Chuyển đổi số giúp hộ kinh doanh phát triển bền vững

Hộ kinh doanh thực hiện in hóa đơn cho khách hàng sau khi thanh toán qua QR. Ảnh: T.H

Đồng hành cùng hộ kinh doanh

Điểm nhấn trong chương trình Ngày Tài chính số 2026 do Báo Tuổi trẻ phối hợp với Ngân hàng nhà nước tổ chức ngày 6 và 7/6 nhằm thúc đẩy tài chính toàn diện, tạo điều kiện để người dân, hộ kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ tiếp cận các dịch vụ tài chính hiện đại. Đây cũng được xem là bước đi thiết thực nhằm hiện thực hóa chủ trương phát triển kinh tế tư nhân, thúc đẩy chuyển đổi số trong hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Trong khuôn khổ chương trình, Ban tổ chức đã phát động chiến dịch “Chuyển mã QR - Nhận đa tiện ích” hướng đến hỗ trợ các hộ kinh doanh, tiểu thương và doanh nghiệp nhỏ chuyển đổi từ mã QR chuyển khoản sang mã QR thanh toán chuẩn hóa; triển khai QR Global Pay phục vụ thanh toán xuyên biên giới; đồng thời đẩy mạnh truyền thông về chuyển đổi số trên các nền tảng trực tuyến. Chương trình này sẽ được triển khai xuyên suốt năm 2026 tại các chợ truyền thống, khu thương mại, phố chuyên doanh, khu du lịch và nhiều điểm dịch vụ trên địa bàn TP. Hồ Chí Minh.

Theo Ban tổ chức, đây là một trong những hoạt động trọng tâm nhằm mở rộng khả năng tiếp cận tài chính số cho người dân, tạo nền tảng cho sự phát triển của khu vực kinh tế tư nhân trong bối cảnh nền kinh tế đang chuyển đổi mạnh mẽ sang môi trường số.

Hiện nay, yêu cầu sử dụng hóa đơn điện tử, kê khai thuế theo quy định mới và minh bạch dòng tiền đang thúc đẩy hàng triệu hộ kinh doanh phải thay đổi phương thức quản lý. Trong bối cảnh đó, các ngân hàng thương mại đã chủ động giới thiệu nhiều giải pháp tài chính số nhằm hỗ trợ hộ kinh doanh thích ứng với môi trường kinh doanh mới.

Ông Nguyễn Chí Hiền, Phó Giám đốc Khối Khách hàng cá nhân VPBank, cho biết cả nước hiện có hơn 5 triệu hộ kinh doanh. Qua khảo sát, ngân hàng nhận thấy nhóm khách hàng này vẫn gặp nhiều khó khăn trong quản lý hoạt động, tối ưu dòng tiền và tiếp cận nguồn vốn do thông tin tài chính chưa minh bạch.

Theo ông Hiền, thanh toán không dùng tiền mặt là giải pháp quan trọng nhưng chưa đủ. Điều cần thiết hơn là giúp hộ kinh doanh quản lý hiệu quả dòng tiền, nâng cao năng lực vận hành và tăng khả năng sinh lời.

Từ thực tế đó, VPBank đã xây dựng hệ sinh thái tài chính toàn diện dành riêng cho hộ kinh doanh, bao gồm các giải pháp mở tài khoản, quản lý doanh thu, dòng tiền, kê khai và nộp thuế thuận tiện.

“Hộ kinh doanh có thể sử dụng tài khoản thanh toán như một trung tâm quản lý dòng tiền, ghi nhận rõ ràng các khoản thu chi hằng ngày. Khi kết hợp với QR Code và POS, dòng tiền bán hàng được chuyển trực tiếp về tài khoản, giúp chủ hộ theo dõi doanh thu, quản lý hoạt động kinh doanh hiệu quả hơn”, ông Hiền cho biết.

