Bài 1: Chính phủ hành động: Mở đường cho mục tiêu tăng trưởng 2 con số

Ảnh có sự hỗ trợ của AI.

Những con số ấn tượng

Năm 2026 là năm đầu tiên triển khai Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, đồng thời mở đầu cho giai đoạn phát triển mới của đất nước. Đây là thời điểm có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, đặt ra yêu cầu cả hệ thống chính trị phải hành động quyết liệt, khẩn trương và đồng bộ nhằm tạo chuyển biến rõ nét về tăng trưởng nhanh, bền vững, nâng cao tính tự chủ và sức chống chịu của nền kinh tế, đồng thời cải thiện đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân.

Trong khi đó, bối cảnh quốc tế tiếp tục diễn biến phức tạp với nhiều yếu tố khó lường. Xung đột địa chính trị, đặc biệt tại Trung Đông, cùng với những thay đổi trong chính sách thuế quan của Mỹ đã đẩy giá năng lượng, chi phí vận tải và sản xuất tăng cao, gây áp lực lớn lên lạm phát toàn cầu. Thương mại thế giới phục hồi chậm, dòng vốn đầu tư quốc tế dịch chuyển theo những tiêu chí mới, tạo thêm nhiều thách thức đối với các nền kinh tế có độ mở lớn như Việt Nam.

Trong bối cảnh đó, bức tranh kinh tế - xã hội trong 6 tháng đầu năm 2026 của nước ta hiện lên với gam màu tươi sáng.

Nguồn số liệu: Cục Thống kê; Thiết kế infographic có sự hỗ trợ của AI.

Nếu phải dùng một cụm từ để khái quát phong cách điều hành của Chính phủ trong nửa đầu năm 2026, có lẽ đó là “hành động quyết liệt - kiến tạo hiệu quả”. Đây cũng chính là sự hiện thực hóa cam kết của Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng khi tuyên thệ nhậm chức trước Quốc hội: xây dựng một Chính phủ hành động, liêm chính, kỷ cương, đổi mới, gần dân, vì dân và phục vụ sự phát triển của đất nước.

Không có thời gian cho sự chần chừ hay tâm lý chờ đợi sau khi kiện toàn tổ chức bộ máy, Chính phủ đã ngay lập tức bắt tay vào công việc với tinh thần “rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ kết quả”. Bám sát các nghị quyết, kết luận của Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, Quốc hội, đặc biệt là Kết luận số 18-KL/TW về tiếp tục đổi mới, sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả; các nghị quyết của Quốc hội về phát triển kinh tế - xã hội và dự toán ngân sách nhà nước năm 2026, Chính phủ đã chỉ đạo các bộ, ngành, địa phương triển khai đồng bộ, toàn diện nhiều giải pháp trên tất cả các lĩnh vực. Trong đó, ưu tiên hàng đầu là tháo gỡ khó khăn cho sản xuất, kinh doanh; thúc đẩy các động lực tăng trưởng truyền thống và động lực tăng trưởng mới; giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn của nền kinh tế.

Trong những tháng đầu năm 2026, phát triển hạ tầng có nhiều đột phá, trong đó khởi công nhiều dự án hạ tầng chiến lược, chính sách nhà ở có nhiều định hướng mới, phù hợp như phát triển nhà cho thuê, nhà bán, nhà chính sách... Các dự án, vụ việc tồn đọng, kéo dài được quyết liệt xử lý.

Cùng với đó, công tác hoàn thiện thể chế, cải cách thủ tục hành chính và tháo gỡ điểm nghẽn được thúc đẩy quyết liệt hơn. Việc cắt giảm thời gian, chi phí tuân thủ, xử lý dự án vướng mắc, hoàn thiện cơ chế phân cấp, phân quyền và hoạt động của chính quyền địa phương 2 cấp ngày càng thông suốt, hiệu quả hơn.

Mục tiêu tăng trưởng 2 con số không chỉ là một chỉ tiêu kinh tế, mà còn là phép thử đối với năng lực điều hành, khả năng khơi thông nguồn lực và sức mạnh phối hợp của cả hệ thống chính trị.

Khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số cũng có bước tiến mới, nhất là trong phát triển hạ tầng dữ liệu, hạ tầng số, công nghệ chiến lược và các ngành kinh tế số. Số lượng và chất lượng dịch vụ công trực tuyến được tăng lên.

Các lĩnh vực văn hóa - xã hội tiếp tục được quan tâm, nhất là chăm lo người có công, hộ nghèo, đối tượng yếu thế, giáo dục, y tế và đời sống nhân dân. Đáng chú ý phải kể đến việc đầu tư xây dựng 229 trường phổ thông nội trú liên cấp tại các xã biên giới, đào tạo nhân lực mới, chăm sóc sức khỏe, bảo vệ môi trường, tìm kiếm và quy tập hài cốt liệt sĩ được triển khai tích cực (với Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ).

Đặc biệt, quốc phòng, an ninh được giữ vững; đối ngoại và hội nhập quốc tế tiếp tục mở rộng, góp phần nâng cao vị thế đất nước và tạo thêm không gian phát triển.

Với phương châm “hành động, hành động và hành động; làm việc, làm việc và làm việc”, Chính phủ đã nhanh chóng đưa các chủ trương của Đảng vào cuộc sống, tạo chuyển biến thực chất trên nhiều lĩnh vực, củng cố niềm tin của người dân, doanh nghiệp và tạo nền tảng vững chắc để hoàn thành các mục tiêu phát triển của cả nhiệm kỳ.

Ảnh có sự hỗ trợ của AI.

