Dòng vốn toàn cầu tìm đến vàng, Việt Nam chờ khơi thông nguồn cung

Nhu cầu đầu tư vàng tại Việt Nam trong quý IV/2025 giảm 15% so với cùng kỳ năm trước. Ảnh minh hoạ: H.Dịu

Trong phiên giao dịch ngày 29/1/2026, giá vàng trong nước đã tăng lên 191,3 triệu đồng/lượng, trong khi giá vàng thế giới đang ở mức 5.547 USD/ounce. So với đầu năm, giá vàng thế giới đã tăng gần 30% trong khi giá vàng trong nước cũng tăng gần 25%.

Theo Hội đồng Vàng Thế giới, quý IV/2025 đã khép lại một năm tăng trưởng ấn tượng của thị trường vàng toàn cầu. Bất ổn địa chính trị và kinh tế kéo dài đã thúc đẩy dòng vốn đầu tư chảy mạnh vào vàng, đưa tổng giá trị đầu tư cả năm lên tới 555 tỷ USD.

Ông Shaokai Fan - Giám đốc khu vực châu Á - Thái Bình Dương (không bao gồm Trung Quốc) kiêm Giám đốc Ngân hàng Trung ương toàn cầu tại Hội đồng Vàng Thế giới nhận định, các nhà đầu tư trên toàn cầu tiếp tục bổ sung vàng vào danh mục đầu tư, nhờ vai trò trú ẩn an toàn, lợi ích đa dạng hóa danh mục cũng như đà tăng trưởng ấn tượng của vàng. Bên cạnh đó, các ngân hàng trung ương cũng tiếp tục duy trì xu hướng mua vàng ổn định.

Đầu tư chính là động lực lớn nhất của thị trường vàng trong năm 2025. Nhu cầu đầu tư vàng toàn cầu đạt mức cao kỷ lục 2.175 tấn, góp phần thiết lập hàng loạt kỷ lục mới về giá và quy mô thị trường. Trong bối cảnh nhà đầu tư toàn cầu tìm kiếm các kênh trú ẩn an toàn và công cụ đa dạng hóa danh mục, dòng vốn đã chảy mạnh vào các quỹ hoán đổi danh mục (ETF) vàng, với lượng mua ròng đạt 801 tấn trong cả năm.

Song song với đó, nhu cầu đối với vàng vật chất, chủ yếu là vàng miếng và vàng xu, cũng ghi nhận mức tăng mạnh. Tổng nhu cầu toàn cầu của phân khúc này đạt 1.374 tấn, tương đương 154 tỷ USD. Hai thị trường lớn là Trung Quốc và Ấn Độ tiếp tục đóng vai trò dẫn dắt, với mức tăng lần lượt 28% và 17% so với cùng kỳ, chiếm hơn một nửa tổng nhu cầu toàn cầu của phân khúc vàng miếng và vàng xu.

Tại khu vực ASEAN, hoạt động mua vàng miếng và vàng xu tại hầu hết các thị trường đều tăng lên mức cao nhất trong nhiều năm. Thái Lan ghi nhận mức đầu tư vàng cao nhất kể từ năm 2018, với giá trị đầu tư đạt mức cao nhất trong 12 năm qua, lên tới 6 tỷ USD. Indonesia cũng duy trì hoạt động đầu tư vàng cao ổn định trong nhiều quý gần đây, phản ánh xu hướng chung của khu vực trong việc gia tăng nắm giữ vàng trước những bất định toàn cầu.

Trong bức tranh chung đó, Việt Nam nổi lên như một trường hợp ngoại lệ đáng chú ý. Theo Báo cáo, nhu cầu đầu tư vàng tại Việt Nam trong quý IV/2025 giảm 15% so với cùng kỳ năm trước, từ 8,2 tấn trong quý IV/2024 xuống còn 7 tấn.

Đây là quý thứ 6 liên tiếp ghi nhận mức suy giảm so với cùng kỳ và cũng là mức thấp của quý IV kể từ năm 2021. Hội đồng Vàng Thế giới cho biết, hạn chế về nguồn cung là một trong những nguyên nhân chính dẫn đến sự sụt giảm này.

Theo các nguồn tin trong ngành, tình trạng khan hiếm vàng miếng SJC đã gây áp lực lớn lên thị trường trong nước, đồng thời đẩy mức chênh lệch giữa giá vàng trong nước và giá quốc tế lên trên 550 USD/ounce. Trong bối cảnh các lựa chọn đầu tư vàng bị thu hẹp, nhu cầu đối với vàng nhẫn 24K đã gia tăng, phản ánh sự dịch chuyển của dòng tiền trong điều kiện nguồn cung vàng miếng hạn chế.

Không chỉ phân khúc đầu tư, thị trường vàng trang sức toàn cầu trong năm 2025 cũng chịu tác động rõ nét từ mặt bằng giá cao. Theo Hội đồng Vàng Thế giới, nhu cầu vàng trang sức trên toàn cầu giảm 18% so với năm 2024, đúng như những dự báo trước đó. Tuy nhiên, điểm đáng chú ý là tổng giá trị nhu cầu vàng trang sức lại tăng 18% so với cùng kỳ, lên tới 172 tỷ USD, cho thấy phân khúc này vẫn thu hút người tiêu dùng bất chấp giá vàng leo thang.

Tại các nước ASEAN, nhu cầu vàng trang sức diễn biến tương đồng trong bối cảnh giá vàng ở mức kỷ lục. Riêng tại Việt Nam, nhu cầu vàng trang sức trong quý IV/2025 giảm mạnh 29% so với cùng kỳ năm trước, từ 3,3 tấn xuống còn 2,4 tấn, mức thấp nhất trong nhiều năm. Dù vậy, giá trị tiêu thụ vàng trang sức vẫn ghi nhận mức tăng đáng kể, phản ánh tác động trực tiếp của giá vàng cao lên thị trường.

Một điểm sáng khác của thị trường vàng toàn cầu trong năm 2025 đến từ khối ngân hàng trung ương. Nhu cầu mua vàng của các ngân hàng trung ương tiếp tục duy trì ở mức cao, với 863 tấn vàng chính thức được bổ sung vào kho dự trữ. Mặc dù tổng lượng mua thấp hơn ngưỡng 1.000 tấn ghi nhận trong 3 năm trước đó, hoạt động mua vàng của khối ngân hàng trung ương vẫn là yếu tố quan trọng, đóng góp đáng kể vào bức tranh tổng thể về nhu cầu vàng toàn cầu.

Ở chiều cung, tổng nguồn cung vàng toàn cầu cũng đạt mức cao kỷ lục, chủ yếu nhờ sản lượng vàng khai thác tăng lên 3.672 tấn. Trong khi đó, nguồn cung từ vàng tái chế chỉ tăng nhẹ 3% và vẫn ở mức thấp, bất chấp việc giá vàng duy trì ở mức cao trong phần lớn thời gian của năm.

Đánh giá về triển vọng thị trường, bà Louise Street - chuyên gia nghiên cứu thị trường cấp cao tại Hội đồng Vàng Thế giới, nhận định, người tiêu dùng và nhà đầu tư đều gia tăng mua và nắm giữ vàng trong bối cảnh rủi ro kinh tế và địa chính trị ngày càng trở thành ‘trạng thái bình thường mới’. Với tình hình bất ổn kinh tế và địa chính trị không có dấu hiệu hạ nhiệt trong năm 2026, đà tăng trưởng mạnh mẽ của nhu cầu vàng nhiều khả năng sẽ tiếp diễn.