 |
| Đại biểu Quốc hội Trịnh Xuân An. |
Phóng viên: Thưa đại biểu, ông đánh giá như thế nào về kết quả phát triển kinh tế - xã hội thời gian qua và mục tiêu tăng trưởng cao mà Chính phủ đề ra cho giai đoạn tới?
Đại biểu Trịnh Xuân An: Tôi cơ bản thống nhất với Báo cáo của Chính phủ trình Quốc hội về tình hình phát triển kinh tế - xã hội năm 2025 và những tháng đầu năm 2026, cũng như kết quả thực hiện giai đoạn 5 năm 2021-2025 và định hướng kế hoạch giai đoạn 2026-2030.
Giai đoạn 2021-2025, chúng ta đã đạt được nhiều kết quả quan trọng, khá toàn diện trên các lĩnh vực; kinh tế vĩ mô cơ bản ổn định, các cân đối lớn được bảo đảm, năng lực chống chịu của nền kinh tế từng bước được nâng lên, tạo nền tảng quan trọng cho giai đoạn phát triển tiếp theo.
Đặc biệt, những kết quả đạt được trong năm 2025 và những tháng đầu năm 2026 là rất đáng ghi nhận trong bối cảnh tình hình thế giới biến động nhanh, phức tạp và khó lường. Tăng trưởng kinh tế duy trì ở mức cao với 8,02% GDP, thuộc nhóm cao của khu vực và thế giới; ổn định kinh tế vĩ mô được giữ vững, các cân đối lớn cơ bản được bảo đảm; niềm tin của người dân và cộng đồng doanh nghiệp từng bước được củng cố.
Trên nền tảng kết quả này, điều tôi đặc biệt quan tâm là mục tiêu tăng trưởng cao trong giai đoạn tới, hướng tới tăng trưởng hai con số như Thủ tướng Chính phủ đã nhấn mạnh. Đây không chỉ là một chỉ tiêu kinh tế, mà là một mệnh lệnh chính trị, đòi hỏi chúng ta phải hành động với quyết tâm cao hơn, tư duy đột phá hơn và hiệu quả thực chất hơn.
Phóng viên: Từ yêu cầu hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng cao, cần làm gì để khu vực doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa thực sự trở thành động lực của tăng trưởng, thưa ông?
Đại biểu Trịnh Xuân An: Doanh nghiệp nhỏ và vừa chiếm hơn 90% tổng số doanh nghiệp của nền kinh tế. Đây là một trong những động lực quan trọng của tăng trưởng.
Thời gian qua, khu vực này đã có nhiều nỗ lực, từng bước phục hồi và đóng góp tích cực vào phát triển kinh tế - xã hội. Tuy nhiên, để phát huy đầy đủ tiềm năng, vẫn cần tiếp tục hoàn thiện môi trường thể chế theo hướng thuận lợi hơn cho doanh nghiệp phát triển và lớn mạnh.
Trên thực tế, nhiều doanh nghiệp có cơ hội mở rộng sản xuất, kinh doanh, nhưng trong quá trình triển khai vẫn gặp một số vướng mắc nhất định liên quan đến thủ tục đầu tư, tiếp cận nguồn lực và tổ chức thực hiện dự án. Bên cạnh yếu tố chi phí, doanh nghiệp cũng rất quan tâm đến tính ổn định, minh bạch và khả năng dự báo của chính sách, bởi đây là cơ sở để họ yên tâm xây dựng kế hoạch dài hạn.
Vì vậy, theo tôi, cần tiếp tục chuyển mạnh từ tư duy “quản lý doanh nghiệp” sang “đồng hành cùng doanh nghiệp”, trong đó chú trọng giảm chi phí tuân thủ, giảm rủi ro pháp lý, đồng thời hoàn thiện các cơ chế hỗ trợ thiết thực để doanh nghiệp nhỏ và vừa tiếp cận thuận lợi hơn với vốn, đất đai và các nguồn lực phát triển, cũng như tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị.
Liên quan chặt chẽ đến vấn đề này là cải cách thủ tục hành chính. Thời gian qua, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ đã có nhiều nỗ lực và quyết tâm lớn, với các cam kết mạnh mẽ về cắt giảm thủ tục, rút ngắn thời gian xử lý và đơn giản hóa quy trình. Kết quả bước đầu đã tạo chuyển biến tích cực. Tuy nhiên, trong quá trình triển khai, ở một số nơi vẫn còn dư địa để tiếp tục cải thiện, nhằm bảo đảm sự thống nhất và hiệu quả thực thi.
Do đó, theo tôi, trong giai đoạn tới cần tiếp tục đẩy mạnh cải cách theo hướng nâng cao trách nhiệm trong thực thi. Mỗi thủ tục cần được gắn với trách nhiệm rõ ràng, thời gian xử lý minh bạch; đồng thời, mức độ hài lòng của người dân và doanh nghiệp nên được coi là một tiêu chí quan trọng trong đánh giá chất lượng phục vụ.
