Thị trường chứng khoán sau nâng hạng, nhà đầu tư nước ngoài sẽ quan tâm điều gì?

Khi được nâng hạng, Việt Nam sẽ có cơ hội lọt vào danh mục đầu tư của các quỹ theo dõi chỉ số FTSE Russel.

Nâng hạng mở ra cơ hội mới cho dòng vốn quốc tế

Việc FTSE Russell dự kiến nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam lên thị trường mới nổi thứ cấp được xem là một cột mốc quan trọng trong lộ trình phát triển của thị trường vốn. Không chỉ ghi nhận những nỗ lực cải cách về hạ tầng, cơ chế giao dịch và khả năng tiếp cận của nhà đầu tư nước ngoài, việc nâng hạng còn mở ra cơ hội để thị trường Việt Nam tiếp cận nhóm quỹ đầu tư toàn cầu có quy mô lớn hơn, qua đó gia tăng khả năng thu hút dòng vốn quốc tế trong trung và dài hạn.

Theo nhiều tổ chức phân tích, khi được nâng hạng, Việt Nam sẽ có cơ hội lọt vào danh mục đầu tư của các quỹ theo dõi chỉ số FTSE Russell cũng như thu hút sự quan tâm nhiều hơn từ các quỹ đầu tư chủ động. Đây được xem là một bước tiến quan trọng, góp phần nâng cao vị thế của thị trường chứng khoán Việt Nam trong khu vực và mở rộng tệp nhà đầu tư quốc tế.

Tuy nhiên, cơ hội không đồng nghĩa với việc dòng vốn sẽ xuất hiện ngay sau cột mốc nâng hạng. Thực tế, giao dịch của nhà đầu tư nước ngoài trong nửa đầu năm 2026 vẫn chưa phản ánh kỳ vọng này. Theo SHS Research, khối ngoại đã bán ròng gần 80.000 tỷ đồng trong 6 tháng đầu năm.

Diễn biến này chủ yếu phản ánh bối cảnh phân bổ vốn trên thị trường tài chính toàn cầu hơn là triển vọng riêng của thị trường chứng khoán Việt Nam. Trong môi trường đồng USD duy trì sức mạnh, lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ ở mức cao và dòng vốn đầu tư vào các thị trường mới nổi vẫn thận trọng, nhiều quỹ quốc tế tiếp tục cơ cấu danh mục theo hướng ưu tiên các tài sản có tính phòng thủ cao hơn.

Ở chiều ngược lại, thị trường chứng khoán Việt Nam vẫn cho thấy khả năng hấp thụ tốt lực bán của khối ngoại. Dòng tiền trong nước tiếp tục đóng vai trò chủ đạo, giúp VN-Index duy trì xu hướng tích cực và thanh khoản cải thiện so với cùng kỳ. Điều này cho thấy nền tảng của thị trường đã có sự thay đổi đáng kể so với những giai đoạn trước, khi giao dịch của nhà đầu tư nước ngoài thường có ảnh hưởng lớn đến diễn biến chỉ số.

Có thể thấy, việc được nâng hạng sẽ mở rộng cơ hội tiếp cận dòng vốn quốc tế, nhưng đây mới là bước khởi đầu. Điều mà các quỹ đầu tư quan tâm sau cột mốc này không chỉ là việc Việt Nam được xếp vào nhóm thị trường mới nổi, mà còn là chất lượng của thị trường và khả năng đáp ứng các tiêu chí đầu tư trong dài hạn. Đây cũng là yếu tố sẽ quyết định dòng vốn quốc tế được phân bổ như thế nào trong giai đoạn tiếp theo.

Điều gì sẽ quyết định phân bổ dòng vốn sau nâng hạng?

Việc được FTSE Russell nâng hạng sẽ mở rộng cơ hội để thị trường chứng khoán Việt Nam tiếp cận nhiều hơn với các quỹ đầu tư quốc tế. Tuy nhiên, nâng hạng chỉ là điều kiện để Việt Nam bước vào danh mục theo dõi của nhiều nhà đầu tư tổ chức, còn quyết định phân bổ vốn sẽ tiếp tục chịu tác động bởi bối cảnh tài chính toàn cầu cũng như sức hấp dẫn nội tại của thị trường.

Trong ngắn hạn, môi trường đầu tư quốc tế vẫn chưa thực sự thuận lợi đối với các thị trường mới nổi và cận biên. Sau giai đoạn kỳ vọng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sẽ sớm đẩy nhanh lộ trình hạ lãi suất, thị trường toàn cầu tiếp tục chứng kiến sự thận trọng khi đồng USD duy trì sức mạnh và lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ ở mức cao. Trong bối cảnh đó, các tài sản định danh bằng USD vẫn giữ được sức hấp dẫn, khiến dòng vốn đầu tư vào nhiều thị trường mới nổi chưa có nhiều dư địa cải thiện.

