TP. Hồ Chí Minh chỉ đạo loạt giải pháp mới thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công

Dự án cầu vượt thép nút giao Quốc lộ 1A và đường Nguyễn Văn Quá dự kiến hoàn thành tháng 12/2026. Ảnh: Phạm Thọ

Giải ngân thuộc nhóm cao cả nước

Theo báo cáo của Kho bạc Nhà nước khu vực II, tính đến hết ngày 29/7, TP. Hồ Chí Minh đã giải ngân 60.750 tỷ đồng kế hoạch vốn đầu tư công năm 2026, đạt 41,2% trong tổng số 147.599 tỷ đồng kế hoạch vốn được Thủ tướng Chính phủ giao và Thành phố triển khai.

Nếu không tính 5% kế hoạch vốn ngân sách địa phương, tương đương 7.204 tỷ đồng, được Thành phố tiết kiệm để dự kiến đầu tư tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, tỷ lệ giải ngân đạt 43,3% trên tổng kế hoạch vốn còn lại.

Phó chủ tịch UBND Thành phố Hoàng Nguyên Dinh cho biết, tại báo cáo ngày 29/7, Bộ Tài chính đã đánh giá TP. Hồ Chí Minh là một trong những địa phương có khối lượng giải ngân lớn, tỷ lệ giải ngân tốt. Thành phố thuộc nhóm 20 địa phương có tỷ lệ giải ngân cao hơn mức bình quân chung cả nước, ở thời điểm báo cáo là 38,5%.

Theo lãnh đạo Thành phố, công tác giải ngân vốn đầu tư công năm 2026 cần tiếp tục được thúc đẩy mạnh mẽ hơn nữa, phấn đấu hoàn thành mục tiêu giải ngân 100% kế hoạch vốn đầu tư công được Thủ tướng Chính phủ giao.

Đây cũng là nguồn lực góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế 2 con số năm 2026 của Thành phố.

Giám đốc Sở Tài chính TP. Hồ Chí Minh Hoàng Vũ Thảnh, cho biết một trong những yếu tố giúp tiến độ giải ngân được cải thiện là toàn bộ kế hoạch vốn năm 2026 đã được phân bổ, giao chi tiết cho các sở, ngành, địa phương và chủ đầu tư. Việc này giúp các đơn vị chủ động xây dựng kế hoạch thực hiện dự án và giải ngân.

Thành phố cũng duy trì giao ban đầu tư công định kỳ để nhận diện khó khăn, xác định trách nhiệm và xử lý các điểm nghẽn. Trong 6 tháng đầu năm, UBND TP. Hồ Chí Minh đã ban hành 14 văn bản chỉ đạo, điều hành liên quan đến quản lý và giải ngân vốn đầu tư công.

Công trình còn khá ngổn ngang. Ảnh: Phạm Thọ

Cùng với đó, hệ thống quản lý dự án đầu tư xây dựng được tổ chức lại. Thành phố điều động, luân chuyển cán bộ từ các sở, ngành về địa phương nhằm tăng cường năng lực triển khai dự án tại cơ sở.

TP. Hồ Chí Minh cũng đẩy mạnh phân cấp, phân quyền trong nhiều lĩnh vực như bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, quyết định đầu tư và tổ chức thực hiện dự án. Các cơ chế này nhằm rút ngắn quy trình, tăng tính chủ động cho đơn vị thực hiện.

Giám đốc Sở Tài chính TP. Hồ Chí Minh cho hay, việc điều chuyển vốn cũng được thực hiện linh hoạt hơn. Những dự án chậm triển khai, chưa có khả năng giải ngân được rà soát để chuyển vốn sang các dự án có tiến độ tốt và nhu cầu vốn thực tế. Riêng trong quý II, Thành phố thực hiện 3 đợt điều chỉnh, với tổng số vốn điều chuyển 22.261 tỷ đồng.

