 |
| Ngành Tài chính tăng tốc dịch vụ công trực tuyến, giảm gánh nặng thủ tục cho người dân, doanh nghiệp. |
Hàng chục triệu hồ sơ được xử lý trực tuyến
Cải cách thủ tục hành chính tại Bộ Tài chính đang được triển khai đồng thời với mở rộng dịch vụ công trực tuyến, thanh toán không dùng tiền mặt và ứng dụng công nghệ trong những lĩnh vực có khối lượng giao dịch lớn như thuế, hải quan, kho bạc.
Theo báo cáo, toàn bộ dịch vụ công trực tuyến toàn trình có thu phí của Bộ Tài chính đã triển khai thanh toán không dùng tiền mặt. Việc kết hợp số hóa thủ tục với thanh toán điện tử giúp quá trình thực hiện dịch vụ công ngày càng khép kín trên môi trường số, giảm các khâu giao dịch trực tiếp cho người dân, doanh nghiệp.
Xu hướng thanh toán điện tử cũng được mở rộng trong lĩnh vực an sinh. Tại kỳ chi trả tháng 10/2026, 95,6% người hưởng lương hưu và các chế độ bảo hiểm xã hội trên cả nước nhận tiền qua tài khoản ATM. Với tỷ lệ này, chi trả qua tài khoản đã trở thành phương thức chủ đạo, giúp người thụ hưởng chủ động hơn trong tiếp nhận, sử dụng tiền, đồng thời thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt.
Trong lĩnh vực thuế, số hóa tiếp tục được mở rộng tới khu vực kinh doanh, đặc biệt thông qua hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền. Đến ngày 30/9/2026, hơn 560.000 cơ sở kinh doanh đã áp dụng hình thức này, với hơn 10 tỷ hóa đơn được khởi tạo.
So với tháng 12/2025, số cơ sở áp dụng tăng hơn 186.000, lượng hóa đơn tăng khoảng 4,9 tỷ. Việc mở rộng hóa đơn điện tử từ máy tính tiền không những tạo thuận lợi cho hoạt động kinh doanh mà còn bổ sung nguồn dữ liệu phục vụ quản lý thuế, nhất là đối với các lĩnh vực bán lẻ, dịch vụ trực tiếp tới người tiêu dùng.
Cùng với quá trình số hóa quản lý, số thu từ khu vực kinh doanh tiếp tục tăng. Trong 9 tháng đầu năm 2026, tổng thu thuế từ các tổ chức, cá nhân kinh doanh, bao gồm kinh doanh truyền thống và thương mại điện tử, đạt gần 224.700 tỷ đồng, tăng 26,6% so với cùng kỳ năm 2025.
 |
| Ảnh AI minh họa. |
Quy mô xử lý trực tuyến thể hiện rõ hơn trong lĩnh vực hải quan. Hiện 96/171 thủ tục hành chính hải quan được cung cấp dịch vụ công trực tuyến toàn trình, 49 thủ tục trực tuyến một phần và 26 thủ tục cung cấp thông tin trực tuyến.
Riêng từ ngày 15/6 đến 14/9/2026, cơ quan hải quan tiếp nhận hơn 29,27 triệu hồ sơ, trong đó khoảng 29,269 triệu hồ sơ được thực hiện trực tuyến.
Lũy kế từ đầu năm đến ngày 14/9, tổng số hồ sơ tiếp nhận đạt hơn 93,24 triệu, với trên 93,22 triệu hồ sơ trực tuyến. Khối lượng này bao gồm số lượng lớn hồ sơ hàng hóa trị giá nhỏ được xử lý qua hệ thống quản lý hải quan đối với hàng hóa xuất nhập khẩu giao dịch qua thương mại điện tử.
