 |
| Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà chủ trì cuộc họp. Ảnh: VGP. |
Theo báo cáo của Bộ Tài chính - cơ quan chủ trì soạn thảo, dự thảo nghị định được xây dựng trên cơ sở rà soát toàn diện các chủ trương, định hướng mới của Đảng về phát triển nông nghiệp, nông dân, nông thôn. Đồng thời, các ý kiến góp ý từ Bộ Tư pháp, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cũng đã được tiếp thu để bảo đảm chính sách đồng bộ, tránh trùng lặp, chồng chéo với các quy định hiện hành.
Nội dung hỗ trợ trong dự thảo tập trung vào những lĩnh vực có tiềm năng nhưng còn thiếu động lực đầu tư từ doanh nghiệp. Cụ thể gồm: phát triển thủy sản, chăn nuôi quy mô tương đối lớn, xây dựng cơ sở giết mổ gia súc gia cầm, chế biến và bảo quản nông sản, cũng như hình thành các vùng nguyên liệu phục vụ sản xuất. Đây đều là những mắt xích quan trọng trong chuỗi giá trị nông nghiệp hiện đại.
Một số điểm mới đáng chú ý đã được bổ sung trong dự thảo. Cơ quan soạn thảo đề xuất bỏ quy định về nguyên tắc ưu tiên hỗ trợ theo loại dự án hay loại hình doanh nghiệp, giao quyền chủ động cho địa phương. Đồng thời, bổ sung mức trần hỗ trợ tối đa 10 tỷ đồng cho mỗi dự án xây dựng vùng nguyên liệu, điều chỉnh điều kiện đầu tư đối với dự án chế biến, bảo quản nông sản từ 60 tỷ đồng xuống còn 45 tỷ đồng.
Bên cạnh đó, dự thảo cũng loại bỏ một số nội dung hỗ trợ đã được quy định ở các chính sách khác, như hỗ trợ cảng cá hay nghiên cứu, chế tạo máy móc nông nghiệp. Việc tinh giản này nhằm tránh chồng chéo, đồng thời giúp chính sách tập trung hơn vào những lĩnh vực thực sự cần thiết, qua đó nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực và khả năng tiếp cận của doanh nghiệp.
Giải trình tại cuộc họp, Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Thị Bích Ngọc cho biết, thời gian qua, Nghị định số 57/2018/NĐ-CP của Chính phủ về cơ chế, chính sách khuyến khích doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp, nông thôn đã được triển khai; tuy nhiên, hiệu quả khuyến khích đầu tư vẫn còn hạn chế. Việc thu hút đầu tư vào lĩnh vực này không chỉ dựa vào một nghị định về tài chính mà cần có hệ sinh thái các nghị định chuyên ngành đồng bộ.
 |
| Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Thị Bích Ngọc báo cáo tại cuộc họp. Ảnh: VGP. |
Từ thực tiễn đó, dự thảo nghị định mới được xây dựng theo hướng kế thừa có chọn lọc, không thiết kế lại toàn bộ hệ thống chính sách. Trong bối cảnh nguồn lực còn hạn chế, các chính sách hỗ trợ sẽ tập trung vào những khâu còn thiếu động lực đầu tư, bảo đảm có trọng tâm, trọng điểm, có giới hạn cụ thể và tránh dàn trải, nhằm mang lại hiệu quả thực chất.
Dự thảo cũng xác định ba nguyên tắc cốt lõi trong thiết kế chính sách: hỗ trợ tối đa 30% chi phí đầu tư cho doanh nghiệp; quy định mức trần hỗ trợ cho từng dự án; và gắn hỗ trợ với các điều kiện, tiêu chuẩn về quy mô. Những nguyên tắc này nhằm bảo đảm tính minh bạch, công bằng và hiệu quả trong phân bổ nguồn lực ngân sách.
Tại cuộc họp, đại diện các bộ, ngành đã tập trung thảo luận về phạm vi điều chỉnh của nghị định. Nhiều ý kiến cho rằng các chính sách then chốt về tín dụng, đất đai, khoa học công nghệ cần được thiết kế đủ mạnh, có tính đặc thù và khả thi cao. Đồng thời, cần tăng cường tính liên kết giữa các chính sách để tránh tình trạng phân tán, thiếu đồng bộ trong hệ thống văn bản pháp luật.
Kết luận cuộc họp, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà nhấn mạnh yêu cầu rà soát kỹ lưỡng những tồn tại của Nghị định số 57, tránh việc ban hành nghị định mới nhưng vẫn chung chung, thiếu tính khả thi. Phó Thủ tướng yêu cầu các cơ quan liên quan phải làm rõ những chính sách không còn phù hợp, đồng thời bổ sung những nội dung mới đáp ứng yêu cầu thực tiễn phát triển.
Phó Thủ tướng cũng lưu ý rằng nghị định mới cần kế thừa các chính sách hiệu quả như hỗ trợ lãi suất vay, nhưng phải được thiết kế theo hướng linh hoạt hơn. Việc hỗ trợ cần đúng thời điểm doanh nghiệp cần, thủ tục đơn giản, tránh tình trạng hoàn thành dự án mới được hưởng hỗ trợ. Đồng thời, có thể nghiên cứu cơ chế giải ngân theo tiến độ để tăng tính chủ động.
Ngoài ra, các quy định chuyển tiếp cũng cần được đặc biệt chú trọng nhằm bảo đảm tính liên tục của chính sách. Dự thảo nghị định cần mở rộng phạm vi bao quát, bao gồm các nội dung như phát triển nông thôn, bảo vệ môi trường, xử lý chất thải, đào tạo nhân lực và chuyển giao công nghệ. Mục tiêu cuối cùng là xây dựng một hệ thống chính sách thống nhất, hiệu quả và thực sự tạo động lực cho doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp.