Xu hướng này không chỉ diễn ra tại Việt Nam. Theo đánh giá của Chứng khoán Mirae Asset Việt Nam, dòng vốn đầu tư gián tiếp nước ngoài (FII) vẫn đang có xu hướng rút khỏi nhiều thị trường châu Á, cho thấy sự dịch chuyển này phản ánh chiến lược phân bổ tài sản mang tính khu vực nhiều hơn là đánh giá riêng đối với thị trường chứng khoán Việt Nam.

Ở góc độ dài hạn, các quỹ đầu tư quốc tế không chỉ quan tâm đến việc một thị trường được nâng hạng, mà còn đánh giá khả năng giải ngân trên thực tế. Khả năng tiếp cận thị trường, chất lượng doanh nghiệp niêm yết, quy mô và thanh khoản của thị trường, cùng mức độ thuận lợi trong giao dịch vẫn là những yếu tố quan trọng khi đưa ra quyết định phân bổ vốn. Điều đó cũng có nghĩa, nâng hạng là bước khởi đầu để mở rộng cơ hội tiếp cận dòng vốn quốc tế, nhưng quy mô và tốc độ giải ngân sẽ phụ thuộc vào mức độ đáp ứng các tiêu chí đầu tư của thị trường.

Nhìn từ góc độ này, diễn biến bán ròng của khối ngoại trong thời gian qua không làm thay đổi ý nghĩa của câu chuyện nâng hạng. Thay vào đó, đây là lời nhắc rằng để chuyển hóa cơ hội thành dòng vốn thực chất, thị trường chứng khoán Việt Nam cần tiếp tục củng cố các nền tảng về chất lượng, tính minh bạch và khả năng tiếp cận của nhà đầu tư quốc tế.

Chất lượng thị trường sẽ quyết định sức hút của dòng vốn quốc tế

Việc được FTSE Russell nâng hạng sẽ giúp thị trường chứng khoán Việt Nam mở rộng cơ hội tiếp cận các dòng vốn đầu tư quốc tế. Tuy nhiên, để những cơ hội này chuyển hóa thành các khoản giải ngân thực chất và bền vững, yếu tố quyết định vẫn là chất lượng của thị trường.

Thực tế trong nửa đầu năm 2026 cho thấy thị trường chứng khoán Việt Nam đã có những thay đổi đáng kể về quy mô và khả năng hấp thụ dòng vốn. Dù khối ngoại tiếp tục bán ròng với quy mô lớn, thị trường không còn phản ứng theo cách từng diễn ra nhiều năm trước. Thay vì tạo ra những đợt giảm sâu kéo dài, lượng cổ phiếu được bán ra phần lớn đã được dòng tiền trong nước hấp thụ, góp phần duy trì xu hướng vận động ổn định của chỉ số. Điều này phản ánh nền tảng của thị trường đã được cải thiện, đồng thời cho thấy vai trò ngày càng lớn của dòng vốn trong nước.

Lộ trình nâng hạng FTSE Russell. Nguồn SHS Research.

Tuy nhiên, đối với các quỹ đầu tư tổ chức, khả năng hấp thụ lực bán của thị trường mới chỉ là một trong nhiều yếu tố được xem xét. Điều họ quan tâm hơn là khả năng giải ngân với quy mô lớn trong một thị trường có thanh khoản cao, hạ tầng vận hành thông suốt, chi phí giao dịch hợp lý và mức độ minh bạch đáp ứng các chuẩn mực quốc tế.

Đó cũng là lý do việc tiếp tục hoàn thiện cơ chế đối tác bù trừ trung tâm (CCP), vận hành hiệu quả hệ thống công nghệ KRX, cải thiện khả năng tiếp cận của nhà đầu tư nước ngoài, mở rộng nguồn cung cổ phiếu chất lượng thông qua cổ phần hóa, IPO và niêm yết doanh nghiệp quy mô lớn, cùng với nâng cao chuẩn mực quản trị và công bố thông tin, sẽ tiếp tục là những yếu tố quan trọng để gia tăng sức hấp dẫn của thị trường chứng khoán Việt Nam trong giai đoạn tới.

Nhìn ở góc độ dài hạn, việc được nâng hạng lên thị trường mới nổi thứ cấp sẽ mở ra cơ hội để thị trường chứng khoán Việt Nam tiếp cận rộng hơn với các dòng vốn đầu tư quốc tế. Tuy nhiên, quy mô và tốc độ giải ngân của các quỹ sẽ không chỉ phụ thuộc vào thay đổi về phân hạng, mà còn được quyết định bởi mức độ hoàn thiện của thị trường, khả năng tiếp cận của nhà đầu tư nước ngoài và sức hấp dẫn của các doanh nghiệp niêm yết. Khi những nền tảng này tiếp tục được củng cố, cơ hội từ nâng hạng mới có thể chuyển hóa thành dòng vốn thực chất, góp phần nâng cao vị thế của thị trường chứng khoán Việt Nam trên bản đồ đầu tư quốc tế.