Từ 89% lên 95% người trưởng thành có tài khoản ngân hàng trong 5 năm tới

Ảnh minh họa.

Theo Chiến lược, đến năm 2030, Việt Nam phấn đấu có 95% dân số từ 15 tuổi trở lên sở hữu tài khoản giao dịch tại ngân hàng hoặc các tổ chức được phép khác; giá trị thanh toán không dùng tiền mặt đạt mức gấp 30 lần GDP; ít nhất 30% người trưởng thành gửi tiết kiệm tại các tổ chức tín dụng; ít nhất 300.000 doanh nghiệp nhỏ và vừa có dư nợ tín dụng tại các tổ chức tín dụng.

Đặc biệt, Chiến lược dành sự quan tâm lớn cho các nhóm còn hạn chế trong tiếp cận dịch vụ tài chính như người dân vùng nông thôn, vùng sâu, vùng xa, vùng biên giới, hải đảo; hộ nghèo, hộ cận nghèo; học sinh, sinh viên; doanh nghiệp nhỏ và vừa, hợp tác xã, hộ kinh doanh và các nhóm yếu thế khác.

Để đạt mục tiêu trên, Chiến lược yêu cầu phát triển đa dạng các kênh cung ứng dịch vụ tài chính dựa trên nền tảng số; mở rộng độ bao phủ dịch vụ tài chính tới các khu vực còn khó khăn; thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt; phát triển tín dụng phục vụ nông nghiệp, nông thôn, doanh nghiệp nhỏ và vừa; khuyến khích tín dụng vi mô, tín dụng xanh và các mô hình tài chính số.

Thực tế cho thấy ngành Ngân hàng đã tạo được nền tảng quan trọng cho quá trình triển khai các mục tiêu này. Theo thông tin từ Ngân hàng Nhà nước (NHNN), đến cuối năm 2025, tỷ lệ người dân từ 15 tuổi trở lên có tài khoản ngân hàng đã đạt gần 89%, tiến sát mục tiêu 95% mà Chiến lược đặt ra cho năm 2030.

Cùng với đó, hoạt động thanh toán không dùng tiền mặt tiếp tục tăng trưởng mạnh mẽ. Phát biểu tại họp báo Chương trình Ngày Không tiền mặt 2026 mới đây, ông Phạm Anh Tuấn, Vụ trưởng Vụ Thanh toán (NHNN) cho biết, đến cuối năm 2025, Việt Nam ghi nhận hơn 25,2 tỷ giao dịch thanh toán không dùng tiền mặt với tổng giá trị trên 362 triệu tỷ đồng.

Đà tăng trưởng này tiếp tục được duy trì trong năm 2026. Trong quý I/2026, giao dịch thanh toán không dùng tiền mặt tăng 37,98% về số lượng và 14,22% về giá trị so với cùng kỳ năm trước. Giao dịch qua Internet tăng 65,68% về số lượng; giao dịch qua điện thoại di động tăng 33,22%; giao dịch qua mã QR tăng 52,4% về giá trị.

Song song với đó, hệ sinh thái ngân hàng số tiếp tục được mở rộng. Hiện có 83 ngân hàng triển khai Internet Banking, 53 ngân hàng triển khai Mobile Banking và 52 tổ chức trung gian thanh toán được cấp phép hoạt động.

Theo NHNN, gần 80% giao dịch tài chính tại Việt Nam hiện được thực hiện trên các kênh số; nhiều tổ chức tín dụng có trên 90% số lượng giao dịch được thực hiện trực tuyến.

Xu hướng số hóa cũng đang làm thay đổi thói quen sử dụng tiền mặt của người dân. Đến cuối tháng 3/2026, số lượng ATM trên toàn quốc giảm còn 20.699 máy, giảm 3,01% so với cùng kỳ năm trước. Giao dịch qua ATM giảm 9,29% về số lượng, cho thấy nhu cầu sử dụng tiền mặt tiếp tục thu hẹp và được thay thế bằng các phương thức thanh toán điện tử.

Một trong những nội dung đáng chú ý của Chiến lược là yêu cầu phát triển tài chính toàn diện trên nền tảng công nghệ số. Chia sẻ tại sự kiện Đổi mới Tài chính thế giới 2026 (WFIS 2026), đại diện NHNN cho biết, xu hướng thanh toán toàn cầu đang chuyển từ các dịch vụ đơn lẻ sang hệ sinh thái số kết nối toàn diện với sự tham gia ngày càng sâu của trí tuệ nhân tạo, thanh toán tức thời và các nền tảng số. Hơn 95% tổ chức tín dụng tại Việt Nam đã xây dựng hoặc triển khai chiến lược chuyển đổi số; trên 70% tổ chức tín dụng đã ứng dụng AI trong nhiều lĩnh vực như chấm điểm tín dụng, định danh điện tử, phát hiện gian lận, phòng chống rửa tiền và giám sát an ninh mạng.

Tuy nhiên, cùng với cơ hội là những yêu cầu ngày càng cao về bảo đảm an toàn hệ thống và bảo vệ người sử dụng dịch vụ tài chính. Đây cũng là một trong những nội dung được Chiến lược tài chính toàn diện quốc gia đặc biệt quan tâm khi đặt ra yêu cầu tăng cường bảo vệ người tiêu dùng tài chính, bảo vệ dữ liệu cá nhân và bảo đảm an ninh mạng.

Bên cạnh thanh toán số, Chiến lược cũng đặt mục tiêu mở rộng tín dụng cho các lĩnh vực ưu tiên. Trong đó, dư nợ tín dụng phục vụ phát triển nông nghiệp, nông thôn được định hướng duy trì ở mức khoảng 25% tổng dư nợ nền kinh tế.

Chính phủ cũng định hướng đẩy mạnh phát triển các sản phẩm, dịch vụ tài chính dành cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, hợp tác xã, hộ kinh doanh; nghiên cứu phát triển các mô hình cung ứng dịch vụ tài chính số kết hợp giữa tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài với các công ty công nghệ tài chính (Fintech) nhằm phục vụ tốt hơn các nhóm đối tượng ưu tiên.

Chiến lược còn khuyến khích các tổ chức tín dụng ưu tiên nguồn vốn cho người dân và doanh nghiệp thực hiện các dự án xanh, kinh tế tuần hoàn, áp dụng các tiêu chuẩn môi trường, xã hội và quản trị (ESG). Đồng thời, phát triển đa dạng các sản phẩm tài chính xanh nhằm hỗ trợ quá trình chuyển đổi xanh của nền kinh tế và nâng cao khả năng tiếp cận vốn của doanh nghiệp.

Bên cạnh đó, các tổ chức tín dụng được khuyến khích mở rộng các sản phẩm tín dụng vi mô, tạo điều kiện cho người dân có thu nhập thấp và các nhóm yếu thế tiếp cận nguồn vốn chính thức.

Vì thế, khi các mục tiêu của Chiến lược được triển khai đồng bộ, tài chính toàn diện sẽ trở thành một trong những động lực quan trọng góp phần thúc đẩy tăng trưởng bao trùm, nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân và bảo đảm không ai bị bỏ lại phía sau trong quá trình phát triển.