 |
| Theo chuyên gia, việc đưa đất vào khai thác sẽ mang lại hiệu quả hơn so với tiếp tục để đất bỏ hoang, không tạo ra giá trị kinh tế. Ảnh: Internet. |
Chia sẻ bên lề hội thảo “Khơi thông dòng vốn, giải phóng nguồn lực cho mục tiêu tăng trưởng hai con số” được tổ chức gần đây, TS. Nguyễn Đức Kiên, nguyên Tổ trưởng Tổ tư vấn kinh tế của Thủ tướng Chính phủ, nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế của Quốc hội, cho rằng, cần áp dụng mức thuế đủ cao đối với đất bỏ hoang nhằm thúc đẩy việc đưa nguồn lực đất đai vào khai thác, sử dụng hiệu quả.
Liên quan đến đề xuất tăng thuế đối với đất bỏ hoang từ mức 0,03% lên 0,2%, TS. Nguyễn Đức Kiên cho rằng, trước hết cần xác định rõ tiêu chí đất bỏ hoang để làm cơ sở áp dụng chính sách. Tuy nhiên, mức thuế 0,2% theo đề xuất vẫn còn thấp và cần được xem xét nâng cao hơn nữa.
Theo chuyên gia, chính sách thuế cần tạo ra sự khác biệt rõ rệt về lợi ích giữa những nhà đầu tư thực sự có nhu cầu sử dụng đất để sản xuất, kinh doanh với các chủ thể chỉ nắm giữ đất nhằm chờ tăng giá. Mức thuế đủ cao sẽ tạo áp lực để nhà đầu tư đưa đất vào sử dụng, thay vì tiếp tục nắm giữ trong thời gian dài.
TS. Nguyễn Đức Kiên cho biết, hiện nay vẫn có nhiều trường hợp nhà đầu tư không có nhu cầu sử dụng đất thực tế nhưng tiếp tục nắm giữ với kỳ vọng giá đất tăng lên trong tương lai để chuyển nhượng và thu lợi. Trong khi đó, theo ông, phần chênh lệch địa tô mà các nhà đầu tư này được hưởng là do Nhà nước tạo ra, không phải do chính họ làm ra.
Vì vậy, chuyên gia cho rằng không nên bảo vệ lợi ích của những chủ thể chỉ nắm giữ đất để chờ tăng giá, mà cần sử dụng công cụ thuế để thúc đẩy việc đưa đất đai vào sản xuất, kinh doanh.
 |
| TS. Nguyễn Đức Kiên, nguyên Tổ trưởng Tổ tư vấn kinh tế của Thủ tướng Chính phủ, nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế của Quốc hội. |
Đối với lo ngại việc áp dụng mức thuế cao có thể gây bất lợi cho một số nhà đầu tư, TS. Nguyễn Đức Kiên cho rằng, nếu nhà đầu tư không có khả năng triển khai dự án thì cần để những chủ thể khác có năng lực tiếp cận và sử dụng đất.
Theo ông, một cá nhân hoặc doanh nghiệp có thể không đủ nguồn lực để tự triển khai dự án, nhưng vẫn có thể hợp tác, huy động vốn từ các đối tác để đầu tư, phát triển khu đất, hình thành các công trình hạ tầng và dịch vụ phục vụ xã hội. Việc đưa đất vào khai thác sẽ mang lại hiệu quả hơn so với tiếp tục để đất bỏ hoang, không tạo ra giá trị kinh tế.
Liên quan đến việc xác định đất bỏ hoang, TS. Nguyễn Đức Kiên cho rằng, pháp luật đất đai đã có quy định về xử lý các dự án không đưa đất vào sử dụng hoặc chậm tiến độ. Theo chuyên gia, cần thực hiện nghiêm các biện pháp xử lý đối với những nhà đầu tư không triển khai dự án trong thời hạn quy định, kể cả thu hồi đất để tạo điều kiện cho những chủ thể có khả năng đưa đất vào khai thác, sử dụng hiệu quả.
Dẫn kinh nghiệm quốc tế, TS. Nguyễn Đức Kiên cho biết, tại Hàn Quốc và một số quốc gia khác, việc nhà đầu tư không đưa đất vào sử dụng còn gắn với các nghĩa vụ tài chính căn cứ vào kế hoạch đầu tư đã đăng ký.
Theo đó, khi đăng ký dự án, nhà đầu tư xác định quy mô vốn và thời hạn dự kiến hoàn thành. Trường hợp không thực hiện đúng kế hoạch, cơ quan quản lý có thể căn cứ vào doanh thu dự kiến của dự án để xác định nghĩa vụ tài chính. Đồng thời, nhà đầu tư vẫn phải thực hiện đầy đủ nghĩa vụ về tiền sử dụng đất.
Liên quan đến vấn đề này, tại phiên họp Quốc hội sáng 23/10, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ trình bày tờ trình về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp, Luật Thuế sử dụng đất phi nông nghiệp và Luật Thuế thu nhập cá nhân.
Trong đó, Chính phủ đề xuất bổ sung mức thuế suất 0,2% đối với đất bỏ hoang, đất không đưa vào sử dụng, đất chậm đưa vào sử dụng tại Điều 7 Luật Thuế sử dụng đất phi nông nghiệp.
Theo tờ trình, đây là mức thuế suất cao nhất trong Luật Thuế sử dụng đất phi nông nghiệp hiện hành, tương đương thuế suất áp dụng đối với đất lấn chiếm và gấp khoảng 7 lần mức thuế suất đối với đất trong hạn mức. Việc xác định đất bỏ hoang, đất không đưa vào sử dụng hoặc chậm đưa vào sử dụng được thực hiện theo quy định của pháp luật về đất đai.
Thẩm tra nội dung này, Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội cơ bản tán thành đề xuất của Chính phủ về áp dụng thuế suất 0,2% đối với đất bỏ hoang, đất không đưa vào sử dụng và đất chậm đưa vào sử dụng, nhằm thể chế hóa Nghị quyết số 21-NQ/TW của Ban Chấp hành Trung ương Đảng.
