 |
| Hội thảo “Tham vấn ý kiến hoàn thiện dự thảo Luật hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa sửa đổi”. |
Phát biểu khai mạc Hội thảo, bà Nguyễn Thị Phú Hà, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội, cho biết việc sửa đổi Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa có ý nghĩa đặc biệt trong bối cảnh đất nước đang triển khai nhiều chủ trương lớn về phát triển kinh tế tư nhân, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Theo bà, luật cần được xây dựng trên cơ sở tổng kết đầy đủ thực tiễn thi hành, tiếp thu các kinh nghiệm quốc tế phù hợp, đồng thời bảo đảm tính thống nhất với hệ thống pháp luật hiện hành để tạo hành lang pháp lý thuận lợi cho doanh nghiệp phát triển.
Bà Nguyễn Thị Phú Hà đánh giá cao sự chủ động của Bộ Tài chính trong quá trình chuẩn bị dự thảo luật thông qua khảo sát thực tế, lấy ý kiến rộng rãi từ các bộ, ngành, địa phương, hiệp hội doanh nghiệp và chuyên gia. Bà đề nghị Ban soạn thảo tiếp tục nghiên cứu kỹ các góp ý tại hội thảo, đặc biệt là những nội dung liên quan đến tính khả thi của chính sách, cơ chế tổ chức thực hiện và khả năng tiếp cận của doanh nghiệp. Theo bà, mỗi chính sách khi ban hành cần hướng tới hiệu quả thực chất, giúp doanh nghiệp dễ tiếp cận và dễ triển khai.
 |
| Bà Nguyễn Thị Phú Hà, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội phát biểu tại Hội thảo. |
Phát biểu tại Hội thảo, ông Bùi Anh Tuấn, Cục trưởng Cục Phát triển doanh nghiệp tư nhân và kinh tế tập thể (Bộ Tài chính), cho biết Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa năm 2017 đã tạo nền tảng quan trọng cho quá trình phát triển khu vực doanh nghiệp. Qua nhiều năm triển khai, nhiều chính sách phát huy tác dụng, góp phần cải thiện môi trường kinh doanh, thúc đẩy hoạt động sản xuất, kinh doanh. Tuy vậy, thực tiễn phát triển kinh tế đặt ra nhiều yêu cầu mới, đòi hỏi hệ thống chính sách cần được điều chỉnh theo hướng toàn diện, đồng bộ, phù hợp với bối cảnh hiện nay.
Theo ông Bùi Anh Tuấn, thời gian qua Đảng và Nhà nước đã ban hành nhiều chủ trương lớn về phát triển kinh tế tư nhân, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, hoàn thiện thể chế và phát triển bền vững. Đây là những định hướng quan trọng cần được thể chế hóa trong Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa. Từ yêu cầu đó, Bộ Tài chính đã báo cáo Chính phủ trình Quốc hội xây dựng luật mới theo hướng thay thế toàn diện Luật năm 2017, thay vì chỉ sửa đổi một số điều như kế hoạch ban đầu.
Đại diện Bộ Tài chính nhấn mạnh dự thảo luật lần này hướng đến việc thay đổi từ phạm vi điều chỉnh, đối tượng áp dụng đến phương thức hỗ trợ và cơ chế triển khai. Mục tiêu lớn nhất là đưa chính sách đi vào cuộc sống, bảo đảm doanh nghiệp có thể tiếp cận thuận lợi, hạn chế tình trạng quy định thiếu tính khả thi. Các chính sách cũng được thiết kế theo hướng có trọng tâm, trọng điểm, phù hợp khả năng cân đối nguồn lực, ưu tiên những lĩnh vực tạo động lực tăng trưởng và lan tỏa tới toàn bộ khu vực doanh nghiệp.
 |
| Ông Bùi Anh Tuấn, Cục trưởng Cục Phát triển doanh nghiệp tư nhân và kinh tế tập thể (Bộ Tài chính) phát biểu tại Hội thảo. |
Ông Bùi Anh Tuấn cho biết Bộ Tài chính đã chuẩn bị dự thảo trên cơ sở khảo sát gần 1.000 doanh nghiệp, làm việc với nhiều bộ, ngành, địa phương, tổ chức nhiều hội thảo tham vấn và nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế. Quá trình xây dựng luật nhận được sự phối hợp chặt chẽ của các cơ quan Quốc hội cùng nhiều chuyên gia trong nước và quốc tế. Những ý kiến đóng góp được xem là nguồn thông tin quan trọng giúp cơ quan soạn thảo tiếp tục hoàn thiện dự thảo, bảo đảm chất lượng trước khi trình Quốc hội xem xét.
