Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đầu tư: Cắt 62 ngành nghề kinh doanh có điều kiện

Quốc hội vừa thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đầu tư, trong đó cắt giảm 62 ngành nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện. Ảnh: VPQH

Chuyển mạnh sang hậu kiểm, cắt giảm 62 ngành nghề có điều kiện

Trước khi Quốc hội biểu quyết thông qua, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ trình bày Báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đầu tư trước Quốc hội.

Theo Bộ trưởng Bộ Tài chính, một trong những nguyên tắc xuyên suốt khi rà soát danh mục ngành nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện là ngành nghề nào có thể quản lý hiệu quả bằng hậu kiểm thì chuyển sang hậu kiểm. Chỉ duy trì điều kiện đầu tư kinh doanh đối với những ngành nghề mà nếu không kiểm soát từ trước có thể phát sinh rủi ro đối với quốc phòng, an ninh, trật tự, an toàn xã hội, sức khỏe cộng đồng và các lợi ích công cộng thiết thực khác.

Trên cơ sở rà soát toàn diện, đánh giá mức độ rủi ro, tính khả thi của việc hậu kiểm và khả năng bảo đảm hiệu quả quản lý Nhà nước, danh mục ngành nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện được sửa đổi theo hướng cắt giảm 62 ngành nghề và sửa đổi, bổ sung 14 ngành nghề so với Luật Đầu tư năm 2020.

Danh mục đã bổ sung thêm một ngành nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện là hoạt động dịch vụ hỗ trợ cấp thị thực của cơ sở kinh doanh được cấp quyền. Theo báo cáo của Bộ Công an, hoạt động kinh doanh dịch vụ thị thực là lĩnh vực nhạy cảm, liên quan đến việc thu thập, lưu giữ dữ liệu cá nhân, dữ liệu sinh trắc học của công dân Việt Nam và tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến an ninh, trật tự, an ninh quốc gia.

Tiếp thu ý kiến đại biểu Quốc hội và kết luận của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chính phủ đã chỉnh lý tên ngành nghề này theo hướng xác định cụ thể hơn phạm vi, đối tượng; đồng thời giao Chính phủ quy định chi tiết về khái niệm, điều kiện kinh doanh và phạm vi hoạt động của cơ sở kinh doanh ngành nghề này.

Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Luật. Ảnh: VPQH

Theo đánh giá tác động được Bộ trưởng Bộ Tài chính cho biết, việc cắt giảm 62 ngành nghề và sửa đổi, bổ sung 14 ngành nghề dự kiến giúp cắt giảm khoảng 786 điều kiện kinh doanh và khoảng 232 thủ tục hành chính. Chi phí tuân thủ dự kiến giảm khoảng 175 tỷ đồng/năm, trong khi thời gian tuân thủ dự kiến giảm khoảng 7.500 giờ/năm, qua đó góp phần cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh.

Dự thảo Luật đồng thời giao các bộ, ngành, cơ quan Trung ương có trách nhiệm rà soát toàn diện các luật chuyên ngành để xử lý đồng bộ những quy định trực tiếp hoặc gián tiếp làm gia tăng điều kiện đầu tư kinh doanh đối với các ngành nghề được cắt giảm.

Trường hợp cần thiết, các cơ quan phải quy định giải pháp, phương thức quản lý thay thế bảo đảm thực chất, khả thi, không để phát sinh giấy phép, thủ tục hành chính hoặc điều kiện đầu tư kinh doanh dưới hình thức khác.

Bổ sung quy định về khí N2O, giữ điều kiện với giống cây trồng, vật nuôi

Một nội dung được Chính phủ giải trình, làm rõ là quy định cấm đầu tư kinh doanh khí N2O cho mục đích giải trí. Theo Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn, thời gian qua, việc lạm dụng khí N2O để giải trí gây tác hại đối với sức khỏe người dân. Tình trạng mua bán, sử dụng khí N2O diễn biến phức tạp, có trường hợp gắn với việc sử dụng trái phép chất ma túy, ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng và trật tự, an toàn xã hội.

Dù pháp luật hiện hành đã có quy định kiểm soát việc kinh doanh, sử dụng khí N2O cho mục đích giải trí, Chính phủ cho rằng các biện pháp này chưa đủ hiệu quả để ngăn ngừa tình trạng lạm dụng.

Thực hiện Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị và Nghị quyết số 173/2024/QH15 của Quốc hội về cấm sản xuất, kinh doanh các loại khí, chất gây nghiện, gây tác hại cho sức khỏe con người, Chính phủ cho rằng việc bổ sung quy định cấm kinh doanh khí N2O cho mục đích giải trí là cần thiết.

Để không ảnh hưởng đến việc sử dụng hợp pháp khí N2O, Chính phủ đã chỉ đạo rà soát căn cứ pháp lý, cơ sở khoa học và thực tiễn, đồng thời xác định các trường hợp cần loại trừ.

Đối với kinh doanh giống vật nuôi, sản xuất giống cây trồng và kinh doanh chăn nuôi trang trại, Chính phủ tiếp tục xác định đây là những ngành nghề cần điều kiện đầu tư kinh doanh.

474/476 đại biểu tham gia biểu quyết tán thành thông qua Luật. Ảnh: VPQH

Theo Bộ trưởng, hoạt động chăn nuôi trang trại có đặc trưng tập trung số lượng lớn vật nuôi tại một địa điểm. Các điều kiện tiền kiểm về vị trí, khoảng cách an toàn, chuồng trại, thiết bị và an toàn sinh học nhằm phòng ngừa nguy cơ phát sinh, lây lan dịch bệnh, trong đó có nguy cơ lây truyền từ động vật sang người, đồng thời hạn chế tác động đến môi trường và sức khỏe con người.

Đối với giống vật nuôi, giống cây trồng, đây là đầu vào của quá trình sản xuất, có ảnh hưởng trực tiếp đến năng suất, chất lượng nông sản, khả năng chống chịu sâu bệnh, thích ứng với biến đổi khí hậu và hiệu quả kinh tế của người sản xuất.

Do đó, Chính phủ cho rằng việc tiếp tục xác định 2 ngành nghề này là ngành nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện là cần thiết để kiểm soát rủi ro ngay từ trước khi hoạt động được triển khai.

Việc này cũng được xác định có ý nghĩa đối với an ninh lương thực, phát triển trồng trọt bền vững, kiểm soát việc sử dụng, lưu giữ, bảo tồn nguồn gen, hạn chế nguy cơ lai tạp không kiểm soát hoặc thất thoát nguồn giống quý.

Tiếp thu ý kiến đại biểu Quốc hội, Chính phủ cho biết sẽ tiếp tục rà soát các điều kiện đầu tư kinh doanh đối với những ngành nghề này, bảo đảm chỉ quy định các điều kiện thực sự cần thiết, có tính chất phòng ngừa rủi ro, không tạo thêm rào cản hành chính và chi phí tuân thủ không cần thiết.

Việc sửa đổi Luật Đầu tư theo hướng này nhằm tiếp tục hoàn thiện môi trường đầu tư, kinh doanh, chuyển những lĩnh vực có thể quản lý hiệu quả sang hậu kiểm, đồng thời duy trì tiền kiểm ở những lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro cần thiết phải kiểm soát từ trước.