Dòng tiền trở lại, thị trường sẽ đi xa đến đâu?

Dòng tiền trên thị trường chứng khoán không vận động tách rời nền kinh tế.

Sau nhịp vận động mạnh, thị trường bước vào tháng 8 với những thay đổi đáng chú ý về điểm số, thanh khoản và mặt bằng định giá. Trong khi kết quả kinh doanh quý II tiếp tục củng cố nền tảng lợi nhuận, câu chuyện phía trước nằm nhiều hơn ở khả năng dòng tiền chuyển từ trạng thái thận trọng sang chủ động và lan tỏa rộng hơn. Theo ông Hoàng Việt Phương, Giám đốc Khối Nghiên cứu và Tư vấn đầu tư, Công ty Cổ phần Chứng khoán VNDIRECT, thanh khoản, độ rộng và chất lượng dòng tiền là những yếu tố cần theo dõi để nhận diện sức mạnh của xu hướng mới.

Dòng tiền tìm điểm cân bằng mới

Tháng 7 ghi nhận sự điều chỉnh trong vận động của dòng tiền. VN-Index giảm 8,35%, trong khi giá trị giao dịch bình quân toàn thị trường đạt khoảng 19.200 tỷ đồng/phiên, giảm 4% so với tháng trước. Riêng HoSE đạt 17.601 tỷ đồng/phiên, giảm 4,7%.

Những con số này cho thấy dòng tiền thận trọng hơn, nhưng chưa phản ánh đầy đủ nền tảng thị trường. Đáng chú ý, kết quả kinh doanh của doanh nghiệp tiếp tục cải thiện. Dữ liệu của VNDIRECT Research cho thấy lợi nhuận ròng của các doanh nghiệp niêm yết trên HoSE tăng 45,8% trong quý II và 47,8% trong 6 tháng đầu năm. Nền lợi nhuận được củng cố là một trong những cơ sở để thị trường duy trì kỳ vọng tăng trưởng trong thời gian tới.

Bước sang tháng 8, điều đáng quan sát vì vậy không chỉ là VN-Index tăng hay giảm bao nhiêu điểm, mà là dòng tiền có chuyển từ trạng thái thận trọng sang chủ động hơn hay không. Một vài phiên giao dịch đột biến chưa đủ để xác nhận xu hướng. Thanh khoản cần được duy trì trên mặt bằng cao hơn, đồng thời độ rộng thị trường được cải thiện và dòng tiền có sự lan tỏa.

Sự phân hóa giữa các nhóm vốn hóa cũng là một tín hiệu đáng chú ý. Khi dòng tiền thận trọng, nhóm vốn hóa vừa và nhỏ chịu tác động rõ hơn. Vì vậy, sự tham gia trở lại của nhóm này khi thanh khoản cải thiện sẽ phần nào cho thấy mức độ lan tỏa của dòng tiền trên thị trường.

Theo ông Hoàng Việt Phương, chất lượng dòng tiền cũng cần được nhìn qua sự tham gia của các nhà đầu tư tổ chức. Khi thanh khoản tăng cùng dòng vốn tổ chức trở lại, nhất là tại những doanh nghiệp có triển vọng tăng trưởng tốt, khả năng hình thành một xu hướng ổn định sẽ rõ hơn.

Nhưng dòng tiền sẽ khó tìm được điểm đến bền vững nếu thiếu một nền tảng đủ hấp dẫn về định giá và lợi nhuận. Đây cũng là cơ sở để nhìn sang mặt bằng định giá hiện tại của thị trường.

Định giá mở thêm dư địa chọn lọc

Sau nhịp điều chỉnh, mặt bằng giá đã trở nên hợp lý hơn, qua đó mở ra một góc nhìn khác về sức hấp dẫn của thị trường: không chỉ rẻ hơn, mà còn phải xem mức định giá đó đang được nâng đỡ bởi nền lợi nhuận như thế nào. P/E trượt 12 tháng của VN-Index hiện ở khoảng 11,9 lần; nếu loại trừ VIC, VHM, VRE và VPL, mức P/E còn khoảng 10 lần.

Điều đáng quan tâm hơn là chất lượng của phần lợi nhuận đứng phía sau mức định giá đó. Kết quả kinh doanh quý II và 6 tháng đầu năm cho thấy nhiều nhóm ngành cùng cải thiện lợi nhuận, tạo thêm cơ sở để đánh giá giá trị doanh nghiệp trong mối tương quan với triển vọng tăng trưởng.

