánh giá như thế nào về những điểm mới của Nghị định số 200/2026/NĐ-CP về chào bán, giao dịch trái phiếu doanh nghiệp và những tác động mà nghị định này có thể mang lại đối với thị trường cũng như doanh nghiệp?

Ông Nguyễn Văn Phú: Ở góc độ doanh nghiệp, tôi đánh giá đây là một bước đi rất tích cực đối với thị trường. Khi Nghị định số 200/2026/NĐ-CP ra đời, thị trường trái phiếu sẽ minh bạch hơn và tôi cho rằng điều này sẽ góp phần lấy lại niềm tin của nhà đầu tư đối với thị trường trái phiếu. Từ đó, doanh nghiệp sẽ có điều kiện khôi phục kênh huy động vốn đã gặp rất nhiều khó khăn và suy giảm trong vài năm vừa qua.

Tôi tin rằng khi Nghị định được triển khai, thị trường trái phiếu doanh nghiệp sẽ dần phục hồi. Những doanh nghiệp như BaF cũng sẽ tận dụng tốt hơn kênh huy động vốn này trong thời gian tới.

Phóng viên: Nghị định số 200/2026/NĐ-CP cho phép doanh nghiệp sử dụng nguồn vốn thu được từ đợt phát hành trái phiếu để gửi tiền tại ngân hàng hoặc mua chứng chỉ tiền gửi trong trường hợp chưa đến thời điểm giải ngân theo tiến độ. Theo ông, quy định mới này sẽ mang lại những lợi ích gì cho doanh nghiệp?

Ông Nguyễn Văn Phú: Tôi đánh giá đây là một quy định rất tích cực. Chúng ta đều biết quy mô một đợt phát hành trái phiếu riêng lẻ thường rất lớn, có thể từ 500-700 tỷ đồng, thậm chí vài nghìn tỷ đồng. Trong khi đó, không có dự án nào có thể sử dụng ngay toàn bộ nguồn vốn này ngay sau thời điểm phát hành.

Trước đây, sau khi phát hành, doanh nghiệp vẫn phải chịu chi phí vốn trong giai đoạn chưa sử dụng được nguồn tiền. Với quy định mới của Nghị định số 200/2026/NĐ-CP, trong thời gian chưa giải ngân cho dự án, doanh nghiệp có thể gửi tiết kiệm hoặc mua chứng chỉ tiền gửi. Khoản lãi phát sinh từ đó sẽ bù đắp được một phần chi phí sử dụng vốn trong thời gian vốn chưa được đưa vào dự án. Tôi cho rằng, đây là thay đổi rất thiết thực, góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn vốn huy động.

Phóng viên: Thời gian qua, các cơ quan quản lý đã triển khai nhiều giải pháp nhằm cải cách thủ tục, hoàn thiện cơ chế và rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ phát hành chứng khoán. Dưới góc độ doanh nghiệp, ông đánh giá như thế nào về những thay đổi này?

Ông Nguyễn Văn Phú: Theo tôi, trong khoảng 3-4 năm trở lại đây, các cơ quan quản lý, đặc biệt là Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, đã ban hành nhiều chính sách tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp thực hiện các đợt phát hành cổ phiếu cũng như trái phiếu. Thời gian xử lý hồ sơ hiện nay nhanh hơn rất nhiều so với trước đây.

Ngay tại BaF, có những năm chúng tôi thực hiện được 2 đợt phát hành trong cùng một năm. Cách đây khoảng 3-4 năm, điều này gần như rất khó thực hiện; một năm hoàn thành được một đợt phát hành đã là kết quả tốt. Thời gian gần đây, không riêng BaF mà nhiều doanh nghiệp khác cũng có thể thực hiện hai đợt phát hành trong năm, cả cổ phiếu lẫn trái phiếu, thậm chí tăng vốn điều lệ hai lần trong một năm. Đó thật sự là minh chứng cho những nỗ lực cải cách của cơ quan quản lý trong việc hoàn thiện thủ tục và tạo điều kiện thuận lợi hơn cho doanh nghiệp tiếp cận thị trường vốn.

Phóng viên: Điều đó đã hỗ trợ doanh nghiệp như thế nào trong bối cảnh kênh tín dụng còn nhiều áp lực, lãi suất huy động ở mức cao kéo theo chi phí vay vốn của doanh nghiệp tăng lên?

Ông Nguyễn Văn Phú: Trong bối cảnh doanh nghiệp vẫn chịu nhiều áp lực về chi phí vốn, những thay đổi này mang lại ý nghĩa rất lớn. Trước đây, nếu mỗi năm chỉ thực hiện được một đợt phát hành thì dù kế hoạch đầu tư đã được xây dựng từ đầu năm, doanh nghiệp thường phải chờ đến cuối năm mới huy động được nguồn vốn, khiến tiến độ triển khai dự án bị chậm so với kế hoạch.

Khi có điều kiện thực hiện hai, thậm chí ba đợt phát hành trong năm, bao gồm cả cổ phiếu và trái phiếu, doanh nghiệp có thể chủ động hơn trong việc cân đối dòng vốn theo tiến độ từng dự án. Nguồn vốn được huy động đúng thời điểm sẽ giúp rút ngắn độ trễ trong triển khai kế hoạch đầu tư, nâng cao hiệu quả sử dụng vốn và giảm bớt sự phụ thuộc vào tín dụng ngân hàng.

Phóng viên: Ông có đề xuất gì để doanh nghiệp có thể huy động vốn hiệu quả hơn từ thị trường cổ phiếu và trái phiếu?

Ông Nguyễn Văn Phú: Về kiến nghị, chúng tôi mong muốn trong quá trình doanh nghiệp lập hồ sơ và xin phép phát hành cổ phiếu, trái phiếu với Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, mặc dù đã thực hiện đầy đủ các quy định, nhưng trên thực tế vẫn phát sinh những khó khăn nhất định ở từng hồ sơ.

Do đó, chúng tôi mong Ủy ban Chứng khoán Nhà nước sẽ tổ chức thêm các hội thảo, hội nghị để doanh nghiệp cùng chia sẻ những khó khăn, vướng mắc trong quá trình phát hành. Mỗi doanh nghiệp đều có những kinh nghiệm và câu chuyện riêng trong quá trình thực hiện các đợt phát hành. Nếu những kinh nghiệm đó được trao đổi, chia sẻ rộng rãi thì các đợt lập hồ sơ, xin phép phát hành và huy động vốn sau này sẽ thuận lợi hơn. Chúng tôi cũng mong cơ quan quản lý tiếp tục cải cách thủ tục theo hướng đơn giản hơn, giảm bớt chi phí và thời gian thực hiện, tăng cường số hóa quy trình xử lý hồ sơ để doanh nghiệp chủ động hơn trong huy động vốn. Đây là những định hướng phù hợp trong bối cảnh thị trường vốn Việt Nam đang cần tăng khả năng huy động vốn trung và dài hạn cho doanh nghiệp, đồng thời nâng cao chất lượng và tính cạnh tranh của thị trường.

Khi đó, chúng tôi hay nhiều doanh nghiệp khác cũng sẽ dễ dàng huy động vốn hơn, qua đó giảm bớt sự phụ thuộc vào nguồn vốn tín dụng ngân hàng và phát huy tốt hơn vai trò của thị trường chứng khoán trong việc cung ứng vốn cho doanh nghiệp.

Phóng viên: Trân trọng cảm ơn ông!