 |
| Ông Suan Teck Kin Giám đốc Khối Nghiên cứu thị trường và Kinh tế toàn cầu, UOB Singapore. |
Theo đánh giá mới nhất của UOB, kinh tế Việt Nam bước vào những tháng cuối năm 2026 với nền tảng tăng trưởng tích cực. GDP quý II tăng 8,39% so với cùng kỳ, cao hơn mức 7,94% của quý I và là tốc độ tăng trưởng quý II mạnh nhất kể từ năm 2011. Qua đó, GDP 6 tháng đầu năm tăng 8,18%.
Ông Suan Teck Kin, Giám đốc Khối Nghiên cứu thị trường và Kinh tế toàn cầu, Ngân hàng UOB Singapore cho biết, tăng trưởng được hỗ trợ trên nhiều lĩnh vực. Khu vực công nghiệp và xây dựng tăng 10,51%, dịch vụ tăng 7,87%, nông nghiệp tăng 4,06%; cùng với đó, tổng vốn đầu tư cố định tăng 15,2%.
Đà tăng tiếp tục thể hiện qua các chỉ báo đầu quý III. Trong tháng 7, sản xuất công nghiệp và doanh số bán lẻ cùng tăng 14,5% so với cùng kỳ. Chỉ số PMI ngành sản xuất tăng từ 51,8 điểm lên 52,9 điểm, mức cao nhất kể từ tháng 2; đơn hàng xuất khẩu cũng tăng nhanh nhất kể từ tháng 7/2024.
Trong 7 tháng đầu năm, kim ngạch xuất khẩu tăng 21,7%, đạt 319,5 tỷ USD. Riêng nhóm điện tử, máy tính và linh kiện đóng góp hơn 85 tỷ USD. Theo ông Suan Teck Kin, kết quả này cho thấy Việt Nam đang tham gia ngày càng sâu vào làn sóng đầu tư và phát triển hạ tầng trí tuệ nhân tạo (AI) trên toàn cầu.
Tuy nhiên, yêu cầu tăng tốc trong những tháng còn lại rất lớn. Theo tính toán của UOB, để đạt mục tiêu tăng trưởng chính thức 10% cho cả năm 2026, GDP trong 6 tháng cuối năm phải tăng gần 11,9%.
Nhu cầu nguồn lực cho giai đoạn tới cũng rất lớn. Theo số liệu Bộ Tài chính được UOB dẫn lại, Việt Nam cần khoảng 38,5 triệu tỷ đồng, tương đương 1,5 nghìn tỷ USD, vốn đầu tư trong giai đoạn 2026-2030 để duy trì tăng trưởng 2 con số.
Nguồn lực này cần dành cho hạ tầng, kinh tế xanh, công nghệ, mở rộng năng lực sản xuất và các lĩnh vực xã hội. Vì thế, UOB cho rằng, vốn Chính phủ nên đóng vai trò “vốn mồi”, đồng thời cần nâng cao hiệu quả sử dụng vốn thay vì chỉ gia tăng quy mô đầu tư.
Cùng với yêu cầu huy động nguồn lực, UOB lưu ý tăng trưởng cao đang đi kèm một số sức ép, trước hết là cán cân ngoại thương. Trong 7 tháng đầu năm, cán cân thương mại chuyển từ thặng dư 10,4 tỷ USD cùng kỳ năm trước sang thâm hụt 20,5 tỷ USD.
Theo ông Suan Teck Kin, năng lượng đóng góp lớn vào diễn biến này. Khối lượng nhập khẩu nhiên liệu tinh chế trong giai đoạn tháng 1-7 chỉ tăng 6%, nhưng giá trị nhập khẩu tăng tới 67,6%. Nhập khẩu máy móc, thiết bị phục vụ đầu tư hạ tầng cũng đóng góp đáng kể vào mức tăng nhập khẩu.
