Siết chặt quản lý và minh bạch hóa báo cáo cho vay lại vốn ODA

Bộ Tài chính đang triển khai lấy ý kiến đối với Dự thảo Thông tư hướng dẫn mẫu biểu báo cáo về cho vay lại vốn vay ODA và vay ưu đãi nước ngoài của Chính phủ.

Nhằm hoàn thiện khung pháp lý đồng bộ với Luật Quản lý nợ công, Luật Ngân sách nhà nước cùng các Nghị định sửa đổi liên quan, dự thảo Thông tư quy định chi tiết về mẫu biểu, tần suất, kỳ hạn và hình thức báo cáo, đồng thời thay thế toàn bộ Thông tư số 80/2018/TT-BTC ban hành năm 2018.

Đối tượng áp dụng trực tiếp bao gồm Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, các cơ quan được ủy quyền cho vay lại cùng các tổ chức, cá nhân liên quan đến công tác quản lý nợ công.

Về hệ thống báo cáo, dự thảo quy định các mẫu biểu chi tiết được thiết kế phù hợp với đặc thù chuyên môn của từng nhóm đối tượng. Đối với Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, bên cạnh báo cáo tình hình vay lại định kỳ, trường hợp phát sinh nợ quá hạn thì địa phương phải gửi kèm báo cáo tình hình xử lý nợ quá hạn theo Phụ lục I.

Song song với đó, các địa phương cũng có trách nhiệm thực hiện báo cáo phục vụ đối chiếu định kỳ về số rút vốn, số trả nợ và dư nợ. Nhằm chuẩn hóa dữ liệu thanh toán, Sở Tài chính các tỉnh, thành phố khi lập Lệnh chi trả nợ phải ghi chính xác cấu trúc thông tin quy định bao gồm mã địa phương, mã dự án và nội dung phân khai gốc, lãi hay phí. Dựa trên thông tin này, Kho bạc Nhà nước nơi giao dịch sẽ thực hiện trích chuyển và ghi nhận đồng bộ trên chứng từ thanh toán.

Đối với các cơ quan được ủy quyền cho vay lại, nghĩa vụ báo cáo được phân định rõ theo cơ chế chịu rủi ro tín dụng. Cụ thể, nhóm cơ quan cho vay lại không chịu rủi ro hoặc chịu một phần rủi ro tín dụng sẽ phải báo cáo toàn diện từ tình hình rút vốn, dư nợ, nợ quá hạn cho đến việc phân loại nợ, trích lập dự phòng, quản lý tài sản bảo đảm và xử lý các khoản nợ xấu. Trong khi đó, các đơn vị chịu toàn bộ rủi ro tín dụng sẽ tập trung báo cáo sâu về tiến độ rút vốn, giải ngân, tình hình thu hồi nợ và các khoản nợ quá hạn phát sinh.

Về tần suất và kỳ hạn thực hiện, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh có trách nhiệm gửi báo cáo cho Bộ Tài chính hai lần mỗi năm, cụ thể là trước ngày 31/7 đối với báo cáo 6 tháng đầu năm và trước ngày 15/2 năm sau đối với báo cáo cả năm.

Đối với các cơ quan được ủy quyền cho vay lại, báo cáo tình hình rút vốn và trả nợ phải được hoàn thành trước ngày cuối cùng của tháng đầu quý tiếp theo.

Riêng các kỳ báo cáo lũy kế 6 tháng và cả năm, thời hạn nộp lần lượt được ấn định muộn nhất vào ngày 31/8 và ngày 28/2 năm kế tiếp. Ngoài ra, công tác lập báo cáo đối chiếu số liệu dư nợ giữa các bên liên quan được ấn định thực hiện định kỳ hằng năm.

Liên quan đến quy định về tỷ giá tính toán, số liệu về trị giá vay lại, dư nợ và rút vốn của dự án sẽ được lập theo nguyên tệ vay, sau đó quy đổi sang đồng Việt Nam dựa trên tỷ giá hạch toán ngân sách nhà nước do Bộ Tài chính công bố tại ngày cuối kỳ báo cáo hoặc thời điểm phát sinh giao dịch.

Đối với số liệu thu nợ, việc quy đổi sang nội tệ được thực hiện theo tỷ giá bán ra của đồng tiền cho vay lại do Ngân hàng Thương mại Cổ phần Ngoại thương Việt Nam công bố tại thời điểm trả nợ.

Nhằm đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý, ngoài hình thức văn bản giấy gửi theo đường văn thư truyền thống, các cơ quan có thể gửi văn bản điện tử qua Hệ thống tiếp nhận báo cáo hoặc Hệ thống quản lý văn bản và điều hành do Bộ Tài chính công bố. Đối với các thông tin thuộc danh mục bí mật nhà nước, quy trình gửi nhận báo cáo phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định pháp luật về bảo vệ bí mật nhà nước.

Dự thảo Thông tư dự kiến sẽ có hiệu lực thi hành ngay kể từ ngày ký, áp dụng cho cả các hợp đồng cho vay lại và hợp đồng ủy quyền cho vay lại đã ký kết trước thời điểm Thông tư mới ra đời.