Quan điểm đổi mới tư duy trong làm luật
Ngày 9/3/2026, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 70/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Quy hoạch.
Theo Vụ Quản lý quy hoạch (Bộ Tài chính), Luật Quy hoạch được xây dựng và đưa vào triển khai thực thi trên quan điểm đổi mới tư duy, định hướng xây dựng pháp luật theo hướng vừa bảo đảm yêu cầu quản lý nhà nước, vừa khuyến khích sáng tạo, giải phóng toàn bộ sức sản xuất, khơi thông mọi nguồn lực phát triển. Là đạo luật điều chỉnh các nội dung về kiến tạo phát triển, Luật Quy hoạch số 112/2025/QH15 chỉ quy định những vấn đề khung, những vấn đề có tính nguyên tắc thuộc thẩm quyền của Quốc hội, còn những vấn đề thực tiễn thường xuyên biến động thì giao Chính phủ, Bộ, ngành, địa phương quy định để bảo đảm linh hoạt, phù hợp với thực tiễn.
 |
| Nghị định số 70/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Quy hoạch với nhiều điểm mới bổ sung sửa đổi góp phần cụ thể hóa các chủ trương đổi mới của Đảng, Nhà nước về quy hoạch. |
Với tinh thần đó, việc ban hành Nghị định số 70/2026/NĐ-CP vừa cụ thể các nội dung Quốc hội giao Chính phủ quy định chi tiết, vừa kịp thời cụ thể hóa các chủ trương, đường lối của Đảng, Nhà nước về đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, cắt giảm thủ tục hành chính. Từ đó, bảo đảm tính đồng bộ của hệ thống pháp luật và chức năng quản lý nhà nước của các Bộ, ngành và địa phương theo quy định của pháp luật; tạo cơ sở pháp lý để các cơ quan, tổ chức, cá nhân triển khai thực hiện đúng quy định.
Đồng thời, đẩy nhanh việc đưa Luật Quy hoạch số 112/2025/QH15 đi vào cuộc sống, góp phần khắc phục khoảng trống pháp lý, tránh tình trạng luật có hiệu lực nhưng chưa thể triển khai trên thực tế, gây lúng túng trong tổ chức thực hiện; giải quyết các vấn đề thực tiễn phát sinh khi thực hiện sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị và tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp.
Nhiều điểm bổ sung sửa đổi hoàn thiện
Thông tin cụ thể, Vụ Quản lý Quy hoạch cho biết, Nghị định số 70/2026/NĐ-CP bao gồm 6 Chương, 63 Điều và 4 Phụ lục với nhiều điểm mới sửa đổi bổ sung so với các Nghị định quy định chi tiết Luật Quy hoạch trước đây.
Theo đó, Nghị định số 70/2026/NĐ-CP đã sửa đổi, bổ sung và hoàn thiện nhiều nội dung quan trọng so với các Nghị định hướng dẫn trước đây nhằm khắc phục những vướng mắc phát sinh trong quá trình tổ chức thực hiện Luật, cụ thể như sau:
Sửa đổi, hoàn thiện quy định về thời gian lập quy hoạch để phù hợp với quy định về thứ tự quyết định hoặc phê duyệt quy hoạch quy định tại Điều 37 Luật Quy hoạch số 112/2025/QH15.
Sửa đổi, hoàn thiện quy định về nguồn lực của các tổ chức, cá nhân hỗ trợ cho hoạt động quy hoạch theo hướng làm rõ phạm vi, thẩm quyền, nguyên tắc tiếp nhận, quản lý và sử dụng nguồn lực hỗ trợ để phù hợp với quy định của các pháp luật mới được ban hành như pháp luật về ngân sách nhà nước, pháp luật về quản lý tài sản công, pháp luật về đô thị và nông thôn và các pháp luật khác có liên quan.
Sửa đổi, hoàn thiện quy định về điều kiện năng lực chuyên môn đối với tổ chức tư vấn lập quy hoạch để tạo điều kiện thuận lợi cho các tổ chức tư vấn có đủ năng lực và kinh nghiệm được tham gia dự thầu tư vấn lập quy hoạch; bổ sung quy định cho phép lựa chọn tổ chức tư vấn nước ngoài để lập quy hoạch dựa trên kinh nghiệm, hồ sơ năng lực của tổ chức tư vấn nước ngoài.
