Củng cố hợp tác, thúc đẩy tự do hóa dịch vụ trong Cộng đồng Kinh tế ASEAN

Về phía Việt Nam, ngoài Bộ Tài chính còn có sự tham dự của đại diện các Bộ, ngành: Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Xây dựng, Bộ Y tế; Bộ Công Thương, Bộ Công an, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch; các chuyên gia trong các lĩnh vực nghề nghiệp.

Phiên họp lần thứ 111 của CCS 111 được tổ chức từ ngày 5-11/11/2025, gồm hai nội dung chính. Trước hết là cuộc họp của Hội đồng kiến trúc sư (AAC), các nhóm điều phối hành nghề kế toán (ACPACC), kỹ sư (ACPECC), khảo sát (ACACS), nha khoa (AJCCD), điều dưỡng (AJCCN), khám chữa bệnh (AJCCM), Nhóm dịch vụ chuyên môn (BSSWG), Nhóm dịch vụ y tế (HSSWG), Nhóm dịch vụ logistics-vận tải (LTSSWG) với nội dung khái quát là đẩy mạnh hơn nữa viêc thừa nhận lẫn nhau đối với những người ngành nghề trong mỗi lĩnh vực của các quốc gia thành viên thông qua các hiệp định thừa nhận lẫn nhau (MRAs), cũng như thúc đẩy các điều kiện thuận lợi cho việc hành nghề trong mỗi lĩnh vực trong khu vực ASEAN.

Nội dung thứ hai là Phiên họp tổng thể, diễn ra từ ngày 7 đến 11/11, nhằm tổng kết kết quả làm việc của các nhóm chuyên môn và tiếp tục thảo luận các vấn đề liên quan đến việc triển khai Hiệp định Thương mại Dịch vụ ASEAN (ATISA). Các nội dung được đề cập bao gồm dự thảo Nghị định thư sửa đổi ATISA, xác định danh mục ngành dịch vụ áp dụng nguyên tắc “ratchet” (chỉ tiến không lùi), chuyển đổi biểu cam kết trong Danh mục các biện pháp không tương thích (NCM), triển khai Khuôn khổ tạo thuận lợi dịch vụ trong ASEAN (ASFF), Hiệp định ASEAN về di chuyển thể nhân, cùng các sáng kiến thúc đẩy kinh tế dịch vụ khu vực sau năm 2025.

Phát biểu khai mạc Phiên họp tổng thể, TS. Chu Đức Lam – Vụ trưởng Vụ Tài chính Kinh tế ngành (Bộ Tài chính) chào mừng các đại biểu tham dự và chúc mừng Ti-mo Lex-te trở thành thành viên chính thức thứ 11 của ASEAN. Ông nhấn mạnh, trong tiến trình xây dựng Cộng đồng Kinh tế ASEAN (AEC), hội nhập dịch vụ là một trong những trụ cột quan trọng nhằm tạo thị trường dịch vụ liên thông, cạnh tranh và có khả năng thích ứng cao. Trong tiến trình này, CCS đã và đang thể hiện rõ vai trò điều phối, dẫn dắt và định hình cấu trúc hợp tác dịch vụ trong khu vực ASEAN và các đối tác bên ngoài.

Theo ông Chu Đức Lam, với tinh thần “đồng thuận”, vượt qua những rào cản do mức độ phát triển dịch vụ khác nhau, Ban Thư ký ASEAN và các nước thành viên ASEAN đã đạt được nhiều kết quả với việc ký kết nhiều hiệp định quan trọng như Hiệp định Thương mại dịch vụ ASEAN (ATISA), Hiệp định ASEAN về di chuyển thể nhân (MNP), Khuôn khổ tạo thuận lợi dịch vụ trong ASEAN (ASFF)… Những kết quả này đã góp phần tăng cường thương mại và đầu tư nội khối, thúc đẩy chuỗi cung ứng khu vực, tạo việc làm chất lượng và khuyến khích đổi mới sáng tạo trong khu vực. Các lĩnh vực như dịch vụ tài chính, viễn thông, vận tải – logistics, du lịch, y tế, giáo dục, dịch vụ môi trường và kinh tế số đang vận hành như “động cơ kép”: vừa hỗ trợ tăng trưởng, vừa làm bệ đỡ cho chuyển đổi xanh và chuyển đổi số. Đây là nền tảng để tiếp tục mở rộng tiếp cận thị trường, nâng cao mức độ thuận lợi hóa và tăng cường hợp tác quản lý.

“Phiên họp lần này tiếp nối kết quả của các kỳ CCS trước, tiếp tục theo dõi, rà soát tiến độ và tinh chỉnh cách tiếp cận để phù hợp với thực tiễn. Chúng ta đang đi tiếp trên một con đường đã được hoạch định, với các kết quả rõ ràng và cơ chế giám sát cụ thể”, TS. Chu Đức Lam nhấn mạnh.

Đại diện Bộ Tài chính cũng mong muốn tất cả các thảo luận trong khuôn khổ CCS đều hướng đến một điểm chung: thực thi hiệu quả, tập trung tháo gỡ các điểm nghẽn kỹ thuật, cải thiện khả năng dự báo, giảm các rào cản cho doanh nghiệp, và xây dựng các công cụ hỗ trợ triển khai – từ dữ liệu, cơ chế phản hồi đến truyền thông chính sách – nhằm bảo đảm kết quả đi vào cuộc sống, đóng góp thiết thực cho tăng trưởng xanh và bao trùm.

Mục tiêu chung của Phiên họp CCS 111 là hướng tới việc tự do hóa dịch vụ trong khu vực ASEAN, hỗ trợ doanh nghiệp và nhà cung ứng dịch vụ tại các quốc gia thành viên hoạt động thuận lợi, hiệu quả với việc gỡ bỏ các rào cản, giảm thiểu rủi ro chính sách, minh bạch các thủ tục hành chính, hướng tới thủ tục gọn nhẹ, di chuyển thể nhân thuận tiện hơn.

Sau phiên họp, Ban Thư ký ASEAN và các nước thành viên sẽ thông qua báo cáo kết quả triển khai các phiên họp.

Bên cạnh việc triển khai các kết quả của các phiên họp tại CCS 111, với vai trò là cơ quan đầu mối của Việt Nam tại CCS, Bộ Tài chính cùng các bộ, ngành của Việt Nam sẽ tiếp tục tập trung, đẩy mạnh công tác nghiên cứu, tham mưu chính sách phù hợp để có những cơ chế tài chính thiết thực trong việc triển khai hiệu quả các sáng kiến, ý tưởng trong hội nhập dịch vụ của ASEAN trong thời gian tới.

Thông qua CCS 111, Việt Nam cam kết tiếp tục chung tay cùng ASEAN thúc đẩy nền tảng số một cửa, đơn giản hóa MRAs (các tiêu chí ghi nhận chuyên môn của các quốc gia về các lĩnh vực) và định vị việc áp dụng các nguyên tắc của kinh tế tuần hoàn vào việc đổi mới dịch vụ trong ASEAN như động lực mới cho khu vực dịch vụ.