Thúc đẩy tăng trưởng bằng khoa học công nghệ và đổi mới
Hơn nửa thế kỷ xây dựng và phát triển, Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam) đi lên từ xuất phát điểm rất thấp để trở thành Tập đoàn hàng đầu quốc gia, giữ vai trò trụ cột trong bảo đảm an ninh năng lượng và đóng góp quan trọng cho tăng trưởng kinh tế. Trên hành trình đó, khoa học công nghệ luôn là yếu tố xuyên suốt, tạo nên những bước ngoặt mang tính lịch sử.
 |
| Giàn khai thác dầu khí tại mỏ Bạch Hổ. |
Dấu ấn tiêu biểu là thành công trong khai thác dầu tại tầng đá móng nứt nẻ mỏ Bạch Hổ - một bài toán kỹ thuật đặc biệt phức tạp, lần đầu tiên được giải quyết trên thế giới. Thành tựu này không chỉ mang lại hiệu quả kinh tế lớn, mà còn khẳng định trí tuệ, bản lĩnh và năng lực làm chủ công nghệ của đội ngũ cán bộ, kỹ sư dầu khí Việt Nam.
Từ nền tảng ban đầu, Petrovietnam từng bước mở rộng và làm chủ công nghệ trên toàn chuỗi giá trị dầu khí - năng lượng. Nếu như giai đoạn đầu còn phụ thuộc nhiều vào công nghệ và dịch vụ thuê ngoài, thì đến nay, Tập đoàn đã làm chủ 27 công nghệ chiến lược, tự thiết kế, chế tạo và vận hành các giàn khoan tự nâng siêu trường, siêu trọng ở độ sâu tới 90 m nước; vận hành các nhà máy lọc - hóa dầu hiện đại với hiệu suất cao. Nhà máy Lọc dầu Dung Quất là ví dụ điển hình khi nhiều năm liền vận hành vượt công suất thiết kế nhờ các sáng kiến cải tiến kỹ thuật.
Trong bối cảnh Cách mạng công nghiệp 4.0 lan tỏa mạnh mẽ, Petrovietnam sớm xác định chuyển đổi số là chìa khóa nâng cao hiệu quả quản trị và năng lực cạnh tranh. Tuy nhiên, chuyển đổi số tại Petrovietnam không dừng ở việc số hóa quy trình, mà được triển khai như một quá trình thay đổi toàn diện về tư duy quản trị và phương thức vận hành.
Tập đoàn đang triển khai đồng bộ 6 nhóm giải pháp công nghệ chủ lực gồm dữ liệu lớn, trí tuệ nhân tạo, Internet vạn vật, điện toán đám mây, tự động hóa và an toàn – an ninh mạng. Trọng tâm là xây dựng nền tảng số tập trung, kết nối dữ liệu từ các giàn khoan, mỏ dầu khí, nhà máy điện, đạm đến hệ thống điều hành tại Công ty mẹ.
Nhờ đó, công tác tìm kiếm - thăm dò được nâng cao độ chính xác, vận hành các nhà máy điện khí hiện đại như Nhơn Trạch 3 và 4 được tối ưu theo chu trình tiên tiến, từng bước chuyển mô hình quản lý từ dựa trên kinh nghiệm sang quản trị dựa trên dữ liệu và ra quyết định theo thời gian thực.
Dành tối thiểu 2% doanh thu cho khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo
Cùng với khoa học công nghệ và chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo đang trở thành trụ cột chiến lược giúp Petrovietnam chủ động thích ứng với xu hướng chuyển dịch năng lượng và yêu cầu giảm phát thải toàn cầu. Trong bối cảnh thế giới hướng tới mục tiêu Net Zero, Petrovietnam xác định mình không chỉ là đối tượng chịu tác động, mà phải là lực lượng tiên phong trong tiến trình chuyển dịch này.
 |
| Vận hành Nhà máy thông minh Đạm Cà Mau với những tiến bộ KHCN và CĐS, trí tuệ nhân tạo. |
Từ kinh nghiệm hàng chục năm thi công các công trình biển, các đơn vị thành viên như PTSC đã tham gia sâu vào lĩnh vực điện gió ngoài khơi, từng bước khẳng định vị thế nhà thầu uy tín trên thị trường quốc tế. Những chân đế điện gió “Made in Vietnam” được xuất khẩu sang các thị trường khó tính cho thấy năng lực kỹ thuật, quản trị và sáng tạo của doanh nghiệp Việt Nam trong chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu.
Song song đó, Petrovietnam đang đẩy mạnh nghiên cứu và phát triển các lĩnh vực mới như hydro xanh, amoniac xanh, công nghệ thu hồi, sử dụng và lưu trữ carbon (CCS/CCUS), nhiên liệu hàng không bền vững (SAF). Đáng chú ý, đổi mới sáng tạo không chỉ đến từ các phòng nghiên cứu, mà xuất phát trực tiếp từ thực tiễn sản xuất. Nhiều sáng kiến của người lao động tại nhà máy, công trường đã mang lại hiệu quả kinh tế rõ nét; riêng năm 2025, đóng góp của khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo vào doanh thu Petrovietnam đạt mức hàng nghìn tỷ đồng mỗi tháng.
Để tạo xung lực phát triển dài hạn, Petrovietnam đang sắp xếp lại toàn bộ hệ thống khoa học công nghệ - đổi mới sáng tạo - chuyển đổi số theo mô hình “Hệ sinh thái đổi mới sáng tạo Petrovietnam”, bảo đảm liên kết chặt chẽ từ nghiên cứu, thử nghiệm đến ứng dụng và thương mại hóa. Trung tâm Khoa học công nghệ, Đổi mới sáng tạo và Đào tạo, phát triển từ Viện Dầu khí Việt Nam, Đại học Dầu khí Việt Nam và Cao đẳng Dầu khí, đóng vai trò hạt nhân tri thức của hệ sinh thái này.
Petrovietnam xác định con người là yếu tố quyết định, với cam kết dành tối thiểu 2% doanh thu hợp nhất hằng năm cho khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Nguồn lực này được ưu tiên cho phát triển hạ tầng số, nhà máy thông minh, bảo đảm an toàn thông tin và đào tạo nhân lực chất lượng cao theo chuẩn quốc tế.
Khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số tại Petrovietnam đang dần trở thành nền tảng vận hành thường xuyên trong sản xuất - kinh doanh. Từ mỗi sáng kiến nhỏ đến những chiến lược công nghệ dài hạn, tất cả đang tạo nên động lực tăng trưởng mới, giúp Petrovietnam vững vàng bước vào giai đoạn phát triển tiếp theo.