Sửa đổi, hoàn thiện quy định về yêu cầu kỹ thuật chung của sơ đồ, bản đồ quy hoạch để bảo đảm áp dụng thống nhất cho tất cả quy hoạch thuộc hệ thống quy hoạch, làm cơ sở để cập nhật vào Hệ thống thông tin quốc gia về quy hoạch. Sửa đổi, hoàn thiện quy định về trách nhiệm của các cơ quan có liên quan trong quá trình lập quy hoạch cấp quốc gia, quy hoạch vùng, quy hoạch tỉnh để bảo đảm rõ người, rõ việc.
Quy định khung định hướng quy hoạch quốc gia, vùng và địa phương
Một điểm mới đáng chú ý khác tại Nghị định số 70/2026/NĐ-CP đó là việc sửa đổi, hoàn thiện quy định về nội dung quy hoạch cấp quốc gia, quy hoạch vùng, quy hoạch tỉnh được áp dụng theo hướng nội dung quy hoạch cấp quốc gia, quy hoạch vùng và quy hoạch tỉnh mang tính định hướng, chiến lược; các nội dung chi tiết sẽ được xác định tại các quy hoạch chi tiết ngành, quy hoạch đô thị và nông thôn.
Trong đó, có 2 nội dung sửa đổi quan trọng gồm: (i) Sửa đổi, hoàn thiện quy định về nội dung quy hoạch ngành bảo đảm phù hợp với chức năng quản lý nhà nước của ngành, lĩnh vực đã được quy định tại pháp luật chuyên ngành; (ii) Sửa đổi, hoàn thiện quy định về nội dung quy hoạch tỉnh để phù hợp với mô hình chính quyền địa phương 2 cấp; bổ sung quy định về nội dung quy hoạch tỉnh được lập cho thành phố trực thuộc Trung ương để làm cơ sở cụ thể hóa tại quy hoạch chung của thành phố trực thuộc Trung ương.
Bên cạnh đó, cũng theo Vụ Quản lý quy hoạch, việc hoàn thiện nội dung quy hoạch tại Nghị định sẽ góp phần nâng cao chất lượng công tác quy hoạch, bảo đảm quy hoạch thực sự trở thành công cụ quan trọng trong định hướng và tổ chức không gian phát triển kinh tế – xã hội của đất nước.
Theo đó, Nghị định sửa đổi, hoàn thiện quy định về thành phần và hoạt động của Hội đồng thẩm định quy hoạch theo hướng quy định rõ thành phần; trách nhiệm, quyền hạn của Chủ tịch, Phó Chủ tịch, thành viên Hội đồng thẩm định; cơ chế hoạt động của Hội đồng thẩm định theo hướng phân định rõ trách nhiệm trong quá trình thẩm định quy hoạch.
Đồng thời, sửa đổi, hoàn thiện quy định về hệ thống thông tin quốc gia về quy hoạch và cơ sở dữ liệu quốc gia theo hướng quy định cụ thể trách nhiệm xây dựng, quản lý, vận hành và khai thác Hệ thống thông tin quốc gia về quy hoạch; yêu cầu kỹ thuật chung của cơ sở dữ liệu về quy hoạch nhằm tăng cường ứng dụng khoa học - công nghệ và chuyển đổi số trong quản trị quốc gia; bảo đảm tính công khai, minh bạch trong hoạt động quy hoạch và tạo điều kiện thuận lợi trong quá trình tra cứu, cung cấp thông tin về quy hoạch.
Sửa đổi, hoàn thiện quy định về đánh giá thực hiện quy hoạch cấp quốc gia, quy hoạch vùng, quy hoạch tỉnh để phù hợp với nội dung quy hoạch đã được sửa đổi, bổ sung. Cùng với đó, sửa đổi, hoàn thiện quy định về hồ sơ, trình tự điều chỉnh quy hoạch theo trình tự, thủ tục rút gọn theo hướng quy định rõ hồ sơ, trình tự, thủ tục điều chỉnh cho từng loại quy hoạch để làm cơ sở triển khai thực hiện.
