 |
| Toàn cảnh Hội nghị. |
Quản lý nợ công an toàn, giữ vững dư địa tài khóa trong năm 2025
Sáng 23/12, Cục Quản lý nợ và Kinh tế đối ngoại (Bộ Tài chính) tổ chức Hội nghị tổng kết công tác năm 2025 và triển khai kế hoạch công tác năm 2026. Thứ trưởng Bộ Tài chính Trần Quốc Phương chủ trì và chỉ đạo hội nghị.
Báo cáo tại Hội nghị, ông Hoàng Hải - Phó Cục trưởng Cục Quản lý nợ và Kinh tế đối ngoại cho biết, năm 2025, quán triệt định hướng của Đảng và Chính phủ xác định cải cách thể chế là “khâu đột phá mang tính chiến lược”, Cục đã triển khai quyết liệt công tác hoàn thiện khung khổ pháp lý về quản lý nợ công và vốn vay nước ngoài, gắn với tổng thể cải cách hành chính và đổi mới phương thức quản trị quốc gia.
Các chỉ tiêu an toàn nợ tiếp tục được kiểm soát chặt chẽ, bảo đảm dư địa tài khóa. Ước tính đến cuối năm 2025, nợ công so với GDP đạt khoảng 35–36%, nợ Chính phủ/GDP ở mức 33-34% và nghĩa vụ trả nợ trực tiếp của Chính phủ so với thu ngân sách nhà nước khoảng 20-21%, đều thấp hơn đáng kể so với các ngưỡng trần cho phép. Công tác huy động vốn bù đắp bội chi ngân sách và phục vụ đầu tư phát triển được tham mưu thực hiện hiệu quả, với chi phí vay hợp lý.
Trong bối cảnh năm cuối của kỳ kế hoạch 2021–2025, công tác huy động vốn nước ngoài được đẩy mạnh nhằm đáp ứng nhu cầu các dự án trọng điểm. Lũy kế 11 tháng đầu năm 2025, Chính phủ đã ký kết 8 thỏa thuận vay nước ngoài với tổng trị giá khoảng 591 triệu USD, tương đương 14.856 tỷ đồng, bằng 88,2% tổng vốn ký kết của cả năm 2024. Dự kiến cả năm 2025, tổng trị giá ký kết đạt khoảng 969 triệu USD, bằng 144,6% so với năm trước. Cục cũng đã tham gia ý kiến đối với các đề xuất dự án mới với tổng vốn vay dự kiến khoảng 3,755 tỷ USD và chủ trì tổ chức gần 30 đoàn đàm phán hiệp định, thỏa thuận vay với các đối tác phát triển.
Công tác trả nợ được thực hiện đầy đủ, đúng hạn, góp phần giữ vững uy tín quốc gia. Lũy kế 11 tháng, tổng trả nợ của Chính phủ đạt khoảng 444.237 tỷ đồng, trong đó trả nợ nước ngoài qua Kho bạc Nhà nước là 85.888 tỷ đồng. Quỹ Tích lũy trả nợ được quản lý an toàn, hiệu quả, với tổng thu đến tháng 11/2025 đạt 25.856,61 tỷ đồng và tổng chi 25.733,17 tỷ đồng.
Trong lĩnh vực xếp hạng tín nhiệm, Cục đã chủ trì tổ chức các phiên làm việc với Moody’s, S&P và Fitch trong tháng 5/2025. Việt Nam tiếp tục duy trì hệ số tín nhiệm tích cực khi Fitch và S&P xếp hạng BB+, Moody’s xếp hạng Ba2 với triển vọng ổn định, phản ánh sự đánh giá cao của cộng đồng quốc tế đối với ổn định vĩ mô và vị thế tài khóa của Việt Nam.
Đáng chú ý, ông Hoàng Hải cho biết, công tác giải ngân vốn đầu tư công nguồn nước ngoài vẫn còn nhiều thách thức. Tính đến ngày 11/12/2025, giải ngân vốn nước ngoài mới đạt hơn 6.073 tỷ đồng, tương đương 26,04% kế hoạch năm; ước cả năm chỉ đạt khoảng 30–35%. Trước thực trạng này, Cục đã triển khai nhiều giải pháp đôn đốc quyết liệt như thành lập các đoàn công tác làm việc trực tiếp với các bộ, ngành, địa phương; tổ chức các hội nghị chuyên đề và các cuộc họp kỹ thuật song phương với các nhà tài trợ lớn nhằm tháo gỡ vướng mắc cho từng dự án cụ thể.
Bên cạnh đó, công tác cho vay lại được quản lý chặt chẽ. Tính đến giữa tháng 12/2025, giải ngân vốn cho vay lại đạt 3.756 tỷ đồng, ước cả năm đạt khoảng 71,3% hạn mức được duyệt. Cục tiếp tục hoàn thiện cơ chế cho vay lại, đôn đốc thu hồi nợ, xử lý các khoản nợ quá hạn, hạn chế rủi ro tín dụng cho Chính phủ.
 |
| Thứ trưởng Bộ Tài chính Trần Quốc Phương phát biểu tại Hội nghị. |
Trong công tác viện trợ cho nước ngoài, với vai trò Thường trực Ủy ban hợp tác Việt Nam - Lào, Cục đã tham mưu triển khai hiệu quả các thỏa thuận song phương. Năm 2025, kinh phí viện trợ cho Lào giai đoạn 2021-2025 được bổ sung lên 3.808 tỷ đồng và phê duyệt mức viện trợ cho giai đoạn 2026-2030 lên tới 10.000 tỷ đồng. Đồng thời, Cục cũng tham mưu bố trí viện trợ cho nhiều đối tác khác như Cuba, Campuchia, Triều Tiên và các khoản viện trợ nhân đạo cho Philippines, Myanmar.
