 |
| Hàng nghìn căn hộ tại Khu đô thị Thanh Hà mỏi mòn chờ được cấp sổ hồng. |
Trên địa bàn Hà Nội hiện vẫn còn hàng loạt dự án chung cư với hàng chục nghìn căn hộ chưa được cấp “sổ hồng”. Có thể kể đến hàng loạt dự án như các chung cư HH Linh Đàm, VP3, VP5, VP6… trên địa bàn phường Hoàng Liệt; khu đô thị Thanh Hà ở phường Phú Lương, xã Bình Minh; dự án khu văn phòng dịch vụ và nhà ở Việt Đức Complex (số 164 đường Khuất Duy Tiến) có tổng số 704 căn hộ, hay tại chung cư Discovery Complex (302 Cầu Giấy), dự án Hà Nội Paragon (số 181 Trần Quốc Vượng, phường Cầu Giấy, Hà Nội)…
Mặc dù người dân sinh sống tại chung cư này đã hoàn tất nghĩa vụ tài chính, nhận bàn giao căn hộ, sinh sống ổn định từ nhiều năm nhưng đến nay họ vẫn đang phải mỏi mòn mong chờ được nhận sổ hồng chủ quyền đối với tài sản của mình.
Theo các vụ việc được phản ánh, nguyên nhân phần lớn là do những lỗi của chủ đầu tư sai phạm về quy hoạch hoặc chưa hoàn thiện thủ tục pháp lý chuyển đổi mục đích sử dụng đất.
Luật sư Nguyễn Văn Nam, Đoàn Luật sư thành phố Hà Nội, cho rằng nguyên nhân dẫn đến tình trạng chậm cấp “sổ hồng” khá đa dạng. Trong đó có những vi phạm của chủ đầu tư trong quá trình triển khai dự án như tăng chiều cao công trình, tăng hệ số sử dụng đất, chuyển đổi công năng, tăng số lượng căn hộ hoặc chưa đáp ứng đầy đủ các yêu cầu về phòng cháy, chữa cháy.
Như vậy, một nghịch lý đang tồn tại: người mua là người bỏ tiền, nhận nhà và sử dụng căn hộ; nhưng khi dự án phát sinh sai phạm, chính họ lại là người phải chờ đợi để được xác lập quyền sở hữu. Vấn đề pháp lý của dự án đã trở thành tranh chấp kéo dài giữa cư dân và chủ đầu tư, thậm chí phát sinh các điểm nóng về khiếu kiện.
Theo thông tin từ Thành ủy Hà Nội, có dự án chậm cấp “sổ hồng” từ 5 đến 10 năm, làm phát sinh tình trạng khiếu kiện đông người, giăng băng rôn kéo dài, ảnh hưởng đến an ninh trật tự.
Việc hàng nghìn căn hộ của loạt chung cư không được cấp sổ hồng đang ảnh hưởng trực tiếp tới đời sống cư dân như không được nhập hộ khẩu, khó thế chấp vay vốn ngân hàng hay chuyển nhượng, thế chấp và tính thanh khoản của tài sản đều có thể bị ảnh hưởng.
Theo ông Nguyễn Văn Đính, Phó Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam (VNREA), Chủ tịch Hội Môi giới Bất động sản Việt Nam (VARS), việc mua chung cư chưa có “sổ đỏ”, “sổ hồng” có thể đem lại nhiều rủi ro cho người mua. Vì vậy, trước khi xuống tiền, người mua cần đặc biệt cân nhắc yếu tố pháp lý.
“Người mua và nhà đầu tư nên ưu tiên các sản phẩm hoàn thiện pháp lý, sổ hồng trao tay, mua bán có công chứng đầy đủ để đảm bảo quyền lợi và giảm thiểu rủi ro. Với các giao dịch sơ cấp, người mua sẽ phải để ý thêm cả năng lực tài chính và sự uy tín của chủ đầu tư”, ông Nguyễn Thế Điệp, Phó Chủ tịch Câu lạc bộ Bất động sản Hà Nội cũng khuyến nghị.
