 |
| Quang cảnh phiên họp. |
Mức tăng cần thiết nhưng chưa đủ
Phát biểu tại phiên thảo luận của Quốc hội về kinh tế - xã hội sáng ngày 21/4, đại biểu Thạch Phước Bình nhấn mạnh, việc điều chỉnh lương cơ sở thời gian qua đã có những bước tiến tích cực, từ 1,49 triệu đồng lên 1,8 triệu đồng, rồi 2,34 triệu đồng/tháng và dự kiến đạt 2,53 triệu đồng/tháng từ giữa năm 2026.
Mức tăng lên 2,53 triệu đồng tương đương khoảng 8,12% so với hiện hành, cao hơn tốc độ lạm phát bình quân năm 2025 và CPI quý I/2026, đồng thời tiệm cận mức tăng lương tối thiểu vùng của khu vực doanh nghiệp. Điều này cho thấy thu nhập danh nghĩa của người hưởng lương ngân sách có cải thiện.
Tuy nhiên, theo đại biểu, vấn đề cốt lõi không còn là “có tăng hay không” mà là “tăng ở mức nào”. Với mức dự kiến, một công chức mới vào nghề có hệ số 1,86 chỉ đạt khoảng 4,7 triệu đồng/tháng trước khi trừ bảo hiểm, trong khi chi phí sinh hoạt tối thiểu tại đô thị phổ biến từ 6-7 triệu đồng/tháng.
Khoảng cách giữa thu nhập và nhu cầu sống cơ bản vẫn còn lớn, khiến nhiều người khó sống bằng lương, phải phụ thuộc vào nguồn thu bổ sung. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến động lực làm việc và chất lượng cuộc sống của đội ngũ khu vực công.
Đề xuất phương án hài hoà
Từ thực tiễn trên, đại biểu Thạch Phước Bình đề xuất cân nhắc mức lương cơ sở cao hơn, khoảng 2,65-2,7 triệu đồng/tháng, tương đương mức tăng 13-15% so với hiện hành.
Theo phân tích, với mức này, người có hệ số lương 1,86 có thể đạt khoảng 4,9-5 triệu đồng/tháng, còn hệ số 2,1 đạt trên 5,5 triệu đồng/tháng. So với phương án 2,53 triệu đồng, thu nhập tăng thêm khoảng 200.000-400.000 đồng/tháng - mức cải thiện tuy không lớn nhưng có ý nghĩa rõ rệt đối với nhóm thu nhập thấp.
Quan trọng hơn, việc điều chỉnh ở mức cao hơn sẽ góp phần thu hẹp khoảng cách giữa lương khu vực công và lương tối thiểu vùng, giảm áp lực chi tiêu thiết yếu trong bối cảnh giá nhà ở, điện, nước, y tế tăng nhanh hơn CPI chung. Đồng thời, giúp người lao động giảm phụ thuộc vào nguồn thu ngoài lương, cải thiện tâm lý và nâng cao động lực làm việc.
Ở góc độ ngân sách, đại biểu cho rằng mức 2,65-2,7 triệu đồng/tháng vẫn có thể thực hiện nếu đi kèm các giải pháp cơ cấu lại chi tiêu công, tinh giản biên chế và nâng cao hiệu quả sử dụng ngân sách.
Từ đó, đại biểu Thạch Phước Bình khẳng định, việc nâng lương cơ sở lên 2,53 triệu đồng/tháng là cần thiết nhưng chưa đủ để giải quyết căn bản bài toán đời sống của người làm việc trong khu vực công. Do đó, mức 2,65-2,7 triệu đồng/tháng sẽ là phương án hài hòa, vừa đảm bảo tính khả thi, vừa tạo bước cải thiện thực chất, góp phần thúc đẩy cải cách tiền lương trong giai đoạn tới.
