Giải ngân 100% vốn đầu tư công sẽ đóng góp khoảng 1,7% tăng trưởng kinh tế năm 2026

Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng cho rằng tăng trưởng GDP 10% là thách thức lớn nhưng không phải nhiệm vụ bất khả thi. Ảnh: VPQH

Tăng trưởng GDP 10%: Thách thức lớn nhưng không phải nhiệm vụ bất khả thi

Tại phiên thảo luận về tình hình thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2026, dự kiến kế hoạch năm 2027 và tình hình thực hiện dự toán ngân sách, đầu tư công của Quốc hội sáng ngày 31/10, Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng đã làm rõ một số vấn đề đại biểu Quốc hội quan tâm liên quan đến kinh tế, tài chính và ngân sách.

Liên quan đến mục tiêu tăng trưởng kinh tế cao và bền vững được nhiều đại biểu đề cập, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng cho biết, 2026 là năm có nhiều khó khăn, thách thức đối với kinh tế toàn cầu cũng như Việt Nam.

Xung đột địa chính trị, quân sự tại Trung Đông và giữa Nga - Ukraine đã gây sức ép lớn lên nền kinh tế, đặc biệt là giá xăng dầu. Từ khi xung đột Trung Đông bắt đầu trong quý II/2026, giá dầu tiếp tục tăng mạnh trong quý III và neo ở mức trên 110 USD/thùng, kéo theo giá nhiều mặt hàng, dịch vụ tăng.

Cùng với đó, trong quý III, Mỹ áp thuế bổ sung 12,5% đối với hàng hóa Việt Nam xuất khẩu sang thị trường này, khiến khoảng 70% lượng hàng hóa xuất khẩu sang Mỹ phải chịu thêm mức thuế mới. Đây là yếu tố gây nhiều khó khăn cho doanh nghiệp trong quý vừa qua.

Tuy nhiên, theo Phó Thủ tướng, dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo sát sao của lãnh đạo Đảng, Nhà nước, sự điều hành quyết liệt, kịp thời của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và sự đồng hành “chia lửa” của Quốc hội, kết quả tăng trưởng kinh tế quý III và 9 tháng năm 2026 đã khẳng định thành công rất lớn với nỗ lực vượt bậc.

“Với kết quả tăng trưởng GDP 9 tháng là khoảng 9,01%, chúng ta đã trở thành một trong số ít các quốc gia có tốc độ tăng trưởng kinh tế cao nhất toàn cầu”, Phó Thủ tướng nhấn mạnh.

Đáng chú ý, Phó Thủ tướng cho rằng, kết quả tăng trưởng vừa qua gắn với việc triển khai đồng thời các chính sách hỗ trợ đời sống người dân, bảo đảm an sinh xã hội và tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, qua đó thể hiện tính thực chất của tăng trưởng.

Trong 9 tháng, thông qua chính sách tài khóa, Nhà nước đã hỗ trợ khoảng 360.000 tỷ đồng tiền thuế, phí cho người dân và doanh nghiệp. Cùng với đó, hơn 200.000 tỷ đồng được dành để triển khai các chương trình an sinh xã hội, trong đó có các chương trình về y tế, giáo dục, xây dựng trường liên cấp nội trú tại các xã biên giới và khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc miễn phí cho người dân.

“Chúng ta đã hiện thực hóa được chủ trương của Đảng, Nhà nước, của đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về việc tăng trưởng kinh tế thì người dân phải được thụ hưởng”, Phó Thủ tướng nhấn mạnh.

Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng nhấn mạnh, đầu tư công có vai trò đặc biệt quan trọng trong phát triển kết cấu hạ tầng chiến lược, thúc đẩy tăng trưởng. Ảnh: VPQH

Về mục tiêu tăng trưởng GDP 10% trong năm 2026, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng cho biết, để đạt được mục tiêu này, quý IV cần tăng trưởng 12,5%.

“Chính phủ xác định đây là một thách thức rất lớn nhưng không phải là nhiệm vụ bất khả thi khi nền kinh tế của chúng ta còn nhiều động lực để tăng tốc và dư địa nền kinh tế còn khá lớn. Đặc biệt là có sự quyết tâm rất cao của Chính phủ, của các bộ, ngành và các tỉnh, thành phố”, Phó Thủ tướng nói.

Để thực hiện mục tiêu này, trong quý IV, Chính phủ đang bám sát các kịch bản điều hành, tập trung tháo gỡ ngay những vướng mắc về thể chế, đất đai, thủ tục, vật liệu xây dựng, vốn và thị trường cho doanh nghiệp.

Đồng thời, thúc đẩy các dự án đủ điều kiện sớm đi vào sản xuất, kinh doanh; phát huy các động lực đầu tư, tiêu dùng, xuất khẩu; hỗ trợ doanh nghiệp giữ vững, đa dạng hóa thị trường, mở rộng đơn hàng và nâng cao giá trị gia tăng.

Chính phủ cũng chỉ đạo, hỗ trợ các địa phương, đặc biệt là những địa phương là “cực tăng trưởng”, hoàn thành các mục tiêu đã đề ra.

Giải ngân đầu tư công hướng tới đóng góp 1,7% tăng trưởng cả năm

Về phân bổ và giải ngân vốn đầu tư công, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng nhấn mạnh, đầu tư công có vai trò đặc biệt quan trọng trong phát triển kết cấu hạ tầng chiến lược, thúc đẩy tăng trưởng và dẫn dắt đầu tư toàn xã hội.