Giao chỉ tiêu từng tháng, gắn trách nhiệm người đứng đầu

UBND TP. Hồ Chí Minh vừa có Văn bản số 7261/UBND-DA yêu cầu các sở, ban, ngành, địa phương và chủ đầu tư tiếp tục đẩy nhanh tiến độ, phấn đấu giải ngân 70% kế hoạch vốn vào cuối quý III và 100% vào cuối năm.

Trong nội dung chỉ đạo, UBND Thành phố yêu cầu trong thời gian tới việc giải ngân phải bám sát tiến độ thực hiện dự án, theo nguyên tắc “6 rõ”: rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thẩm quyền, rõ thời gian và rõ kết quả.

Sở Tài chính được giao thường xuyên rà soát tiến độ từng dự án, tham mưu điều chuyển vốn từ những dự án chưa có khả năng giải ngân sang dự án đã đủ thủ tục, có nhu cầu vốn để thanh toán. Nguồn vốn sẽ được ưu tiên cho các công trình lớn, trọng điểm, có tác động lan tỏa, hạn chế tình trạng phân bổ dàn trải.

UBND phường Bình Thạnh triển khai công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng dự án Rạch Xuyên Tâm. Ảnh: VP

Một điểm mới là Thành phố yêu cầu xây dựng chỉ tiêu giải ngân theo từng tháng đối với từng cơ quan, đơn vị. Các đơn vị chưa hoàn thiện kế hoạch phải khẩn trương đăng ký lại chỉ tiêu cho những tháng còn lại.

Kế hoạch giải ngân tháng sẽ trở thành căn cứ đánh giá trách nhiệm người đứng đầu. Sở Tài chính có nhiệm vụ theo dõi, rà soát và đề xuất giải pháp riêng đối với từng đơn vị, bảo đảm bám sát mục tiêu 70% vào cuối quý III và 100% vào cuối quý IV/2026.

UBND TP. Hồ Chí Minh cũng yêu cầu chuyển từ “tư duy quản lý” sang “tư duy quản trị”, lấy hiệu quả công việc và kết quả đầu ra làm thước đo năng lực cán bộ, công chức, viên chức và trách nhiệm người đứng đầu.

Lãnh đạo các sở, ngành, phường, xã, đặc khu phải trực tiếp phân công người phụ trách từng dự án, thường xuyên theo dõi tiến độ thủ tục đầu tư, thi công và thanh toán vốn. Hàng tháng, từng dự án phải được đánh giá cụ thể về khối lượng thực hiện, số vốn và tỷ lệ giải ngân.

Với các dự án vướng mặt bằng, Thành phố yêu cầu địa phương tăng cường vận động người dân đồng thuận, sớm bàn giao mặt bằng. Sở Nông nghiệp và Môi trường được giao phối hợp tháo gỡ thủ tục bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, xác định giá đất cụ thể và không để dự án phải chờ mặt bằng.

Sở Quy hoạch - Kiến trúc được giao hướng dẫn điều chỉnh quy hoạch đối với các dự án đã được phê duyệt chủ trương đầu tư, có kế hoạch giải ngân trong năm. Sở Xây dựng phải nghiên cứu phương án bảo đảm nguồn vật liệu, nhất là với các dự án quan trọng quốc gia và công trình trọng điểm.

Đáng chú ý, Sở Nội vụ được giao nghiên cứu cơ chế đánh giá trách nhiệm người đứng đầu gắn với kết quả giải ngân, đồng thời tham mưu áp dụng cơ chế cảnh báo “thẻ vàng”, “thẻ đỏ” đối với các cơ quan, đơn vị có tỷ lệ giải ngân thấp.

Với cách làm này, TP. Hồ Chí Minh kỳ vọng tiến độ giải ngân sẽ được theo dõi sát theo từng tháng, từng dự án và từng người phụ trách, thay vì chờ đến cuối năm mới đánh giá kết quả.

Lãnh đạo Thành phố, xác định giải ngân vốn đầu tư công là nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng, góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế 2 con số.