Minh bạch dòng tiền để tiếp cận vốn và phát triển dài hạn

Theo ông Đàm Thế Thái, Phó Tổng Giám đốc HDBank, cả nước hiện có khoảng 5,2 triệu hộ kinh doanh. Trong quá trình chuyển đổi số quốc gia và thay đổi chính sách quản lý thuế, các hộ kinh doanh đang phải thích ứng với nhiều yêu cầu mới như xuất hóa đơn điện tử, nộp thuế theo phương thức kê khai thay vì thuế khoán.

Tuy nhiên, nhiều hộ vẫn gặp khó khăn do chưa quen với công nghệ số, chưa có lịch sử tín dụng rõ ràng và vẫn quản lý dòng tiền theo phương thức thủ công. Điều này không chỉ làm tăng nguy cơ thất thoát doanh thu mà còn hạn chế khả năng tiếp cận các nguồn vốn chính thức.

Trước thực tế đó, HDBank đã chuyển từ vai trò hỗ trợ thủ tục sang đồng hành toàn diện với hộ kinh doanh, cung cấp các giải pháp giúp minh bạch hóa dòng tiền, quản trị rủi ro pháp lý và từng bước số hóa hoạt động kinh doanh.

Cùng chung định hướng, bà Trần Thị Liên Hằng, Phó Trưởng phòng Phát triển Kênh số và Đối tác Ngân hàng Vietcombank, cho biết ngân hàng luôn đồng hành với hộ kinh doanh ở từng giai đoạn phát triển, từ khởi nghiệp, vận hành ổn định đến mở rộng quy mô và bán hàng đa kênh.

Theo bà Hằng, nhu cầu phổ biến của các hộ kinh doanh là có giải pháp thanh toán đơn giản, chi phí hợp lý và phục vụ được cả khách hàng trong nước lẫn quốc tế. Đáp ứng nhu cầu này, Vietcombank đã giới thiệu giải pháp VCB OneQR, cho phép sử dụng một mã QR duy nhất để nhận thanh toán từ khách hàng nội địa và quốc tế.

Khách hàng thanh toán qua QR tại hộ kinh doanh chợ Bến Thành. Ảnh: T.H

Thông qua hệ thống QR của NAPAS, khách hàng trong nước có thể thanh toán bằng ứng dụng ngân hàng hoặc ví điện tử. Trong khi đó, khách quốc tế từ các thị trường như Trung Quốc, Thái Lan, Lào và Campuchia cũng có thể thanh toán trực tiếp bằng mã QR xuyên biên giới.

Giải pháp này không chỉ giúp hộ kinh doanh mở rộng tập khách hàng mà còn hỗ trợ quản lý giao dịch minh bạch hơn, theo dõi doanh thu theo từng điểm bán thông qua thiết bị POS và ứng dụng quản lý chuyên dụng.

Theo các chuyên gia, minh bạch hóa dòng tiền chính là chìa khóa để hộ kinh doanh từng bước chuyển đổi thành các mô hình kinh doanh chuyên nghiệp hơn, nâng cao khả năng tiếp cận vốn ngân hàng và tham gia sâu hơn vào nền kinh tế số.

Ông Mai Sơn, Phó Cục trưởng Cục Thuế, cho biết cơ quan Thuế đang phối hợp với các ngân hàng thương mại nhằm hỗ trợ hộ kinh doanh chuyển đổi từ thuế khoán sang thuế kê khai, đồng thời thúc đẩy khu vực kinh tế tư nhân phát triển minh bạch và bền vững.

Theo ông Sơn, ngành Thuế đang hướng tới kết nối dữ liệu giữa cơ quan Thuế, ngân hàng và các đơn vị cung cấp hóa đơn điện tử, phần mềm bán hàng để hình thành hệ sinh thái hỗ trợ hộ kinh doanh toàn diện.

Sự tham gia đồng bộ của cơ quan quản lý, tổ chức tài chính và doanh nghiệp công nghệ đang tạo nên hệ sinh thái hỗ trợ toàn diện cho hộ kinh doanh. Đây không chỉ là giải pháp tháo gỡ khó khăn trước mắt mà còn là nền tảng quan trọng để khu vực kinh tế tư nhân phát triển hiện đại, minh bạch và bền vững, trở thành một trong những động lực tăng trưởng quan trọng của nền kinh tế trong giai đoạn mới.