Khẩn trương hoàn thiện hồ sơ điều chỉnh chủ trương đầu tư tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng

Dự án đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng là công trình hạ tầng giao thông chiến lược có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong việc kết nối hành lang kinh tế phía Bắc.

Văn phòng Chính phủ vừa ban hành Thông báo số 309/TB-VPCP ngày 17/6/2026, kết luận của Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc tại cuộc họp về tình hình triển khai Dự án đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng. Trong đó, Phó Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành, địa phương tập trung tháo gỡ khó khăn, đẩy nhanh tiến độ triển khai, đồng thời khẩn trương hoàn thiện hồ sơ trình Quốc hội xem xét điều chỉnh chủ trương đầu tư dự án.

Theo Thông báo, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ biểu dương tinh thần trách nhiệm và những nỗ lực của Bộ Xây dựng cùng các bộ, ngành, địa phương trong việc triển khai các nhiệm vụ được Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ giao liên quan đến dự án.

Tuy nhiên, tiến độ thực hiện hiện nay vẫn chậm khoảng 8-10 tháng so với yêu cầu tại Nghị quyết số 127/NQ-CP ngày 13/5/2025 của Chính phủ. Nguyên nhân được xác định xuất phát từ cả yếu tố chủ quan và khách quan. Đây là dự án đường sắt có quy mô rất lớn, yêu cầu kỹ thuật cao, sử dụng công nghệ hiện đại và lần đầu tiên được triển khai tại Việt Nam. Bên cạnh đó, năng lực nhân sự và kinh nghiệm thực hiện còn hạn chế, dự án có sự tham gia phối hợp của các đối tác nước ngoài, đồng thời đòi hỏi quá trình nghiên cứu, chuẩn bị phải được thực hiện khoa học, bài bản, tuân thủ nghiêm ngặt các quy trình kỹ thuật.

Trước yêu cầu đẩy nhanh tiến độ, Phó Thủ tướng yêu cầu các bộ, cơ quan, địa phương và đơn vị liên quan tiếp tục nâng cao tinh thần trách nhiệm, chủ động phối hợp chặt chẽ với Bộ Xây dựng trong quá trình triển khai dự án. Việc thực hiện phải bảo đảm chất lượng, hiệu quả đầu tư, an toàn tuyệt đối trong toàn bộ vòng đời công trình, đúng thẩm quyền, không đùn đẩy, né tránh trách nhiệm.

Phó Thủ tướng nhấn mạnh, các thủ tục, quy trình phải được xử lý nhanh chóng, hiệu quả nhưng vẫn bảo đảm tuân thủ quy định pháp luật và tiến độ tổng thể đã được Quốc hội phê duyệt. Các cơ quan liên quan không được để xảy ra tình trạng chậm trễ trong giải quyết các vướng mắc do thiếu sự phối hợp.

Đối với các địa phương có tuyến đường sắt đi qua, Phó Thủ tướng yêu cầu khẩn trương triển khai công tác giải phóng mặt bằng ngay sau khi Bộ Xây dựng bàn giao hồ sơ và mốc giới giải phóng mặt bằng.

Liên quan đến việc hoàn thiện hành lang pháp lý phục vụ triển khai dự án, Phó Thủ tướng yêu cầu các bộ, cơ quan sớm có ý kiến đối với dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 123/2025/NĐ-CP ngày 11/6/2026 và Nghị định số 67/2026/NĐ-CP ngày 4/3/2026 quy định về thiết kế kỹ thuật tổng thể. Bộ Xây dựng có trách nhiệm tiếp thu, hoàn thiện dự thảo để trình Chính phủ xem xét ban hành trước ngày 15/7/2026.

Đối với việc xây dựng Nghị quyết của Chính phủ sửa đổi Nghị quyết số 127/NQ-CP ngày 13/5/2025 nhằm triển khai Nghị quyết số 187/2025/QH15 của Quốc hội, Bộ Xây dựng được giao chủ trì, phối hợp với các bộ, cơ quan liên quan hoàn thiện hồ sơ trình Chính phủ theo quy định tại Quy chế làm việc của Chính phủ.

Một trong những nhiệm vụ trọng tâm được Phó Thủ tướng đặc biệt lưu ý là việc khẩn trương hoàn thiện hồ sơ trình Quốc hội xem xét điều chỉnh chủ trương đầu tư Dự án đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng tại kỳ họp không thường lệ theo nội dung Chính phủ đã đăng ký.

Trong quá trình hoàn thiện hồ sơ, Bộ Xây dựng phải nghiên cứu, tiếp thu đầy đủ ý kiến của các bộ, cơ quan liên quan về nhiều nội dung quan trọng. Đối với các hạng mục điều chỉnh, cần đánh giá rõ sự cần thiết, cơ sở đề xuất điều chỉnh từng nội dung; so sánh với các phương án khác để lựa chọn giải pháp tối ưu; đồng thời thực hiện đánh giá độc lập, kỹ lưỡng đối với các đề xuất của đơn vị tư vấn.

Về tổng mức đầu tư, Bộ Xây dựng phải rà soát toàn diện các yếu tố cấu thành chi phí, làm rõ nguyên nhân tăng vốn do thay đổi khối lượng công việc, điều chỉnh đơn giá, định mức hoặc các yếu tố khác; bảo đảm tính đúng, tính đủ, phù hợp với quy định pháp luật và điều kiện thực tế của Việt Nam, đồng thời kiểm soát chặt chẽ chi phí đầu tư.

Bên cạnh đó, hiệu quả đầu tư của dự án cũng cần được đánh giá toàn diện theo đúng yêu cầu của Kết luận số 18-KL/TW ngày 2/4/2026 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng. Việc cân đối nguồn vốn và khả năng huy động vốn cho dự án phải được rà soát, đánh giá kỹ lưỡng theo quy định hiện hành.

Phó Thủ tướng cũng yêu cầu Bộ Xây dựng rà soát đầy đủ các quy định của Đảng và pháp luật Nhà nước để bảo đảm cơ sở báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét, cho ý kiến đối với chủ trương điều chỉnh dự án.

Về tiến độ triển khai đầu tư, Bộ Xây dựng được giao khẩn trương báo cáo thực hiện theo chỉ đạo của Tổng Bí thư Tô Lâm tại Thông báo số 28-TB/VPTW ngày 22/3/2026 và chỉ đạo của Lãnh đạo Chính phủ tại Công văn số 1395/VPCP-CN ngày 1/4/2026.

Dự án đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng là công trình hạ tầng giao thông chiến lược có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong việc kết nối hành lang kinh tế phía Bắc, tăng cường liên kết vùng, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội và nâng cao năng lực vận tải hàng hóa giữa khu vực cửa khẩu với các trung tâm kinh tế, cảng biển lớn của cả nước. Vì vậy, việc đẩy nhanh tiến độ chuẩn bị đầu tư, hoàn thiện các thủ tục pháp lý và bảo đảm chất lượng dự án được xem là yêu cầu cấp thiết trong giai đoạn hiện nay.