Bảo đảm tối thiểu 20% chi ngân sách nhà nước cho giáo dục và đào tạo

Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Thị Bích Ngọc phát biểu tại phiên họp. Ảnh: VPQH

Bảo đảm nguồn lực thực hiện các mục tiêu phát triển giáo dục

Trao đổi về quản lý nhà nước của Bộ Tài chính tại phiên giải trình về tình hình thực hiện chính sách, pháp luật trong lĩnh vực giáo dục và đào tạo do Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội tổ chức ngày 20/9, Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Thị Bích Ngọc cho biết, thực hiện Nghị quyết số 71-NQ/TW của Bộ Chính trị và Nghị quyết số 281/NQ-CP của Chính phủ, thời gian qua, Bộ Tài chính đã chủ động phối hợp với Bộ Giáo dục và Đào tạo rà soát, xây dựng và hoàn thiện các cơ chế, chính sách tài chính quan trọng trong lĩnh vực giáo dục.

Theo Thứ trưởng Nguyễn Thị Bích Ngọc, các chính sách được rà soát theo hướng tạo điều kiện thuận lợi hơn cho người học, cơ sở giáo dục, đồng thời phát huy các nguồn lực xã hội cho đầu tư phát triển giáo dục và đào tạo.

Một nội dung được Thứ trưởng nhấn mạnh là bảo đảm nguồn lực tài chính cho giáo dục. Thứ trưởng cho biết, thực hiện chỉ đạo của Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ, Bộ Tài chính xác định bảo đảm nguồn lực là điều kiện quan trọng để thực hiện các mục tiêu của Nghị quyết số 71-NQ/TW.

Trên cơ sở đó, Bộ Tài chính sẽ tham mưu Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và các cấp có thẩm quyền bảo đảm nguồn lực, trong đó chi ngân sách nhà nước cho giáo dục và đào tạo đạt tối thiểu 20% tổng chi ngân sách.

Về tình hình bố trí nguồn lực, Thứ trưởng Nguyễn Thị Bích Ngọc cho biết, riêng năm 2026, chi thường xuyên từ ngân sách nhà nước cho giáo dục và đào tạo đã đạt trên 15% chi ngân sách nhà nước. Cùng với phần chi đầu tư phát triển, Bộ Tài chính cam kết bảo đảm cân đối đủ nguồn lực để đạt tối thiểu 20% tổng chi ngân sách cho giáo dục và đào tạo.

Bên cạnh nguồn lực ngân sách thường xuyên và đầu tư phát triển, ngân sách nhà nước cũng đã bố trí nguồn lực cho cả giai đoạn 2026-2035 trong chương trình mục tiêu quốc gia, trong đó có các nhiệm vụ liên quan đến phát triển giáo dục và đào tạo.

Từng bước thực hiện miễn phí sách giáo khoa, mở rộng tín dụng cho người học

Liên quan đến chính sách miễn phí sách giáo khoa, Thứ trưởng Nguyễn Thị Bích Ngọc cho biết, Chính phủ đã quy định lộ trình thực hiện tại Nghị định số 271/2026/NĐ-CP.

Theo Nghị định số 271/2026/NĐ-CP, học sinh trên cả nước sẽ được miễn phí sách giáo khoa từ năm học 2029-2030. Đối với những địa phương có khả năng cân đối thì có thể thực hiện cái chính sách này sớm hơn.

Nghị định số 271/2026/NĐ-CP cũng quy định cơ chế ngân sách nhà nước hỗ trợ thực hiện chính sách. Theo đó, UBND cấp tỉnh có trách nhiệm xây dựng dự toán nhu cầu kinh phí để tổng hợp, gửi Bộ Tài chính tổng hợp theo quy định.

Thứ trưởng Nguyễn Thị Bích Ngọc cho biết, đến thời điểm này, Bộ Tài chính chưa nhận được đề nghị của Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng như các địa phương về nhu cầu kinh phí thực hiện chính sách này.

Quang cảnh phiên họp. Ảnh: VPQH

Đối với việc ưu tiên triển khai trước chính sách miễn phí sách giáo khoa tại các địa bàn biên giới, hải đảo, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, Thứ trưởng Nguyễn Thị Bích Ngọc cho biết, trên cơ sở đề nghị của Bộ Giáo dục và Đào tạo và các địa phương, Bộ Tài chính sẽ phối hợp để bố trí nguồn lực phục vụ nhiệm vụ này.

Cùng với chính sách ngân sách, các chương trình tín dụng dành cho học sinh, sinh viên và người học cũng đang được triển khai như một công cụ hỗ trợ tiếp cận giáo dục.

Theo số liệu Bộ Tài chính tổng hợp đến cuối tháng 6/2026, chương trình tín dụng học sinh, sinh viên có dư nợ trên 24.000 tỷ đồng, trong khi tỷ lệ nợ quá hạn ở mức 0,27%. Đối với chương trình tín dụng dành cho người học các ngành STEM, dư nợ đạt khoảng 423 tỷ đồng và chưa phát sinh nợ quá hạn, nợ khoanh.

Thứ trưởng Nguyễn Thị Bích Ngọc đánh giá đây là chính sách hỗ trợ rất tốt cho người học, góp phần tăng khả năng tiếp cận giáo dục thông qua cơ chế tín dụng, đồng thời nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực.

Trong thời gian tới, Bộ Tài chính sẽ tiếp tục phối hợp với Bộ Giáo dục và Đào tạo nghiên cứu, hoàn thiện thêm các cơ chế, chính sách tín dụng hỗ trợ người học.

“Bộ Tài chính thực hiện nghiêm các chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, đồng thời phối hợp chặt chẽ với Bộ Giáo dục và Đào tạo và các địa phương để kịp thời xử lý những vướng mắc thuộc lĩnh vực cơ chế tài chính, ngân sách, tài sản công và đầu tư công đối với ngành giáo dục và đào tạo”, Thứ trưởng Nguyễn Thị Bích Ngọc khẳng định.