Trong bối cảnh thương mại điện tử xuyên biên giới phát triển nhanh, số lượng giao dịch và hồ sơ tăng mạnh đặt ra yêu cầu nâng cao năng lực xử lý tự động, kết nối, chia sẻ dữ liệu. Đây cũng là cơ sở để cơ quan hải quan vừa rút ngắn thời gian xử lý, tạo thuận lợi thương mại, vừa nâng cao khả năng giám sát và hiệu quả quản lý.
Giảm hơn một nửa thời gian, chi phí thực hiện thủ tục
Nếu thuế và hải quan cho thấy quy mô lớn của các giao dịch điện tử, lĩnh vực kho bạc ghi nhận bước tiến rõ nét về mức độ cung cấp dịch vụ công. Đến nay, 100% thủ tục hành chính của Kho bạc Nhà nước được cung cấp dịch vụ công trực tuyến toàn trình, đồng thời toàn bộ thủ tục có thể được thực hiện không phụ thuộc vào địa giới hành chính.
Các trạng thái tiếp nhận, xử lý hồ sơ được Kho bạc Nhà nước thông báo qua dịch vụ công trực tuyến và email tới cá nhân, đơn vị giao dịch. Toàn bộ thủ tục hành chính thuộc lĩnh vực kho bạc cũng đã được tích hợp lên Cổng Dịch vụ công quốc gia.
Kho bạc Nhà nước đã hoàn thành tích hợp dịch vụ công trực tuyến với Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính của Bộ Tài chính và Cổng Dịch vụ công quốc gia trên Trung tâm dữ liệu quốc gia; đồng thời hoàn thành kiểm thử việc đồng bộ dữ liệu từ hệ thống của Bộ lên Cổng Dịch vụ công quốc gia tại trung tâm dữ liệu này.
| Số hóa dịch vụ công đang được triển khai trên nền tảng của quá trình cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính. Theo kết quả thực hiện, 87% số thủ tục hành chính thuộc kế hoạch đã được cắt giảm, đơn giản hóa; tỷ lệ cắt giảm chi phí và thời gian thực hiện đều vượt 50%. |
Hạ tầng công nghệ phục vụ hoạt động nghiệp vụ cũng tiếp tục được đầu tư. Kho bạc Nhà nước đang triển khai dự án VDBAS, dự kiến hoàn thành trong năm 2027. Song song với quá trình này, các hệ thống thông tin được triển khai phương án bảo đảm an ninh, an toàn theo hồ sơ cấp độ; thực hiện giám sát an ninh mạng, phòng, chống mã độc thường xuyên, liên tục và xây dựng phương án xử lý khi phát sinh sự cố.
Yêu cầu bảo đảm an toàn hệ thống ngày càng trở nên quan trọng khi thủ tục, dữ liệu và các giao dịch tài chính công được chuyển lên môi trường điện tử với quy mô ngày càng lớn.
Điều này cho thấy cải cách đang từng bước chuyển từ giảm giấy tờ, thành phần hồ sơ sang tái cấu trúc cả quy trình thực hiện. Khi thủ tục được đơn giản hóa, hồ sơ được tiếp nhận, xử lý trực tuyến, thanh toán điện tử được tích hợp trong cùng quá trình, người dân và doanh nghiệp có thể giảm thời gian đi lại, chờ đợi cũng như chi phí tuân thủ.
Ở chiều ngược lại, dữ liệu hình thành từ hàng triệu giao dịch điện tử tạo điều kiện để cơ quan quản lý tăng khả năng kết nối, kiểm tra, giám sát và xử lý khối lượng công việc lớn hơn.
Những kết quả đạt được cho thấy chuyển đổi số đang tạo thêm động lực cho cải cách hành chính của ngành Tài chính. Trọng tâm cải cách cũng từng bước chuyển từ cắt giảm thủ tục sang tái cấu trúc quy trình, tăng kết nối, khai thác dữ liệu, giảm khâu trung gian, qua đó rút ngắn thời gian xử lý, giảm chi phí tuân thủ và tạo thuận lợi hơn cho người dân, doanh nghiệp.