Việc cắt giảm thủ tục, thời gian và chi phí tuân thủ là rất cần thiết, nhưng quan trọng hơn là bảo đảm các cải cách này đi vào thực chất, mang lại thuận lợi rõ ràng trong quá trình hoạt động của doanh nghiệp. Khi doanh nghiệp thực sự cảm nhận được sự cải thiện trong môi trường kinh doanh, thì khu vực này sẽ phát huy tốt hơn vai trò là động lực quan trọng của tăng trưởng.
Phóng viên: Bên cạnh việc cải thiện môi trường kinh doanh, theo ông, cần làm gì để khơi dòng vốn cho nền kinh tế?
Đại biểu Trịnh Xuân An: Bên cạnh việc cải thiện môi trường kinh doanh, theo tôi, việc khơi thông và phân bổ hiệu quả các nguồn lực, đặc biệt là dòng vốn tín dụng cho nền kinh tế có ý nghĩa rất quan trọng đối với mục tiêu tăng trưởng cao trong giai đoạn tới.
Thực tế cho thấy, hệ thống tín dụng ngân hàng thời gian qua đã đóng góp tích cực trong việc cung ứng vốn cho nền kinh tế, hỗ trợ sản xuất - kinh doanh và thúc đẩy tăng trưởng.
Nhìn tổng thể, nền kinh tế hiện vẫn dựa nhiều vào tín dụng ngân hàng, trong khi các kênh dẫn vốn khác như thị trường trái phiếu doanh nghiệp, thị trường chứng khoán hay thu hút vốn từ bên ngoài đang được củng cố và tiếp tục phát triển đồng bộ hơn.
 |
| Ảnh minh hoạ. Nguồn: Internet |
Trong điều kiện đó, nếu tăng trưởng tín dụng chỉ ở mức khoảng 15% thì rất khó tạo dư địa cho mục tiêu tăng trưởng từ 10% trở lên. Nói cách khác, nếu dòng vốn cho nền kinh tế không được khơi thông tương xứng, thì mục tiêu tăng trưởng cao sẽ rất khó đạt được.
Do đó, Ngân hàng Nhà nước cần có đánh giá tổng thể, toàn diện hơn về cung - cầu vốn của nền kinh tế, đồng thời điều hành chính sách tiền tệ theo hướng linh hoạt hơn, có trọng tâm, trọng điểm. Đặc biệt, cần xem xét nới hạn mức tín dụng có chọn lọc, ưu tiên các ngân hàng thương mại có chất lượng tài sản tốt, nợ xấu thấp, để dòng vốn được dẫn vào đúng khu vực sản xuất - kinh doanh, thay vì áp dụng một mức trần mang tính cơ học cho toàn hệ thống.
Phóng viên: Cùng với khơi thông dòng vốn như ông đề cập, ông đánh giá như thế nào về yêu cầu nâng cao hiệu quả sử dụng ngân sách và vốn đầu tư công trong giai đoạn tới?
Đại biểu Trịnh Xuân An: Về nâng cao hiệu quả sử dụng ngân sách và vốn đầu tư công, tôi rất đồng tình với định hướng của Thủ tướng Chính phủ về việc chuyển mạnh sang phân bổ vốn theo kết quả đầu ra, gắn với hạch toán kinh tế - xã hội và đánh giá hiệu quả đầu tư.
Để chủ trương này đi vào thực chất, theo tôi, cần đổi mới ngay từ khâu lập danh mục đầu tư công theo hướng chỉ lựa chọn các dự án thực sự cấp thiết, có khả năng lan tỏa và đo lường được hiệu quả đầu ra. Đồng thời, cần thiết lập hệ thống tiêu chí đánh giá định lượng rõ ràng cho từng dự án, gắn trách nhiệm người đứng đầu với kết quả giải ngân và hiệu quả sử dụng vốn; kiên quyết cắt giảm, điều chuyển vốn đối với các dự án chậm tiến độ, kém hiệu quả.
Cùng với đó, cần đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong theo dõi, giám sát đầu tư công để bảo đảm công khai, minh bạch và kiểm soát chặt chẽ từng đồng vốn ngân sách.
Tôi cho rằng, muốn đạt được mục tiêu tăng trưởng 2 con số, chúng ta không chỉ cần nhiều nguồn lực hơn, mà quan trọng hơn là phải làm cho các nguồn lực hiện có được vận hành thông suốt và hiệu quả hơn. Điều đó đòi hỏi phải tháo gỡ những điểm nghẽn trong hệ thống, từ doanh nghiệp, thể chế, đến dòng vốn và năng lực bảo đảm an ninh phát triển.
Đây không chỉ là yêu cầu về kinh tế, mà còn là thước đo năng lực quản trị quốc gia trong giai đoạn mới, khẳng định niềm tin trước Nhân dân và xã hội.
Phóng viên: Trân trọng cảm ơn đại biểu!
