Thủ tục nhận tiền bảo hiểm: Những điều người gửi tiền cần nắm rõ

Chính sách bảo hiểm tiền gửi (BHTG) được thiết lập nhằm bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người gửi tiền.

Việc hoàn thiện Luật BHTG năm 2025, các văn bản hướng dẫn thi hành cùng Quy chế trả tiền bảo hiểm cho người được BHTG ban hành kèm theo Quyết định số 419/QĐ-BHTG ngày 15/7/2026 của Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam (BHTGVN) đã góp phần hoàn thiện cơ sở pháp lý cho hoạt động chi trả và cụ thể hóa trình tự, thủ tục nhận tiền bảo hiểm. Qua đó, giúp người gửi tiền nắm rõ hơn quyền lợi và cách thức nhận tiền bảo hiểm khi phát sinh nghĩa vụ trả tiền bảo hiểm.

Người gửi tiền không phải tự lập hồ sơ đề nghị trả tiền bảo hiểm

Đáng chú ý, trong quy trình chi trả, người gửi tiền không phải tự lập hồ sơ đề nghị trả tiền bảo hiểm. Tổ chức tham gia BHTG có trách nhiệm lập và gửi hồ sơ đề nghị trả tiền bảo hiểm.

Cụ thể, trong thời hạn 5 ngày làm việc kể từ thời điểm phát sinh nghĩa vụ trả tiền bảo hiểm, tổ chức tham gia BHTG phải gửi hồ sơ đề nghị trả tiền bảo hiểm cho BHTGVN. Hồ sơ đề nghị trả tiền bảo hiểm bao gồm: văn bản đề nghị trả tiền bảo hiểm, danh sách người được BHTG, số tiền bảo hiểm đề nghị trả cho từng người, cùng các mẫu biểu điện tử và tài liệu liên quan.

Sau khi tiếp nhận hồ sơ, BHTGVN thực hiện kiểm tra, đối chiếu chứng từ, sổ sách và các thông tin liên quan để xác định chính xác số tiền bảo hiểm phải trả cho từng người gửi tiền. Trên cơ sở kết quả kiểm tra, BHTGVN lập danh sách người được chi trả và xây dựng phương án trả tiền bảo hiểm.

Như vậy, các công việc từ lập hồ sơ, tổng hợp dữ liệu tiền gửi đến xác minh thông tin và xác định danh sách người được chi trả đều được thực hiện giữa tổ chức tham gia BHTG và BHTGVN. Cơ chế này giúp đơn giản hóa thủ tục, giảm bớt gánh nặng hành chính cho người gửi tiền, đồng thời nâng cao trách nhiệm của tổ chức tham gia BHTG trong việc chuẩn bị hồ sơ cho việc thực hiện chi trả.

Điều kiện để được nhận tiền bảo hiểm

Theo Quy chế trả tiền bảo hiểm cho người được BHTG, để được nhận tiền bảo hiểm, người được BHTG cần đáp ứng hai yêu cầu cơ bản:

Thứ nhất, có tên trong danh sách người được BHTG được BHTGVN phê duyệt trả tiền bảo hiểm.

Thứ hai, xuất trình đầy đủ tài liệu, giấy tờ theo quy định khi đến nhận tiền.

Thời hạn trả tiền bảo hiểm và giấy tờ cần xuất trình khi nhận tiền bảo hiểm

Trong thời hạn tối đa 45 ngày kể từ thời điểm phát sinh nghĩa vụ trả tiền bảo hiểm, BHTGVN trực tiếp trả tiền bảo hiểm cho người được BHTG hoặc ủy quyền cho tổ chức tham gia BHTG khác thực hiện.

Theo Quy chế trả tiền bảo hiểm cho người được BHTG, giấy tờ cần xuất trình khi nhận tiền bảo hiểm được quy định rất cụ thể.

Trước hết, người nhận tiền cần xuất trình giấy tờ chứng minh nhân thân hợp pháp, gồm thẻ căn cước, căn cước công dân, hộ chiếu hoặc thông tin định danh điện tử mức độ 2 theo quy định của pháp luật.

Tiếp theo là tài liệu chứng minh quyền sở hữu tiền gửi được bảo hiểm. Tùy theo từng loại hình tiền gửi, giấy tờ có thể là sổ tiết kiệm, thẻ tiết kiệm, chứng chỉ tiền gửi hoặc các giấy tờ, dữ liệu xác nhận quyền sở hữu tiền gửi được bảo hiểm do tổ chức tham gia BHTG cung cấp cho người gửi tiền đối với tiền gửi có kỳ hạn, không kỳ hạn, tiền gửi trực tuyến và các hình thức tiền gửi khác.

