Hoàn thiện phân cấp, đơn giản hóa thủ tục trong quản lý nợ công

Bộ Tài chính đề xuất phân cấp mạnh hơn trong phê duyệt kế hoạch và hạn mức nợ công.

Hoàn thiện cơ chế phân cấp, phân quyền trong quản lý nợ công

Một trong những nội dung trọng tâm của dự thảo Nghị định là rà soát, điều chỉnh các quy định liên quan đến thẩm quyền phê duyệt kế hoạch, hạn mức nợ nhằm bảo đảm thống nhất với quy định của Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý nợ công.

Theo đó, để triển khai quy định phân cấp cho Thủ tướng Chính phủ phê duyệt hạn mức vay về cho vay lại và hạn mức bảo lãnh Chính phủ gắn với việc phê duyệt Kế hoạch vay, trả nợ công hằng năm, các quy định tại Nghị định số 94/2018/NĐ-CP về trình Kế hoạch vay, trả nợ công hằng năm đã được rà soát, chỉnh sửa tại khoản 3 và khoản 5 Điều 3 dự thảo Nghị định, bảo đảm tính thống nhất và đồng bộ của hệ thống pháp luật.

Đối với cơ chế cho vay lại, dự thảo Nghị định có nhiều điểm mới theo hướng tăng tính chủ động và minh bạch.

Cụ thể, về tỷ lệ cho vay lại đối với đơn vị sự nghiệp công lập, theo quy định tại Nghị định số 79/2021/NĐ-CP, trường hợp áp dụng tỷ lệ cho vay lại khác, Bộ Tài chính phải chủ trì trình Chính phủ xem xét, quyết định đối với từng trường hợp cụ thể nhưng không thấp hơn 10%. Nay, dự thảo Nghị định sửa đổi theo hướng quy định cụ thể tỷ lệ cho vay lại theo từng nhóm đối tượng; điều kiện vay lại cụ thể sẽ do Bộ Tài chính báo cáo Thủ tướng Chính phủ. Quy định mới không còn cơ chế trình Chính phủ xem xét từng trường hợp riêng lẻ, qua đó rút ngắn quy trình, tăng tính rõ ràng trong thực thi.

Về thẩm định kết quả cho vay lại đối với doanh nghiệp, đơn vị sự nghiệp công lập, dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung quy trình thẩm định tại Điều 26, nhằm cụ thể hóa nhiệm vụ của Bộ Tài chính trong việc cho vay lại vốn vay ODA, vay ưu đãi nước ngoài theo quy định của Luật Quản lý nợ công (đã được sửa đổi, bổ sung). Theo đó, thẩm quyền cho vay lại vốn ODA, vay ưu đãi nước ngoài được phân cấp rõ cho Bộ Tài chính, bảo đảm chủ động, thống nhất trong quản lý.

Đối với việc lựa chọn cơ quan được ủy quyền cho vay lại, dự thảo cũng cắt giảm thủ tục báo cáo Thủ tướng Chính phủ. Theo đó, doanh nghiệp và cơ quan chủ quản của đơn vị sự nghiệp công lập chịu trách nhiệm lựa chọn cơ quan được ủy quyền theo các tiêu chí đã được quy định rõ trong Luật và Nghị định, sau đó thông báo cho Bộ Tài chính. Quy định này góp phần đơn giản hóa quy trình, nâng cao trách nhiệm của các chủ thể liên quan.

Đơn giản hóa thủ tục, bảo đảm đồng bộ kế hoạch tài chính, ngân sách

Bên cạnh nội dung phân cấp, phân quyền, dự thảo Nghị định cũng tập trung cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, đặc biệt là quy trình phê duyệt Kế hoạch vay, trả nợ công hằng năm.

Triển khai nội dung Chính phủ đã báo cáo Quốc hội về việc tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý nợ công, dự thảo đã sửa đổi, bổ sung khoản 5 Điều 16 Nghị định số 94/2018/NĐ-CP theo hướng quy định rõ thời hạn xây dựng, trình và phê duyệt Kế hoạch vay, trả nợ công hằng năm.

Theo đó, căn cứ tổng mức vay, trả nợ của ngân sách nhà nước hằng năm đã được Quốc hội quyết định, Bộ Tài chính xây dựng Kế hoạch vay, trả nợ công hằng năm, bao gồm cả hạn mức vay về cho vay lại và hạn mức bảo lãnh Chính phủ, trình Thủ tướng Chính phủ trước ngày 30/11 của năm liền kề trước năm kế hoạch. Thủ tướng Chính phủ xem xét, phê duyệt trước ngày 20/12 của năm liền kề trước năm kế hoạch.

Theo nhiều ý kiến đánh giá, quy định rõ mốc thời gian phê duyệt nhằm bảo đảm đồng bộ trong triển khai dự toán ngân sách nhà nước, kế hoạch đầu tư công và kế hoạch vay, trả nợ hằng năm ngay sau khi được các cấp có thẩm quyền quyết định, phê chuẩn. Đồng thời, quy trình mới góp phần nâng cao tính chủ động, kỷ luật, kỷ cương tài chính và hiệu quả quản lý nợ công trong bối cảnh yêu cầu quản lý ngày càng chặt chẽ, minh bạch.