Thanh toán xuyên biên giới: Động lực mới cho thương mại khu vực

Công chức Hải quan khu vực XX kiểm tra hàng hóa XNK của cư dân biên giới. Ảnh: T.H

Thanh toán QR song phương với nhiều nước

Chia sẻ tại cuộc họp Ngày Tài chính số 2026 do Báo Tuổi trẻ phối hợp với các đơn vị tổ chức ngày 26/5, ông Phạm Anh Tuấn, Vụ trưởng Vụ Thanh toán cho biết, Ngân hàng Nhà nước cho biết, thanh toán số xuyên biên giới đang tạo động lực mới cho du lịch, thương mại và tiêu dùng.

Đầu tháng 4/2026, Việt Nam chính thức triển khai thanh toán QR song phương với Trung Quốc; cuối tháng 4 tiếp tục triển khai với Hàn Quốc theo chiều khách du lịch Trung Quốc, Hàn Quốc thanh toán tại Việt Nam. Doanh số thanh toán của khách du lịch hai nước tại Việt Nam tăng rất mạnh, từ mức vài trăm triệu đồng/ngày lên nhiều tỷ đồng/ngày.

Hiện Ngân hàng Nhà nước đang phối hợp các đơn vị liên quan đẩy mạnh kết nối thanh toán bán lẻ song phương qua mã QR với các quốc gia trong khu vực và thế giới.

“Trong thời gian tới, Việt Nam dự kiến tiếp tục mở rộng thanh toán song phương với Singapore, Đài Loan (Trung Quốc), Nhật Bản, Malaysia… Đồng thời, triển khai chiều ngược lại để khách du lịch Việt Nam có thể thanh toán trực tiếp tại các thị trường này’, ông Tuấn chia sẻ.

Là một trong những ngân hàng triển khai thanh toán QR song phương đầu tiên, bà Nguyễn Phương Huyền, thành viên ban điều hành kiêm Giám đốc khối bán lẻ, Ngân hàng Sacombank cho biết, đơn vị đã triển khai thanh toán QR Global cho các nước Thái Lan, Cambodia, Lào và mới nhất là với Trung Quốc và Hàn Quốc.

Các ngân hàng cũng sẽ đặt mục tiêu trong việc không chỉ là tạo ra một điểm chạm từ việc thanh toán nội địa, mà còn có thêm nguồn ngoại tệ từ khách hàng nước ngoài vào Việt Nam.

Theo dự báo, Việt Nam có thể đón khoảng 25 triệu lượt khách quốc tế trong năm 2026. Tuy nhiên, phần lớn hộ kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ, vừa hiện vẫn chủ yếu chấp nhận các phương thức thanh toán nội địa như quét mã QR nội địa hoặc tiền mặt. Việc thiếu hạ tầng tiếp nhận ví điện tử và phương thức thanh toán quốc tế khiến nhiều doanh nghiệp bỏ lỡ nguồn chi tiêu đáng kể từ du khách đến từ Trung Quốc, Hàn Quốc, Mỹ và châu Âu.

Nếu trước đây tiền mặt và thẻ tín dụng là lựa chọn phổ biến khi đi du lịch, thì hiện nay cả hai đều bộc lộ những hạn chế như bất tiện khi đổi ngoại tệ, rủi ro mất tiền, nguy cơ lộ thông tin thẻ và chi phí chuyển đổi ngoại tệ cao. Trong bối cảnh đó, thanh toán QR xuyên biên giới đang nổi lên như một giải pháp hiệu quả. Các phương thức thanh toán mới với tốc độ xử lý nhanh và chi phí thấp đang tái định hình hạ tầng tài chính khu vực, thúc đẩy hội nhập kinh tế.

Chia sẻ về chiến lược phát triển thanh toán xuyên biên giới, ông Nguyễn Thanh Tùng, Phó Tổng giám đốc NAPAS - cho biết đơn vị đã hoàn tất kết nối với Thái Lan, Lào và Campuchia từ năm 2024. Đầu năm 2026, NAPAS tiếp tục mở rộng với Trung Quốc và Hàn Quốc, đồng thời dự kiến cuối năm triển khai thêm tại Singapore và Đài Loan. Như vậy, đến cuối năm nay sẽ có tổng cộng 7 thị trường quốc tế được kết nối.

Hiện có hơn 20 ngân hàng và trung gian thanh toán tại Việt Nam tham gia cung cấp thanh toán xuyên biên giới, góp phần hỗ trợ hoạt động kinh doanh trong nước và quốc tế.

Ông Phạm Anh Tuấn nhận định, việc kết nối thanh toán QR xuyên biên giới với các thị trường lớn như Trung Quốc, Hàn Quốc mang lại nhiều tiện ích, cho phép khách hàng sử dụng đồng bản tệ khi chi tiêu.

Trong thời gian tới, các bên sẽ tiếp tục hoàn thiện thanh toán ngược chiều, giúp du khách Việt Nam có thể thanh toán thuận lợi khi đi du lịch tại các quốc gia này. Khi kết nối hai chiều hoàn chỉnh, hệ thống được kỳ vọng sẽ mang lại sức mạnh du lịch và khu vực thương mại.

Hạ tầng thiết yếu cho doanh nghiệp xuất khẩu

Khách nước ngoài mua hàng tại chợ Bến Thành TP. Hồ Chí Minh chiều 26/5/2026. Ảnh: TH

Bên cạnh các giải pháp phục vụ du lịch và bán lẻ, thanh toán quốc tế cũng được xem là hạ tầng số thiết yếu cho doanh nghiệp xuất khẩu và thương mại điện tử.

Ông Nguyễn Hoàng Vũ, Trưởng Phòng Phát triển kinh doanh Công ty Fintech Payoneer cho biết, trong thanh toán nội địa, giao dịch diễn ra nhanh chóng nhờ hệ thống ngân hàng trong nước đã được kết nối hoàn thiện. Tuy nhiên, với thanh toán xuyên biên giới, doanh nghiệp xuất nhập khẩu phải đối mặt với bài toán phức tạp hơn khi cần kết nối với nhiều hệ thống tài chính, ngân hàng ở các quốc gia khác nhau. Do đó, vai trò của đơn vị trung gian kết nối trở nên đặc biệt quan trọng. Đây là cầu nối giữa doanh nghiệp và các ngân hàng quốc tế, giúp thiết lập hạ tầng thanh toán xuyên biên giới an toàn, minh bạch và bổ sung đầy đủ các quy định về phòng chống rửa tiền, an ninh tài chính chính.

"Thông qua đơn vị trung gian, doanh nghiệp sản xuất nhập khẩu không cần làm việc riêng biệt với từng ngân hàng hay thị trường, mà chỉ cần kết nối qua một đầu mối duy nhất để tiếp cận mạng lưới thanh toán toàn cầu. Điều này giúp tiết kiệm thời gian, chi phí, giảm thủ tục phức tạp và tối ưu quản lý dòng tiền. Các đơn vị quản lý gian lận vẫn hỗ trợ doanh nghiệp quản lý tập trung tiền, quy đổi ngoại tệ minh bạch, đảm bảo giao dịch được thực hiện đúng quy định. nguồn lực cho sản xuất, xuất khẩu và mở rộng thị trường quốc tế”, ông Nguyễn Hoàng Vũ thông tin.