Bộ Xây dựng: Cả nước đã khai thác 3.345 km đường cao tốc, khoảng 458 km nút giao và đường dẫn

Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh chủ trì Hội nghị Tổng kết tình hình thực hiện các dự án đường bộ cao tốc giai đoạn 2021-2025.

Các công trình, hạng mục đáp ứng kỹ thuật, chất lượng

Tại Hội nghị Tổng kết tình hình thực hiện các dự án đường bộ cao tốc giai đoạn 2021-2025 thuộc danh mục 3.000 km ngày 19/6 do Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh chủ trì, ông Lê Quyết Tiến, Cục trưởng Cục Kinh tế - Quản lý đầu tư xây dựng (Bộ Xây dựng) cho biết, giai đoạn 2001 - 2010, cả nước chỉ đưa vào khai thác khoảng 89 km đường cao tốc.

Đến giai đoạn 2011-2020, thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XI và Nghị quyết số 13-NQ/TW ngày 16/01/2012 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XI, hệ thống đường bộ cao tốc được quan tâm đầu tư, đưa vào khai thác thêm 1.074 km, nâng tổng chiều dài đến hết năm 2020 lên 1.163 km; đồng thời triển khai thi công khoảng 858 km.

Tuy nhiên, đến giai đoạn này, quy mô mạng lưới đường bộ cao tốc vẫn chưa đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội và kết nối vùng.

Thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng với mục tiêu đến năm 2025 hoàn thành khoảng 3.000 km đường bộ cao tốc, đến hết năm 2030 đạt 5.000 km đường bộ cao tốc, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành nhiều nghị quyết, quyết định và văn bản chỉ đạo; giao nhiệm vụ cụ thể cho các bộ, ngành, địa phương; cho phép áp dụng các cơ chế đặc thù nhằm rút ngắn thời gian chuẩn bị đầu tư, đẩy nhanh tiến độ triển khai dự án.

Với sự chỉ đạo, điều hành quyết liệt của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Bộ Xây dựng, các địa phương đã phê duyệt Báo cáo nghiên cứu khả thi của 30 dự án/dự án thành phần với tổng mức đầu tư 301.452 tỷ đồng, tổng chiều dài khoảng 1.324 km.

Sau khi Quốc hội phê duyệt chủ trương đầu tư, với thời gian khoảng gần 1 năm, các chủ đầu tư đã hoàn thành công tác lựa chọn nhà thầu để khởi công đồng loạt 12 dự án thành phần trên tuyến cao tốc Bắc - Nam phía Đông giai đoạn 2021-2025 vào ngày 1/1/2023; đến ngày 30/4/2025 đã hoàn thành đưa vào khai thác 3 dự án thành phần với tổng chiều dài 138 km và 70 km cao tốc dự án thành phần đoạn Vân Phong - Nha Trang thuộc Dự án cao tốc Bắc - Nam phía Đông giai đoạn 2021-2025 do Bộ Xây dựng là cơ quan chủ quản.

Đến ngày 19/12/2025, tổng số chiều dài đường bộ cao tốc đã đưa vào khai thác/ thông tuyến chính là 3.345 km, khoảng 458 km nút giao và đường dẫn.

Các dự án cũng đã được Hội đồng Kiểm tra nhà nước về công tác nghiệm thu công trình xây dựng định kỳ kiểm tra, làm việc với các cơ quan, đơn vị liên quan về công tác quản lý chất lượng, tiến độ các dự án, kịp thời chấn chỉnh các đơn vị có tồn tại, khiếm khuyết về chất lượng và yêu cầu khắc phục kịp thời, đẩy nhanh tiến độ thi công đáp ứng yêu cầu.

Ngoài ra, dự án sử dụng đơn vị Tư vấn kiểm định độc lập, song song trong quá trình triển khai thi công nhằm tăng cường công tác quản lý chất lượng các hạng mục đã thi công. Theo kết quả kiểm định, đến thời điểm hiện tại, các công trình, hạng mục công trình đáp ứng kỹ thuật, chất lượng theo quy định.