Đây là cảnh báo có ý nghĩa không chỉ đối với từng người mua mà còn với cả thị trường. Bởi “sổ hồng” không đơn thuần là một tờ giấy chứng nhận, đó là cơ sở pháp lý quan trọng xác lập quyền sở hữu, tạo thanh khoản và củng cố niềm tin đối với một tài sản có giá trị lớn.
Người dân không phải là chủ thể quyết định việc dự án tăng thêm tầng, thay đổi thiết kế, chia nhỏ căn hộ hay thay đổi công năng. Họ cũng không phải là bên thực hiện nghĩa vụ tài chính của chủ đầu tư với Nhà nước. Nhiều người chỉ đơn giản là mua một căn hộ để ở, thanh toán tiền theo hợp đồng và thực hiện đầy đủ nghĩa vụ của mình.
Để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của người mua nhà, tránh việc người dân phải gánh chịu hậu quả từ sai phạm của chủ đầu tư, đồng thời chủ động phòng ngừa, ngăn chặn nguy cơ phát sinh “điểm nóng” về an ninh trật tự, Thường trực Thành ủy Hà Nội vừa có chỉ đạo về việc tập trung rà soát, giải quyết vướng mắc trong công tác cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất (“sổ hồng”) tại các dự án chung cư trên địa bàn Thành phố.
Thường trực Thành ủy Hà Nội yêu cầu Đảng ủy UBND Thành phố lãnh đạo UBND Thành phố tập trung tổng rà soát toàn diện kết quả công tác cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất tại các dự án chung cư trên địa bàn.
Trên cơ sở kết quả rà soát, Thành ủy yêu cầu có giải pháp giải quyết dứt điểm tình trạng nợ đọng, đẩy nhanh tiến độ cấp giấy chứng nhận đối với các dự án đã đủ điều kiện.
Đối với những dự án còn vướng mắc, các cơ quan chức năng phải tập trung giải quyết, xây dựng phương án cụ thể đối với từng dự án, bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của các bên liên quan, trước hết là quyền lợi của người dân.
Điểm quan trọng trong chỉ đạo lần này là không chỉ yêu cầu thống kê các dự án chậm sổ hồng, “đẩy nhanh cấp sổ”, mà quan trọng hơn là yêu cầu rà soát, phân loại, xác định rõ vướng mắc, trách nhiệm để có lộ trình, phương án xử lý riêng cho từng dự án.
Chị Linh - một cư dân sống ở khu đô thị Thanh Hà bày tỏ vui mừng: “Chúng tôi đã chờ đợi quá lâu để quyền lợi chính đáng của mình được giải quyết. Việc Thành ủy Hà Nội yêu cầu rà soát, phân loại và đưa ra phương án xử lý cụ thể cho từng dự án khiến cư dân rất kỳ vọng. Chúng tôi mong những vướng mắc sẽ sớm được tháo gỡ để người dân được cấp sổ hồng, yên tâm ổn định cuộc sống và thực sự được bảo đảm quyền sở hữu đối với căn nhà mà mình đã bỏ tiền mua.”
Yêu cầu báo cáo kết quả trong tháng 9/2026 của Thành ủy Hà Nội đang đặt ra kỳ vọng rất lớn cho hàng nghìn hộ dân, giúp họ được sáng tỏ cho các câu hỏi đau đáu từ nhiều năm: Căn hộ của tôi đang vướng ở đâu? Ai chịu trách nhiệm tháo gỡ? Bao giờ được cấp sổ? Nếu chưa thể cấp thì lý do gì và phương án xử lý thế nào?
Việc xử lý sai phạm là cần thiết để bảo đảm kỷ cương quản lý nhà nước. Và một cơ chế minh bạch như vậy sẽ giúp bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của người dân; hạn chế khiếu kiện kéo dài, giảm xung đột giữa cư dân và chủ đầu tư, đồng thời tạo niềm tin cho thị trường bất động sản.