Một nội dung đáng chú ý trong dự thảo là đổi mới cách thức hỗ trợ doanh nghiệp theo hướng ứng dụng mạnh mẽ công nghệ số. Việc chia sẻ dữ liệu giữa các cơ quan quản lý sẽ giúp giảm đáng kể thủ tục hành chính, hạn chế yêu cầu doanh nghiệp phải nhiều lần cung cấp cùng một loại hồ sơ. Các chính sách cũng được thiết kế gắn với kết quả đầu ra, tăng cường công khai, minh bạch và nâng cao trách nhiệm của cơ quan thực hiện nhằm tạo môi trường thuận lợi hơn cho doanh nghiệp phát triển.
Từ góc độ quốc tế, bà Sinwon Park, Giám đốc Quốc gia Tổ chức Lao động quốc tế (ILO) tại Việt Nam, đánh giá cao nỗ lực của Việt Nam trong việc sửa đổi Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa. Theo bà, nhiều quốc gia thành công đã xây dựng chính sách hỗ trợ doanh nghiệp gắn với chương trình nâng cao năng suất, đổi mới sáng tạo, phát triển nguồn nhân lực và thúc đẩy tăng trưởng bền vững. Kinh nghiệm quốc tế cho thấy cách tiếp cận toàn diện sẽ tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển lâu dài của khu vực doanh nghiệp.
Bà Sinwon Park nhận định doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Việt Nam vẫn gặp nhiều rào cản khi tham gia chuỗi giá trị trong nước và quốc tế. Vì vậy, luật cần xác định rõ mục tiêu hỗ trợ theo hướng nâng cao năng lực cạnh tranh, giúp doanh nghiệp cải thiện năng suất, từng bước tham gia sâu hơn vào mạng lưới sản xuất toàn cầu. Việc đầu tư cho công nghệ cần đi cùng đào tạo kỹ năng, cải thiện tổ chức lao động, nâng cao chất lượng việc làm và xây dựng môi trường làm việc an toàn.
 |
| Bà Sinwon Park, Giám đốc Quốc gia Tổ chức Lao động quốc tế (ILO) tại Việt Nam phát biểu tại Hội thảo. |
Theo đại diện ILO, năng suất lao động gắn chặt với chất lượng nguồn nhân lực. Các chương trình hỗ trợ doanh nghiệp cần kết hợp đào tạo, tư vấn, phát triển nhà cung cấp, nâng cao tiêu chuẩn lao động và thúc đẩy bình đẳng giới. Bà dẫn kinh nghiệm của Hàn Quốc và Singapore trong việc lồng ghép đào tạo kỹ năng với nâng cấp công nghệ, từ đó tạo động lực tăng trưởng cho doanh nghiệp. Đây là những kinh nghiệm có giá trị tham khảo trong quá trình hoàn thiện dự thảo luật tại Việt Nam.
Bà Sinwon Park cũng đề xuất tăng cường liên kết giữa chính sách hỗ trợ doanh nghiệp với hệ thống thuế, bảo hiểm xã hội và các thủ tục hành chính. Kinh nghiệm từ Thái Lan, Malaysia, Singapore, Brazil hay Argentina cho thấy việc tích hợp quy trình đăng ký doanh nghiệp, khai thuế và tham gia bảo hiểm xã hội giúp giảm đáng kể chi phí tuân thủ, khuyến khích doanh nghiệp hoạt động chính thức và mở rộng độ bao phủ an sinh xã hội. Đây là yếu tố quan trọng góp phần nâng cao sức chống chịu của doanh nghiệp trong bối cảnh kinh tế nhiều biến động.
Một nội dung khác được ILO đặc biệt quan tâm là cơ chế giám sát, đánh giá hiệu quả chính sách. Theo bà Sinwon Park, việc đánh giá cần dựa trên các chỉ số phản ánh chất lượng tăng trưởng như năng suất, tỷ lệ doanh nghiệp duy trì hoạt động, khả năng tạo việc làm, mức độ tham gia bảo hiểm xã hội, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi xanh và xuất khẩu. Hệ thống dữ liệu đầy đủ, minh bạch sẽ giúp cơ quan quản lý điều chỉnh chính sách kịp thời, nâng cao hiệu quả hỗ trợ doanh nghiệp trong từng giai đoạn phát triển.
Những ý kiến tại Hội thảo cho thấy dự thảo Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa đang được xây dựng trên cơ sở tiếp thu kinh nghiệm thực tiễn trong nước, tham khảo thông lệ quốc tế và bám sát các chủ trương lớn của Đảng, Nhà nước. Việc hoàn thiện khung pháp lý theo hướng hiện đại, minh bạch, lấy doanh nghiệp làm trung tâm kỳ vọng sẽ tạo động lực mới cho khu vực doanh nghiệp nhỏ và vừa phát triển mạnh mẽ, đóng góp tích cực vào tăng trưởng kinh tế, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia và hiện thực hóa mục tiêu phát triển bền vững trong những năm tới.