Cũng theo Báo cáo tại Hội nghị, quá trình triển khai các dự án đã xuất hiện nhiều khó khăn, trong đó nổi bật là công tác giải phóng mặt bằng, nguồn vật liệu xây dựng.

Ngoài ra, một số chủ đầu tư chưa quyết liệt trong việc xử lý nhà thầu chậm tiến độ; công tác triển khai xây dựng hệ thống quản lý giao thông thông minh, trạm thu phí, kiểm soát tải trọng xe chậm so với kế hoạch…

Không để thi công cầm chừng, khoán trắng

Phát biểu chỉ đạo tại Hội nghị, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh ghi nhận và đánh giá rất cao sự phối hợp hiệu quả, trách nhiệm của các bộ, ngành, địa phương, sự nỗ lực vượt bậc của các chủ đầu tư, các cơ quan tham mưu thuộc Bộ Xây dựng, các đơn vị tư vấn, nhà thầu, các kỹ sư, công nhân trên công trường.

Nhìn nhận khối lượng công việc giai đoạn 2026-2030 là rất lớn, bên cạnh mục tiêu cả nước có 5.000 km đường bộ cao tốc vào năm 2030 còn là các dự án đường sắt, sân bay, bến cảng, Bộ trưởng Trần Hồng Minh yêu cầu các chủ đầu tư, tư vấn, nhà thầu phải thực hiện nhiệm vụ được giao theo nguyên tắc: nhanh - đúng - trúng - chuẩn - hiệu quả - an toàn.

Về nhiệm vụ thời gian tới, Bộ trưởng Trần Hồng Minh đề nghị các bộ, ngành, các địa phương tiếp tục phối hợp, hỗ trợ kịp thời, tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc trong triển khai các dự án, nhằm hoàn thành các dự án đúng tiến độ yêu cầu; rà soát các quy chuẩn, tiêu chuẩn trong đó bãi bỏ các tiêu chuẩn cũ không còn phù hợp; rà soát, cập nhật và bổ sung các công nghệ mới để tham mưu Bộ Xây dựng ban hành các quy chuẩn, tiêu chuẩn cho phù hợp với thực tiễn, đặc điểm từng vùng miền, thích ứng biến đổi khí hậu, nước biển dâng.

Bộ trưởng Trần Hồng Minh cũng yêu cầu khẩn trương xử lý các vấn đề cấp bách của thị trường vật liệu xây dựng, bảo đảm nguồn cung ứng cho các dự án, công trình trọng điểm của nhà nước và xã hội; khẩn trương cập nhật điều chỉnh quy hoạch mạng lưới đường bộ thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 và sớm trình ban hành để triển khai thực hiện.

Bộ trưởng Trần Hồng Minh yêu cầu nghiên cứu các phương án phân kỳ đầu tư các dự án cao tốc cho phù hợp thực tế, đảm bảo hiệu quả đầu tư cũng như khắc phục được một số hạn chế trong quá trình khai thác tại các dự án đã triển khai, ưu tiên các giải pháp sử dụng công trình cho các khu vực nền đất yếu, đào sâu, đắp cao ngay từ bước chủ trương đầu tư cần, đồng thời so sánh các giải pháp đảm bảo tính kinh tế - kỹ thuật và hiệu quả đầu tư cho cả vòng đời dự án làm cơ sở xác định sơ bộ tổng mức đầu tư.

Với các chủ đầu tư, Bộ trưởng Bộ Xây dựng yêu cầu kiểm soát chặt chẽ chất lượng công trình, tiến độ dự án đảm bảo đáp ứng yêu cầu; phối hợp địa phương tháo gỡ mặt bằng, vật liệu xây dựng và giải quyết các nút thắt về đường găng tiến độ dự án. Các nhà thầu tuân thủ nghiêm thiết kế được phê duyệt, quy trình kỹ thuật và tiêu chuẩn thi công hiện hành; huy động đầy đủ nhân lực, thiết bị, tổ chức thi công theo tiến độ hợp đồng; không để xảy tình trạng thi công cầm chừng, khoán trắng, hoặc bố trí nhân sự không đúng năng lực…