Vốn ưu đãi mở đường thoát nghèo cho thanh niên dân tộc thiểu số

Tín dụng chính sách góp phần giúp người dân thoát nghèo bền vững. Ảnh minh hoạ. ST

Đồng vốn mở lối cho người trẻ khó khăn vươn lên thoát nghèo

Trong 5 tháng đầu năm 2026, hệ thống Ngân hàng Chính sách xã hội (NHCSXH) tiếp tục triển khai hiệu quả các chương trình tín dụng chính sách. Theo thông tin từ NHCSXH, đến ngày 31/5/2026, tổng nguồn vốn đạt 471.171 tỷ đồng, tăng 44.751 tỷ đồng so với năm 2025. Trong đó, nguồn vốn ủy thác từ ngân sách địa phương đạt 79.806 tỷ đồng, chiếm 17% tổng nguồn vốn.

Từ đầu năm đến nay, doanh số cho vay các chương trình tín dụng chính sách đạt 80.486 tỷ đồng, với hơn 1,1 triệu lượt hộ nghèo và các đối tượng chính sách được vay vốn. Tổng dư nợ đạt 449.830 tỷ đồng, tăng 36.303 tỷ đồng so với năm 2025, với hơn 6,7 triệu hộ nghèo và các đối tượng chính sách còn dư nợ.

Điểm đáng chú ý là nguồn vốn này tác động trực tiếp tới việc làm. Trong 5 tháng đầu năm 2026, tín dụng chính sách đã hỗ trợ đầu tư sản xuất, kinh doanh, tạo việc làm cho hơn 428.600 lao động; trong đó có 3.218 lao động đi làm việc có thời hạn ở nước ngoài.

Tại xóm Suối Bén, xã Yên Trạch, tỉnh Thái Nguyên, anh Đàm Văn Huấn, sinh năm 1992, là một trường hợp điển hình. Trước đây, cuộc sống gia đình anh chủ yếu dựa vào sản xuất nông nghiệp và làm thuê thời vụ nên thu nhập không ổn định. Năm 2024, thông qua chương trình cho vay giải quyết việc làm của NHCSXH, anh Huấn được vay 65 triệu đồng để học nghề và hoàn thiện thủ tục đi lao động tại Đài Loan trong lĩnh vực cơ khí, lắp ráp linh kiện. Từ khi có việc làm ổn định ở nước ngoài, mỗi tháng anh có thu nhập khoảng 20-25 triệu đồng.

Ở quê nhà, chị Đặng Minh Huệ, vợ anh Huấn, cũng làm thêm tại xưởng gỗ gần xã với thu nhập khoảng 250.000 đồng/ngày. Khi một thành viên trong gia đình có việc làm ổn định, nguồn thu của cả hộ được cải thiện, con cái có điều kiện học tập tốt hơn, áp lực nghèo đói từng bước được tháo gỡ.

Từ người tìm việc thành người tạo việc làm

Không chỉ hỗ trợ lao động đi làm việc ở nước ngoài, vốn vay giải quyết việc làm còn giúp nhiều người dân tự tạo sinh kế ngay tại quê hương. Nhiều hộ sử dụng vốn để mở xưởng mộc, mua máy móc phục vụ sản xuất, phát triển chăn nuôi, kinh doanh dịch vụ nhỏ hoặc mở rộng mô hình kinh tế gia đình.

Phó Giám đốc chi nhánh NHCSXH tỉnh Thái Nguyên Hoàng Đình Nhuận cho biết, chương trình tập trung ưu tiên cho các nhóm lao động yếu thế, người chưa có việc làm hoặc có việc làm nhưng thiếu ổn định. Mục tiêu lớn nhất là giúp người dân có điều kiện phát triển sinh kế lâu dài, nâng cao thu nhập và ổn định cuộc sống.

Tại An Giang, anh Nguyễn Trung Thành ở phường Thới Sơn đã biến loài ong dú dưới chân núi Cấm thành mô hình khởi nghiệp giàu triển vọng. Từ kinh nghiệm bản địa, anh phát triển mô hình “Nuôi và khai thác mật ong dú trong vườn cây ăn trái kết hợp trồng thảo dược”. Năm 2025, mô hình này giành giải Nhất cuộc thi “Ý tưởng sáng tạo khởi nghiệp tỉnh An Giang lần thứ IX” và giúp anh nhận Giải thưởng Lương Định Của lần thứ XX.

Phòng giao dịch NHCSXH Tịnh Biên đã hỗ trợ anh Thành vay 100 triệu đồng và tiếp tục hướng dẫn hoàn tất hồ sơ giai đoạn 2 để giải ngân thêm 100 triệu đồng. Nguồn vốn này giúp anh Thành nâng cấp khu nuôi từ vài chục tổ ban đầu lên hơn 500 đàn ong dú trên diện tích 2.000 m2. Từ một hộ nuôi nhỏ lẻ, anh thành lập Công ty TNHH nuôi ong thảo dược Mekong Bee, từng bước xây dựng thương hiệu cho mật ong vùng Bảy Núi. Sau khi trừ chi phí, mô hình mang lại lãi gần 100 triệu đồng mỗi năm từ mật ong.

Đáng chú ý, anh Thành đang triển khai đề án đa dạng hóa sinh kế cho bà con địa phương, với mục tiêu hỗ trợ con giống và chuyển giao kỹ thuật cho 38 hộ nghèo tại phường Thới Sơn, kèm cam kết bao tiêu đầu ra sản phẩm. Đây là điểm quan trọng, bởi một mô hình khởi nghiệp chỉ thật sự có ý nghĩa giảm nghèo khi có khả năng lan tỏa, kéo thêm nhiều hộ cùng tham gia chuỗi sinh kế.

Ở Lào Cai, anh Và A Công, thôn Mí Háng Tâu, xã Púng Luông, cũng là ví dụ cho thấy sức bật từ vốn vay nhỏ. Từ năm 2019, anh xây dựng trang trại nuôi hơn 1.000 con gà đen, trong đó có 50 triệu đồng vốn vay từ NHCSXH. Ngay lứa đầu tiên, anh thu được trên 1 tấn gà, doanh thu gần 150 triệu đồng; sau khi trừ chi phí, gia đình lãi khoảng 50 triệu đồng/lứa.

Còn anh Khang A Chua lại chọn biến khoản vay 100 triệu đồng năm 2020 thành mô hình du lịch cộng đồng. Từ homestay ban đầu, anh mở rộng thêm các bungalow khép kín, tạo nguồn thu ổn định từ khách du lịch.

Trong những tháng tiếp theo của năm 2026, Tổng Giám đốc NHCSXH Dương Quyết Thắng nhấn mạnh yêu cầu đáp ứng đầy đủ, kịp thời nhu cầu vay vốn của hộ nghèo và các đối tượng chính sách, đồng thời tăng cường kiểm tra, giám sát, ứng dụng chuyển đổi số để rút ngắn quy trình nhưng vẫn kiểm soát rủi ro.

Có thể thấy, tín dụng chính sách không phải “cây đũa thần”, nhưng là điều kiện cần để phá vỡ rào cản thiếu vốn - rào cản lớn nhất với người nghèo, lao động trẻ và đồng bào dân tộc thiểu số khi muốn khởi sự sản xuất, kinh doanh. Khi dòng vốn ưu đãi được trao đúng đối tượng, đúng thời điểm và đi cùng kỹ thuật, giám sát, thị trường, nó không chỉ tạo việc làm mà còn tạo niềm tin để người dân tự đứng lên làm chủ cuộc sống.