Trong trường hợp người được BHTG có khoản tiền gửi thuộc sở hữu chung của nhiều người thì phải có văn bản thỏa thuận hợp pháp về việc phân chia số tiền bảo hiểm của các đồng chủ sở hữu hoặc quyết định của cơ quan Nhà nước có thẩm quyền về việc phân chia số tiền bảo hiểm.

Ngoài ra, nếu người đến nhận tiền là người được ủy quyền, người thừa kế hoặc người đại diện theo pháp luật của người được BHTG thì phải có tài liệu chứng minh tư cách là người được ủy quyền, người thừa kế hợp pháp, người đại diện theo pháp luật của người được BHTG còn giá trị pháp lý theo quy định của pháp luật.

Quy trình nhận tiền bảo hiểm - Những trình tự, thủ tục cần biết

Khi đến địa điểm chi trả tiền bảo hiểm, người gửi tiền cần thực hiện trình tự, thủ tục sau:

Trước tiên, xuất trình giấy tờ theo quy định cho cán bộ tiếp nhận hồ sơ. Nếu cần, bổ sung các tài liệu, dữ liệu và thực hiện các thủ tục khác (nếu có) theo hướng dẫn của cán bộ tiếp nhận hồ sơ phù hợp với quy định của pháp luật và BHTGVN.

Sau khi hồ sơ được xác nhận hợp lệ, người nhận tiền ký nhận vào giấy đề nghị nhận tiền bảo hiểm kiêm phiếu thanh toán; kiểm đếm tiền mặt tại chỗ đảm bảo đã nhận đủ số tiền bảo hiểm trong trường hợp nhận tiền mặt, hoặc thực hiện theo hướng dẫn của cán bộ tiếp nhận hồ sơ trong trường hợp nhận tiền theo hình thức chuyển khoản.

Lưu ý để bảo đảm quyền lợi khi nhận tiền bảo hiểm

Dù thủ tục trả tiền bảo hiểm đã được đơn giản hóa, người gửi tiền vẫn cần lưu ý và chủ động thực hiện một số nội dung cần thiết nhằm bảo đảm quyền lợi và giúp quá trình chi trả diễn ra thuận lợi, hiệu quả, chính xác.

Cụ thể, người gửi tiền cần cung cấp đầy đủ, trung thực các tài liệu, dữ liệu hợp pháp, hợp lệ, phục vụ việc kiểm tra, đối chiếu của BHTGVN và các cơ quan có thẩm quyền về những nội dung liên quan đến khoản tiền gửi, khoản tiền vay tại tổ chức tham gia BHTG. Ngoài ra, người gửi tiền cần thực hiện đối chiếu với các thông tin về trả tiền bảo hiểm do BHTGVN cung cấp cho người được BHTG trước và trong quá trình trả tiền bảo hiểm.

Nếu phát hiện thông tin có sai sót, thiếu chính xác hoặc có vướng mắc liên quan đến quyền lợi được bảo hiểm, người được BHTG phải kịp thời liên hệ với tổ chức tham gia BHTG, BHTGVN hoặc tổ chức được ủy quyền trả tiền bảo hiểm để được xem xét, giải quyết theo quy định.

Bên cạnh đó, người được BHTG nên thường xuyên chủ động theo dõi các hướng dẫn của tổ chức tham gia bảo hiểm tiền gửi, thông báo BHTGVN được công bố trên các phương tiện thông tin đại chúng, trang thông tin điện tử và các hình thức thông tin khác về tiền gửi và trả tiền bảo hiểm.

Trong suốt quá trình trả tiền bảo hiểm, BHTGVN và các tổ chức tham gia BHTG sẽ có trách nhiệm đồng hành, hỗ trợ và bảo đảm quyền lợi của người được BHTG.

Nhìn chung, những quy định về thủ tục nhận tiền bảo hiểm cùng trách nhiệm của các bên liên quan đã góp phần hoàn thiện cơ chế bảo vệ người gửi tiền, bảo đảm việc chi trả được thực hiện kịp thời, minh bạch. Việc chủ động tìm hiểu các quy định, chuẩn bị đầy đủ giấy tờ sẽ giúp người gửi tiền thuận lợi thực hiện quyền lợi của mình khi phát sinh nghĩa vụ trả tiền bảo hiểm.