Hoạt động đối ngoại và hội nhập kinh tế - tài chính tiếp tục diễn ra sôi nổi. Năm 2025, có khoảng 60 đoàn lãnh đạo Bộ tham dự các sự kiện quốc tế và 55 đoàn công tác cấp Bộ ra nước ngoài. Cục đã tham gia tích cực vào đàm phán Hiệp định thương mại đối ứng Việt Nam - Hoa Kỳ, góp phần vào Tuyên bố chung tháng 10/2025, đồng thời bắt đầu công tác chuẩn bị cho việc Việt Nam đăng cai APEC năm 2027.
Bước sang năm 2026, Cục Quản lý nợ và Kinh tế đối ngoại xác định các phương hướng xuyên suốt là bám sát định hướng chính trị của Đảng và Nhà nước, hành động quyết liệt, hoàn thiện thể chế, nâng cao hiệu quả quản lý nợ công và vốn vay nước ngoài, tăng cường vị thế quốc tế và năng lực nội bộ. Trên cơ sở đó, Cục đề ra 5 nhóm nhiệm vụ trọng tâm và 4 nhóm giải pháp thực hiện, hướng tới quản lý nợ công an toàn, bền vững, góp phần ổn định kinh tế vĩ mô và phục vụ hiệu quả các mục tiêu phát triển đất nước trong giai đoạn mới.
Tiếp tục đổi mới tư duy, nâng cao hiệu quả quản lý nợ công
Phát biểu chỉ đạo tại Hội nghị, Thứ trưởng Bộ Tài chính Trần Quốc Phương bày tỏ sự đồng tình cao với báo cáo tổng kết của Cục Quản lý nợ và Kinh tế đối ngoại, đánh giá báo cáo đã phản ánh đầy đủ kết quả đạt được, khó khăn, thách thức và định hướng nhiệm vụ năm 2026.
Thứ trưởng nhấn mạnh, năm 2025 là năm có nhiều biến động lớn về tổ chức bộ máy do quá trình hợp nhất trong và ngoài Bộ Tài chính. Tuy nhiên, Cục đã nhanh chóng ổn định tổ chức, đảm bảo công việc không bị gián đoạn, đồng thời triển khai hiệu quả nhiều nhiệm vụ mới theo chức năng được giao.
 |
| Ông Nguyễn Quốc Phương - Cục trưởng Cục Quản lý nợ và kinh tế đối ngoại phát biểu tại Hội nghị. |
Đánh giá cao sự chuyển biến tích cực trong tư duy xây dựng thể chế của Cục, Thứ trưởng cho rằng việc sửa đổi Luật Quản lý nợ công vừa qua là kết quả của quá trình đổi mới tư duy, kiên trì bảo vệ quan điểm chính sách trước nhiều ý kiến khác nhau. Thứ trưởng đề nghị tiếp tục phát huy tư duy này trong thời gian tới, nhất là khi triển khai xây dựng các nghị định, văn bản hướng dẫn luật và các nhiệm vụ lớn mang tính tổng thể.
Về điều hành kinh tế vĩ mô, Thứ trưởng nhấn mạnh vai trò của Cục Quản lý nợ và kinh tế đối ngoại trong việc đảm bảo cân đối nợ công. Mặc dù các chỉ tiêu hiện vẫn trong giới hạn an toàn, Cục cần chủ động cung cấp thông tin, phân tích sâu hơn để làm rõ kết quả, nỗ lực điều hành nợ công trong các báo cáo kinh tế - xã hội. Đồng thời, cần chuẩn bị các phương án huy động và trả nợ phù hợp trong bối cảnh áp lực vốn ngày càng lớn.
Liên quan đến công tác lập kế hoạch đầu tư công, đặc biệt là vốn ODA và vốn vay nước ngoài, Thứ trưởng cho rằng đây là lĩnh vực phức tạp, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa Cục với các đơn vị liên quan. Cần nâng cao chất lượng lập kế hoạch, đảm bảo tính khả thi, góp phần cải thiện tỷ lệ giải ngân trong thời gian tới.
 |
| Tập thể Cục Quản lý nợ và kinh tế đối ngoại nhận Bằng khen của Thủ tưởng Chính phủ. |
Về công tác đối ngoại, Thứ trưởng đánh giá cao nỗ lực của Cục trong tổ chức các hoạt động đàm phán, ký kết, tiếp xúc quốc tế, đồng thời nhấn mạnh việc sớm hoàn thiện Quy chế quản lý thống nhất hoạt động đối ngoại của Bộ Tài chính, theo hướng phân cấp rõ ràng, rút ngắn quy trình, làm rõ trách nhiệm, nâng cao hiệu quả phối hợp giữa các đơn vị.
Thứ trưởng kỳ vọng, trong năm 2026, tập thể Cục Quản lý nợ và kinh tế đối ngoại sẽ phát huy những kết quả đã đạt được để hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao, góp phần quan trọng vào kết quả của ngành Tài chính.
Tiếp thu ý kiến chỉ đạo của lãnh đạo Bộ Tài chính, ông Nguyễn Quốc Phương - Cục trưởng Cục Quản lý nợ và kinh tế đối ngoại khẳng định, những kết quả đạt được trong thời gian qua là nhờ sự quan tâm, chỉ đạo sát sao của lãnh đạo Bộ, sự nỗ lực của tập thể cán bộ, công chức trong Cục.
Thời gian tới, Cục sẽ phát huy tinh thần quyết tâm, đoàn kết, đồng lòng và thống nhất cao để nỗ lực hoàn thành tốt các nhiệm vụ được giao.