Theo Phó Thủ tướng, Quốc hội đã phê chuẩn tại Nghị quyết số 27/2026/QH16 nguồn vốn trung và dài hạn khoảng 3,42 triệu tỷ đồng. Đến nay, Chính phủ đã thông qua phương án phân bổ 3,15 triệu tỷ đồng, chiếm 92% tổng số vốn được Quốc hội cho phép phân bổ. Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đã phân bổ và giao chi tiết 1,98 triệu tỷ đồng, gấp 1,5 lần so với nhiệm kỳ trước.

Đối với số vốn còn lại hơn 1 triệu tỷ đồng, Phó Thủ tướng cho biết, các nguồn vốn đều đã có địa chỉ và chương trình cụ thể. Trong đó, dự kiến bố trí 103.000 tỷ đồng cho các dự án thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW; 194.000 tỷ đồng cho các dự án trọng điểm liên vùng và một số dự án trọng điểm trình Quốc hội xem xét tại kỳ họp này. Ngoài ra, khoảng 890 tỷ đồng đã có phương án phân bổ, hiện đang chờ các địa phương, bộ, ngành hoàn thiện, bổ sung thủ tục đầu tư để thực hiện phân bổ.

“Như vậy, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đã rất tích cực trong việc phân bổ nguồn vốn đầu tư công trung và dài hạn trong nhiệm kỳ này theo nghị quyết của Quốc hội”, Phó Thủ tướng khẳng định.

Về giải ngân, tính đến cuối tháng 9/2026, cả nước đã giải ngân 63% kế hoạch, tăng 203.000 tỷ đồng so với cùng kỳ. Cập nhật đến ngày 29/10, số giải ngân đầu tư công khả quan hơn nhiều khi đạt trên 720.000 tỷ đồng, tương đương trên 75% kế hoạch.

Phó Thủ tướng đánh giá đây là kết quả thể hiện nỗ lực, cố gắng của Chính phủ, các bộ, ngành và địa phương. Tuy nhiên, vẫn còn một số bộ, ngành Trung ương và địa phương có tỷ lệ giải ngân chưa đạt yêu cầu, trong đó có 8 địa phương có số vốn tạm ứng khá cao.

Quang cảnh phiên thảo luận. Ảnh: VPQH

Phó Thủ tướng cũng lưu ý, năm 2026 có đặc thù là năm đầu tiên triển khai kế hoạch đầu tư công trung hạn nên nhiều dự án khởi công mới phải thực hiện tạm ứng vốn. Chính phủ kỳ vọng, với sự chỉ đạo quyết liệt, phần vốn tạm ứng sẽ giảm.

Theo Phó Thủ tướng, Chính phủ đang tập trung thực hiện mục tiêu giải ngân 100% kế hoạch đầu tư công trung hạn, qua đó đóng góp khoảng 2,5% vào tăng trưởng quý IV và khoảng 1,7% vào tăng trưởng kinh tế cả năm.

“Đây cũng là nhiệm vụ mà Chính phủ cần tập trung để đạt được kế hoạch giải ngân 100% vốn đầu tư công”, Phó Thủ tướng nhấn mạnh.

Sẽ giảm giá điện khoảng 2%, đưa thuế xăng dầu về 0%

Về kiểm soát lạm phát, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng cho biết, Chính phủ đã nỗ lực triển khai các giải pháp nhằm giữ lạm phát trong mục tiêu 4,5% Quốc hội đề ra, trong bối cảnh chịu nhiều sức ép từ xung đột và biến động địa chính trị bên ngoài.

Chính phủ đã chủ động tạm ứng ngân sách cho Quỹ Bình ổn giá, triển khai các giải pháp giảm thuế, phí đối với xăng dầu. Qua đó, duy trì mặt bằng giá xăng dầu trong nước thấp hơn nhiều so với các quốc gia trong khu vực.

Đồng thời, thực hiện giảm 2% thuế giá trị gia tăng đến hết năm 2026; kiểm soát giá cả hàng hóa, dịch vụ do Nhà nước quản lý theo hướng giữ ổn định, không tăng.

Nhờ đó, chỉ số giá tiêu dùng bình quân 9 tháng tăng 4,52%, nằm trong ngưỡng cho phép.

Để đạt được kết quả này, Phó Thủ tướng cho biết, từ đầu năm đến nay, hơn 64.000 tỷ đồng đã được dành để thực hiện các chính sách giảm thuế, phí đối với xăng dầu. Dự kiến từ tháng 11 đến hết năm, tiếp tục dành khoảng 4.000 tỷ đồng để đưa thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng từ 7% về 0%.

Cùng với đó, Chính phủ đang chỉ đạo Tập đoàn Điện lực Việt Nam khẩn trương rà soát, tiết kiệm tối đa chi phí để giảm giá bán lẻ điện khoảng 2% từ nay đến hết ngày 31/3/2027.

Theo Phó Thủ tướng, việc giảm giá điện, đưa thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng về 0% cùng các giải pháp điều hành khác sẽ tạo dư địa khoảng 0,07% để kiểm soát lạm phát theo mục tiêu Quốc hội đề ra.

Thời gian tới, Chính phủ tiếp tục triển khai đồng bộ các giải pháp về chính sách tài khóa, tiền tệ, quản lý giá và thực hiện hiệu quả các chính sách miễn, giảm, gia hạn thuế, phí, lệ phí còn phù hợp.