Với vai trò trung tâm của Đất nước, TP. Hà Nội sở hữu lợi thế về hệ thống tài chính tập trung với hơn 100 tổ chức tín dụng và chi nhánh ngân hàng đang hoạt động. Thành phố cũng có khả năng tiếp cận nguồn vốn quốc tế thông qua các tổ chức như WB, ADB và JICA. Bên cạnh đó, cơ chế thí điểm chính sách giúp TP. Hà Nội linh hoạt triển khai các mô hình tài chính mới. Đây là nền tảng quan trọng để phát triển tài chính xanh. Trong bối cảnh áp lực môi trường gia tăng, hướng đi này càng trở nên cấp thiết.
Theo số liệu từ Sở Tài chính TP. Hà Nội, đến tháng 03/2026, tổng chi ngân sách cho lĩnh vực môi trường của Hà Nội ước đạt bình quân 3.000 tỷ đồng mỗi năm. Nguồn vốn này tập trung vào xử lý chất thải, cải thiện nước sạch và phát triển hạ tầng xanh. Ngoài ngân sách nhà nước, tỷ trọng vốn xã hội hóa trong lĩnh vực môi trường đã tăng lên khoảng 20–25%. Các mô hình PPP và quỹ đầu tư xanh đang dần phát huy hiệu quả. Điều này giúp giảm áp lực chi tiêu công. Đồng thời, thành phố có thêm dư địa để đầu tư dài hạn.
Một cải cách đáng chú ý là cơ chế phân bổ ngân sách gắn với hiệu quả môi trường tại các địa phương. Theo đó, các quận, huyện được đánh giá dựa trên các chỉ tiêu cụ thể như tỷ lệ thu gom rác, diện tích cây xanh và chất lượng không khí. Hiện tỷ lệ thu gom rác thải sinh hoạt tại khu vực đô thị đạt khoảng 98–100%. Tỷ lệ xử lý rác bằng công nghệ đốt phát điện và tái chế đang tăng dần, đạt khoảng 30%. Cách tiếp cận này giúp nâng cao hiệu quả chi tiêu công. Đồng thời tạo động lực cạnh tranh giữa các địa phương.
 |
| Tín dụng xanh đang trở thành trụ cột trong hệ sinh thái tài chính bền vững tại TP. Hà Nội. |
Thống kê của Ngân hàng Nhà nước cho thấy dư nợ tín dụng xanh tại các ngân hàng thương mại trên địa bàn Thành phố ước chiếm khoảng 4–5% tổng dư nợ, tập trung vào năng lượng tái tạo, nông nghiệp sạch và hạ tầng môi trường. Một số ngân hàng đã triển khai gói tín dụng ưu đãi với lãi suất thấp hơn 1–2% so với thông thường. Chính sách này giúp doanh nghiệp tiếp cận vốn dễ dàng hơn. Đồng thời thúc đẩy chuyển đổi sản xuất theo hướng thân thiện môi trường.
Bên cạnh đó, theo Hiệp hội Thị trường Trái phiếu Việt Nam, TP. Hà Nội đã xây dựng kế hoạch phát hành trái phiếu xanh với quy mô dự kiến hàng nghìn tỷ đồng trong giai đoạn 2025–2026. Một số đề án sơ bộ cho thấy mức huy động có thể dao động khoảng 5.000–10.000 tỷ đồng tùy theo điều kiện thị trường. Tuy nhiên, đến đầu năm 2026, các đợt phát hành vẫn đang trong quá trình hoàn thiện cơ chế pháp lý và lựa chọn dự án. Nguồn vốn dự kiến tập trung vào xử lý nước thải, năng lượng sạch và giao thông bền vững. Đây là công cụ tài chính quan trọng theo xu hướng quốc tế. Đồng thời, nó góp phần nâng cao minh bạch ngân sách.
Khu vực tư nhân ngày càng đóng vai trò quan trọng trong đầu tư xanh tại TP. Hà Nội. Tổng vốn xã hội hóa cho các dự án môi trường giai đoạn 2024–2026 ước đạt trên 2,0 tỷ USD. Các lĩnh vực thu hút mạnh gồm năng lượng tái tạo, xử lý chất thải và giao thông xanh. Chính sách ưu đãi tài chính đã tạo động lực thu hút doanh nghiệp. Sự tham gia này giúp tăng tốc đổi mới công nghệ. Đồng thời giảm gánh nặng cho ngân sách nhà nước.
TP. Hà Nội đang tham gia tiến trình xây dựng thị trường carbon theo lộ trình quốc gia của Việt Nam, với mục tiêu vận hành thí điểm sàn giao dịch carbon từ năm 2025 và hoàn thiện khung pháp lý trước năm 2028. Một số ngành phát thải lớn như năng lượng, xi măng và xử lý chất thải đã bắt đầu kiểm kê khí nhà kính định kỳ.
Dự kiến, hàng trăm doanh nghiệp tại Hà Nội sẽ thuộc diện phải báo cáo và tham gia thị trường trong giai đoạn đầu. Giá tín chỉ carbon nội địa được kỳ vọng dao động trong khoảng 5–10 USD/tấn CO₂ khi thị trường hình thành. Cơ chế này không chỉ giúp giảm phát thải mà còn tạo nguồn thu mới cho doanh nghiệp. Qua đó, TP. Hà Nội từng bước hội nhập vào xu hướng kinh tế carbon thấp toàn cầu, khẳng định vai trò tiên phong trong tài chính xanh tại Việt Nam.