Triển khai nhiệm vụ đến cùng và mang lại kết quả cụ thể

Nhìn lại, từ khi Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng nhậm chức vào ngày 7/4/2026, Chính phủ đã nhanh chóng triển khai chương trình hành động với trọng tâm là tạo động lực mới cho tăng trưởng, giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô và chuẩn bị nền tảng cho giai đoạn phát triển tiếp theo.

Kể từ thời điểm đó, mục tiêu tăng trưởng khoảng 10% trong năm 2026 được xác định là nhiệm vụ trọng tâm, trên cơ sở phát huy đồng thời các động lực đầu tư, tiêu dùng và xuất khẩu, huy động tối đa các nguồn lực cho phát triển.

Xác định đây sẽ là một mục tiêu khó khăn, nên trong các phiên họp Chính phủ từ tháng 4 đến nay, Thủ tướng nhiều lần yêu cầu các bộ, ngành, địa phương tập trung tháo gỡ các điểm nghẽn, với tinh thần "biến ý chí thành hành động, biến quyết sách thành kết quả, nói là làm, làm ngay, làm đúng, làm quyết liệt, làm đến cùng và làm có hiệu quả”, bảo đảm các nhiệm vụ sau khi được giao phải được triển khai đến cùng và mang lại kết quả cụ thể.

Đầu tư công tiếp tục được xác định là động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng. Tại nhiệm kỳ này, lần đầu tiên việc thực hiện nhiệm vụ được gắn với hệ thống đánh giá KPI đối với các bộ, ngành, địa phương. Kết quả giải ngân và tiến độ triển khai dự án trở thành tiêu chí đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của người đứng đầu, qua đó siết chặt kỷ luật, kỷ cương trong tổ chức thực hiện và nâng cao trách nhiệm cá nhân. Đây là hành động quyết liệt thể hiện quyết tâm cao của Chính phủ trong việc đưa dòng vốn đầu tư công đi vào cuộc sống.

Coi cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh là giải pháp quan trọng để khơi thông nguồn lực xã hội, chỉ ít ngày sau khi Chính phủ mới chính thức ra mắt, 11 nghị quyết về cắt giảm, phân cấp, đơn giản hóa thủ tục hành chính, tạo thuận lợi cho hoạt động sản xuất, kinh doanh đã được ban hành liên tiếp. Nhờ đó, hơn 28% ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện đã được bãi bỏ hoặc sửa đổi; thời gian giải quyết thủ tục hành chính giảm 53%, chi phí tuân thủ giảm 54,6%, tương đương tiết kiệm khoảng 23.000 tỷ đồng mỗi năm.

Đối với cộng đồng doanh nghiệp, Thủ tướng nhiều lần khẳng định doanh nghiệp là trung tâm của quá trình phát triển. Chính phủ yêu cầu các bộ, ngành chủ động đối thoại, kịp thời tháo gỡ khó khăn về pháp lý, tín dụng, thị trường; đồng thời tổ chức các hội nghị gặp gỡ doanh nghiệp trong và ngoài nước để lắng nghe, xử lý ngay những vướng mắc phát sinh.

Nguồn số liệu: Cục Thống kê; Thiết kế infographic có sự hỗ trợ của AI.

Trong điều hành kinh tế vĩ mô, Thủ tướng yêu cầu Bộ Tài chính và Ngân hàng Nhà nước phối hợp chặt chẽ giữa chính sách tài khóa và chính sách tiền tệ nhằm hỗ trợ tăng trưởng nhưng vẫn kiểm soát lạm phát, giữ ổn định tỷ giá, bảo đảm thanh khoản và an toàn hệ thống tài chính. Cùng với đó là chỉ đạo bảo đảm cung ứng đủ điện, xăng dầu và nguyên vật liệu cho sản xuất, không để đứt gãy chuỗi cung ứng trong bối cảnh thị trường thế giới nhiều biến động.

Đặc biệt, một trong những yêu cầu được Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng đặc biệt nhấn mạnh thời gian qua là tiếp tục đổi mới tư duy xây dựng và thực thi thể chế. Tại Phiên họp thứ nhất Ban Chỉ đạo Trung ương về các chương trình mục tiêu quốc gia ngày 9/7, khi biết riêng ba chương trình mục tiêu quốc gia đã có tới 54 văn bản hướng dẫn, Thủ tướng đặt vấn đề: “Tại sao một quy định lại cần nhiều văn bản hướng dẫn đến như vậy?”, đồng thời yêu cầu khẩn trương rà soát, cắt giảm các quy định, thủ tục không cần thiết để chính sách đi vào cuộc sống nhanh hơn.

Theo Thủ tướng, pháp luật phải phục vụ và đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới; phân cấp, phân quyền phải đi đôi với phân bổ nguồn lực và tạo điều kiện nhiều hơn cho địa phương, không phải đẩy việc, đẩy rủi ro xuống cơ sở. “Thể chế phải tạo đột phá cho phát triển, là nền tảng cho phát triển; cơ chế, chính sách không chỉ xử lý triệt để những vướng mắc, tồn tại mà còn phải mở ra không gian phát triển cho nhiều năm tới”, Thủ tướng nhấn mạnh.

Nhìn lại gần 3 tháng đầu nhiệm kỳ, có thể thấy Chính phủ khóa XVI không chỉ đề ra mục tiêu tăng trưởng cao, mà còn triển khai đồng bộ nhiều giải pháp cụ thể, gắn trách nhiệm với từng bộ, ngành và địa phương. Việc chỉ đạo quyết liệt, thường xuyên kiểm tra, đôn đốc và lấy kết quả thực hiện làm thước đo đã góp phần tạo chuyển biến rõ nét trong điều hành kinh tế - xã hội, tạo nền tảng cho những kết quả tích cực của 6 tháng đầu năm 2026.