UOB cho rằng, ngay cả khi giá dầu giảm và thâm hụt thương mại thu hẹp, thặng dư tài khoản vãng lai của Việt Nam nhiều khả năng vẫn thấp hơn đáng kể so với năm 2025. Giá năng lượng đồng thời tác động đến lạm phát, chi phí nhập khẩu và tỷ giá. Theo ông Suan Teck Kin, nếu giá dầu giảm, lạm phát sẽ tiến gần hơn tới mục tiêu 4,5% và áp lực lên VND hạ nhiệt; ngược lại, giá dầu neo cao có thể khiến các sức ép quay trở lại.
 |
| Ông Đinh Đức Quang Giám đốc Khối kinh doanh Tiền tệ, UOB Việt Nam. |
Trong nước, tăng trưởng tín dụng nhanh hơn huy động cũng đặt ra yêu cầu về thanh khoản. Tổng dư nợ tín dụng đã vượt 19,97 triệu tỷ đồng tính đến ngày 26/6, tăng 7,41% so với đầu năm và 18,1% so với cùng kỳ, trong khi tiền gửi tăng chậm hơn. Lãi suất huy động kỳ hạn 6-12 tháng đã lên 6,5-7,8%/năm.
Với tỷ lệ tín dụng trên GDP khoảng 138% và tỷ lệ cho vay trên huy động (LDR) ở mức 98,7%, UOB cho rằng dư địa tiếp tục dựa chủ yếu vào tín dụng ngân hàng cho nhu cầu vốn dài hạn không còn nhiều, đặt ra yêu cầu mở rộng các kênh huy động vốn khác.
Bên ngoài, việc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) tăng lãi suất cũng tạo thêm sức ép. Theo ông Suan Teck Kin, tác động đối với Việt Nam chủ yếu truyền dẫn qua đồng USD, lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn dài và khẩu vị rủi ro của nhà đầu tư toàn cầu. Tuy nhiên, ông đánh giá đây là những áp lực có thể kiểm soát nhờ các “tấm đệm” như dòng vốn FDI, nền tảng cán cân đối ngoại và dự trữ ngoại hối.
Ông Đinh Đức Quang, Giám đốc Khối Kinh doanh Tiền tệ, Ngân hàng UOB Việt Nam cho biết, mặc dù Fed tăng lãi suất, thị trường ngoại hối và lãi suất tại Việt Nam vẫn duy trì ổn định. Từ đầu năm, VND thậm chí tăng giá nhẹ so với USD và những ngày gần đây chưa ghi nhận dấu hiệu hoảng sợ, găm giữ ngoại tệ hay đảo chiều dòng vốn.
Theo UOB, dư địa nới lỏng tiền tệ khá hạn chế khi lạm phát tiệm cận ngưỡng mục tiêu, tín dụng tăng nhanh hơn huy động và cán cân thương mại vẫn thâm hụt. Vì thế, chính sách tài khóa được xem là công cụ phù hợp hơn để hỗ trợ tăng trưởng, với trọng tâm đẩy nhanh giải ngân đầu tư công, cải cách thủ tục hành chính và nâng cao hiệu quả sử dụng vốn.
Cùng với đó, Nghị quyết số 19-NQ/TW ngày 28/7/2026 về đổi mới mô hình phát triển Việt Nam định hướng lấy năng suất và công nghệ làm động lực cốt lõi, với mục tiêu tăng trưởng bình quân 10% trong giai đoạn 2026-2030 và GDP bình quân đầu người đạt 8.500 USD vào năm 2030.
Theo ông Suan Teck Kin, khâu thực thi vẫn là thách thức đáng kể. Vì thế, bài toán trong quá trình hướng tới tăng trưởng cao không chỉ là huy động thêm nguồn lực, mà còn phải đẩy nhanh chuyển nguồn lực thành đầu tư thực tế, nâng hiệu quả sử dụng vốn và giữ ổn định lạm phát, tỷ giá, thanh khoản.
