 |
| Cần nghiên cứu các cơ chế, chính sách phù hợp để huy động nguồn lực ngoài ngân sách nhà nước tham gia đầu tư phát triển hạ tầng giao thông theo chỉ đạo của Lãnh đạo Chính phủ. |
Văn phòng Chính phủ vừa ban hành Thông báo số 308/TB-VPCP ngày 17/6/2026, kết luận của Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc tại cuộc họp về đầu tư nâng cấp, hoàn thiện các tuyến đường bộ cao tốc đã được đầu tư theo quy mô phân kỳ.
Phó Thủ tướng Chính phủ yêu cầu Bộ Xây dựng phối hợp với Bộ Tài chính và các địa phương khẩn trương rà soát, đề xuất phương án đầu tư phù hợp, bảo đảm hiệu quả kinh tế - xã hội, an toàn giao thông và sử dụng hiệu quả nguồn lực.
Theo Thông báo, trong những năm qua, ngành Giao thông vận tải đã đạt nhiều kết quả quan trọng trong phát triển kết cấu hạ tầng, góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, bảo đảm quốc phòng, an ninh và nâng cao năng lực kết nối vùng, liên vùng.
Đến nay, cả nước đã đưa vào khai thác 3.345 km đường bộ cao tốc. Tuy nhiên, trong số này có khoảng 2.801 km đang được khai thác theo quy mô phân kỳ, chưa đáp ứng đầy đủ Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về đường bộ cao tốc. Cụ thể, có 653 km cao tốc 2 làn xe và 2.148 km cao tốc 4 làn xe phân kỳ.
Theo đánh giá, việc khai thác các tuyến cao tốc theo quy mô phân kỳ trong thời gian dài tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông, gia tăng ùn tắc và hạn chế hiệu quả khai thác. Do đó, nghiên cứu đầu tư nâng cấp, hoàn thiện các tuyến cao tốc này là yêu cầu cần thiết và đã được lãnh đạo Chính phủ chỉ đạo từ nhiệm kỳ trước.
Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng tiếp tục xác định phát triển hạ tầng là một trong ba đột phá chiến lược, cùng với hoàn thiện thể chế và phát triển nguồn nhân lực. Mục tiêu đến năm 2030 là đưa vào khai thác trên 5.000 km đường bộ cao tốc trên cả nước.
Trước đó, tại Thông báo số 225/TB-VPCP ngày 30/4/2026, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng đã yêu cầu tập trung đầu tư phát triển hệ thống cao tốc, đồng thời ưu tiên mở rộng các tuyến cao tốc 2 làn xe và từng bước mở rộng các tuyến cao tốc 4 làn xe hạn chế, trong đó ưu tiên tuyến cao tốc Bắc - Nam phía Đông theo quy hoạch.
Để triển khai nhiệm vụ này, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ yêu cầu Bộ Xây dựng làm việc cụ thể với Bộ Tài chính nhằm thực hiện đúng chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, xác định thứ tự ưu tiên đầu tư trên cơ sở cân đối nguồn lực và đa dạng hóa các nguồn vốn.
Trong đó, cần nghiên cứu các cơ chế, chính sách phù hợp để huy động nguồn lực ngoài ngân sách nhà nước tham gia đầu tư phát triển hạ tầng giao thông theo chỉ đạo của Lãnh đạo Chính phủ.
Phó Thủ tướng cũng lưu ý quá trình nghiên cứu đầu tư phải bảo đảm nguyên tắc hiệu quả, tiết kiệm và bền vững. Các cơ quan liên quan cần tính toán, đánh giá đầy đủ hiệu quả đầu tư, hạch toán kinh tế - xã hội và chỉ triển khai khi dự án chứng minh được hiệu quả cụ thể cũng như khả năng thu hồi vốn. Cơ quan tư vấn, cơ quan thẩm định và cơ quan quyết định đầu tư phải chịu trách nhiệm đối với các nội dung đánh giá này.
Bên cạnh đó, cần rà soát kỹ đơn giá, định mức kinh tế kỹ thuật để xác định tổng mức đầu tư và dự toán chi phí xây dựng phù hợp, tránh thất thoát, lãng phí trong quá trình thực hiện.
Đối với các giải pháp kỹ thuật, Phó Thủ tướng Chính phủ yêu cầu nghiên cứu, đánh giá kỹ lưỡng các phương án đầu tư như cầu cạn, hầm và các công trình đặc thù khác nhằm hạn chế tối đa tác động tiêu cực đến môi trường, sinh kế của người dân, đồng thời giảm nguy cơ sạt lở, ngập lụt trong mùa mưa bão. Việc lựa chọn phương án kỹ thuật phải được xem xét trên cơ sở hiệu quả của toàn bộ vòng đời dự án.
Về nguồn vốn đầu tư, việc bố trí vốn ngân sách nhà nước phải tuân thủ quy định tại Nghị quyết số 27/2026/QH16 của Quốc hội về kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026-2030 và Chỉ thị số 16/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ về quản lý, sử dụng vốn đầu tư công gắn với hạch toán kinh tế - xã hội và đánh giá hiệu quả đầu tư.
Phó Thủ tướng cũng yêu cầu đẩy nhanh tiến độ xây dựng kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026-2030 để bảo đảm nguồn lực thực hiện các mục tiêu phát triển hạ tầng giao thông quốc gia.
Để sớm hoàn thiện phương án đầu tư, Bộ Xây dựng được giao đôn đốc các địa phương gồm Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Cần Thơ, Lạng Sơn, Cao Bằng, Tuyên Quang, Phú Thọ, Khánh Hòa, Lâm Đồng, Đồng Nai, Đồng Tháp và An Giang khẩn trương gửi ý kiến về Bộ Xây dựng để tổng hợp, xây dựng báo cáo và đề xuất phương án đầu tư cụ thể, trình Thủ tướng Chính phủ trước ngày 22/6/2026.