Khi nền lợi nhuận được nâng lên trong khi định giá trở nên hợp lý hơn, sức hấp dẫn của thị trường được cải thiện. Đây cũng là điểm khác với một nhịp phục hồi chỉ dựa trên yếu tố kỹ thuật. Nếu dòng tiền quay lại trong bối cảnh lợi nhuận doanh nghiệp được củng cố, sự lựa chọn của nhà đầu tư có thể chuyển từ chạy theo chỉ số sang tìm kiếm những doanh nghiệp có triển vọng tăng trưởng thực chất.

Theo ông Hoàng Việt Phương, một mức P/E thấp chỉ thực sự có ý nghĩa khi triển vọng lợi nhuận đủ sức nâng đỡ định giá. Vì vậy, chất lượng tăng trưởng và khả năng duy trì lợi nhuận sẽ ngày càng quan trọng khi dòng tiền trở nên chọn lọc hơn.

Ở góc độ ngắn hạn, vùng 1.720-1.800 điểm có thể là vùng tích lũy quan trọng của VN-Index. Nếu chỉ số vượt vùng 1.780 điểm với thanh khoản cải thiện, tín hiệu xác nhận vùng đáy trung hạn sẽ rõ hơn và thị trường có thể hướng tới vùng 1.850 điểm.

Từ góc nhìn này, cơ hội sẽ không phân bổ đồng đều. Những doanh nghiệp có nền tảng cơ bản tốt, triển vọng tăng trưởng lợi nhuận rõ ràng và khả năng thu hút dòng vốn sẽ có lợi thế hơn trong quá trình dòng tiền tái phân bổ.

Dòng tiền trên thị trường chứng khoán không vận động tách rời nền kinh tế. Trong nước, việc thúc đẩy đầu tư, khơi thông nguồn lực và tạo điều kiện cho hoạt động sản xuất, kinh doanh đang mở thêm dư địa cho doanh nghiệp. Khi đầu tư và hoạt động kinh doanh được thúc đẩy, khả năng cải thiện doanh thu, lợi nhuận cũng được củng cố, qua đó mở rộng nền tảng cho thị trường vốn.

Khơi thông nguồn lực, mở rộng nền tảng thị trường

Với dòng vốn ngoại, diễn biến bán ròng thời gian qua là yếu tố cần theo dõi, song không phải biến số duy nhất. Khi định giá trở nên hấp dẫn hơn, lợi nhuận doanh nghiệp cải thiện và các điều kiện của thị trường vốn tiếp tục hoàn thiện, xu hướng dòng vốn có thể thay đổi.

Tiến trình nâng hạng cũng tạo thêm một động lực đáng chú ý. Việc Việt Nam dự kiến được nâng hạng lên thị trường mới nổi thứ cấp từ tháng 9 có thể mở thêm cơ hội tiếp cận dòng vốn tổ chức và các quỹ đầu tư quốc tế, đồng thời thúc đẩy quá trình hoàn thiện chất lượng thị trường.

Trong kịch bản cơ sở, VNDIRECT Research kỳ vọng VN-Index có thể hướng tới 2.014 điểm vào cuối năm 2026, tương ứng P/E mục tiêu khoảng 13,5 lần. Kỳ vọng này được đặt trên nền tăng trưởng lợi nhuận doanh nghiệp, môi trường kinh tế tiếp tục được hỗ trợ và khả năng các nguồn lực được khơi thông tốt hơn.

Theo ông Hoàng Việt Phương, thị trường không nhất thiết phải tăng mạnh trong một vài phiên để hình thành xu hướng tích cực. Một quá trình tích lũy với thanh khoản cải thiện dần, dòng tiền mở rộng và lợi nhuận doanh nghiệp tiếp tục tăng trưởng sẽ có ý nghĩa hơn đối với triển vọng trung hạn.

Với nhà đầu tư, giai đoạn này phù hợp với chiến lược linh hoạt và có chọn lọc. Thay vì chạy theo những phiên tăng mạnh, các nhịp điều chỉnh và tích lũy có thể được xem xét để giải ngân từng phần. Tiêu chí lựa chọn nên tập trung vào nền tảng cơ bản, triển vọng tăng trưởng lợi nhuận, thanh khoản và khả năng thu hút dòng vốn tổ chức.

Nhìn về những tháng cuối năm, điều đáng kỳ vọng không chỉ là một mức điểm cụ thể của VN-Index, mà là khả năng hình thành một nền thanh khoản tốt hơn, dòng vốn chất lượng hơn và mặt bằng lợi nhuận được củng cố. Khi tăng trưởng kinh tế được hỗ trợ, nguồn lực tiếp tục được khơi thông, doanh nghiệp cải thiện kết quả kinh doanh và thị trường vốn ngày càng hoàn thiện, dòng tiền sẽ có thêm cơ sở để vận động tích cực, tạo nền tảng cho thị trường phát triển trong trung và dài hạn.