 |
| Chiều ngày 3/11, Quốc hội thảo luận tại hội trường về dự án Luật Đấu giá tài sản (sửa đổi). Ảnh: VPQH |
Làm rõ trách nhiệm pháp lý khi người trúng đấu giá bỏ cọc
Chiều ngày 3/11, Quốc hội thảo luận tại hội trường về dự án Luật Đấu giá tài sản (sửa đổi). Đại biểu Lê Thanh Hoàn (Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Thanh Hoá) đánh giá cao cơ quan chủ trì soạn thảo đã bổ sung nhiều biện pháp nhằm ngăn chặn tình trạng thao túng, “quân xanh, quân đỏ” và lũng đoạn giá đất, tài sản công.
Tuy nhiên, đại biểu cho rằng việc nâng tỷ lệ tiền đặt trước và tăng chế tài cấm tham gia đấu giá mới chỉ xử lý “phần ngọn” của vấn đề. Cần làm rõ thời điểm giao kết hợp đồng mua bán tài sản đấu giá để xác định đầy đủ trách nhiệm của người trúng đấu giá.
Theo đại biểu, quy định tại Điều 43 của dự thảo về việc người trúng đấu giá được coi là chấp nhận giao kết hợp đồng kể từ thời điểm đấu giá viên công bố người trúng đấu giá, nhưng có ngoại lệ đối với trường hợp từ chối ký biên bản hoặc từ chối kết quả, có thể khiến người tham gia hiểu rằng nghĩa vụ chỉ phát sinh sau khi hoàn tất các bước tiếp theo.
Đại biểu nhấn mạnh: “Gốc rễ của căn bệnh trả giá ảo rồi bỏ cọc nằm ở chỗ đó là sự mơ hồ trong việc xác định thời điểm giao kết hợp đồng mua bán tài sản đấu giá.”
Từ góc độ pháp luật hợp đồng, đại biểu Lê Thanh Hoàn cho rằng, hành vi trả giá là lời đề nghị giao kết hợp đồng, còn việc đấu giá viên “gõ búa” hoặc công bố người trúng đấu giá là sự chấp nhận đề nghị giao kết hợp đồng.
Theo đó, hợp đồng mua bán tài sản đấu giá cần được xác định hình thành và có hiệu lực ràng buộc ngay tại thời điểm công bố người trúng đấu giá. Việc thanh toán tiền và nhận tài sản sau đó là nghĩa vụ hợp đồng, không phải quyền lựa chọn của người trúng đấu giá.
 |
| Đại biểu Lê Thanh Hoàn (Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Thanh Hoá) đánh giá cao cơ quan chủ trì soạn thảo đã bổ sung nhiều biện pháp nhằm ngăn chặn tình trạng thao túng trong đấu giá tài sản. Ảnh: VPQH |
Đại biểu đề nghị chỉnh lý Điều 43 theo hướng làm rõ quyền, nghĩa vụ của các bên kể từ thời điểm công bố người trúng đấu giá. Trường hợp người trúng đấu giá không thực hiện hoặc thực hiện không đầy đủ nghĩa vụ thanh toán, người có tài sản đấu giá có quyền yêu cầu thực hiện nghĩa vụ, đơn phương chấm dứt hợp đồng để tổ chức đấu giá lại và yêu cầu bồi thường thiệt hại theo quy định của pháp luật dân sự.
Đáng chú ý, đại biểu đề xuất bổ sung Điều 58a, quy định người trúng đấu giá bỏ cọc dẫn đến phải đấu giá lại có nghĩa vụ bồi thường phần chênh lệch nếu giá trúng lần sau thấp hơn giá trúng lần trước, đồng thời chịu chi phí tổ chức đấu giá lại.
Xử lý nghiêm cố ý làm sai lệch kết quả, bảo vệ người đấu giá ngay tình
Đại biểu Thạch Phước Bình (Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Vĩnh Long) đánh giá, dự thảo Luật đã tiếp thu tương đối rõ nhiều nội dung liên quan đến phòng, chống thông đồng, bảo đảm cạnh tranh, xử lý tiền đặt trước và trách nhiệm của các chủ thể.
Tuy nhiên, đại biểu đề nghị tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện quy định về rút lại giá đã trả, từ chối kết quả trúng đấu giá và xử lý tiền đặt trước, bảo đảm tính chặt chẽ, công bằng và ổn định của các giao dịch.
Theo đại biểu, cần phân biệt rõ trường hợp người tham gia không thể tiếp tục thực hiện nghĩa vụ do nguyên nhân khách quan, bất khả kháng hoặc không do lỗi của mình với trường hợp cố ý đẩy giá lên cao, tạo mặt bằng giá giả, làm sai lệch kết quả hoặc khiến cuộc đấu giá thất bại.
Đại biểu đề nghị: “Trường hợp có căn cứ xác định người tham gia cố ý rút giá hoặc từ chối kết quả nhằm tạo giá giả, làm sai lệch kết quả, hoặc làm thất bại cuộc đấu giá, thì ngoài việc không được nhận lại tiền đặt trước, còn phải chịu trách nhiệm đối với thiệt hại và chi phí hợp lý phát sinh theo quy định của pháp luật.”
Đại biểu cho rằng, chế tài cần gắn với yếu tố lỗi và mục đích rõ ràng, tránh đồng nhất mọi trường hợp từ chối kết quả với hành vi thao túng. Việc xử lý nghiêm hành vi cố ý làm sai lệch cơ chế đấu giá phải đi đôi với bảo đảm quyền lợi của người không có lỗi.
Bên cạnh đó, đại biểu Thạch Phước Bình đề nghị làm rõ nguyên tắc bảo vệ người trúng đấu giá ngay tình khi kết quả đấu giá bị hủy hoặc bị ảnh hưởng bởi sai phạm của chủ thể khác. Theo đại biểu, người đã tham gia đúng quy định, thực hiện đầy đủ nghĩa vụ nhưng không biết và không có nghĩa vụ phải biết về sai phạm của chủ thể khác không nên phải gánh chịu toàn bộ hậu quả bất lợi.
Đại biểu nhấn mạnh yêu cầu cân bằng giữa kỷ luật của hoạt động đấu giá và an toàn pháp lý của giao dịch: “Người cố ý làm sai lệch cơ chế đấu giá thì phải chịu trách nhiệm tương xứng, người ngay tình thì cần được bảo vệ theo đúng nguyên tắc của pháp luật.”
Đại biểu cho rằng, việc làm rõ các nguyên tắc này sẽ góp phần nâng cao tính minh bạch, ổn định và củng cố niềm tin của người dân, doanh nghiệp đối với hoạt động đấu giá tài sản.
