Kinh tế tư nhân và yêu cầu hình thành những doanh nghiệp lớn (Bài 1): "Mảnh ghép" không thể thiếu của nền kinh tế Việt Nam

Những doanh nghiệp tư nhân quy mô lớn là "mảnh ghép" tất yếu của nền kinh tế Việt Nam.

Tạo hiệu ứng lan tỏa cho nền kinh tế

Thực tế cho thấy khu vực kinh tế tư nhân Việt Nam hiện nay rất đa dạng, bao gồm doanh nghiệp tư nhân, hộ kinh doanh cá thể và các hình thức kinh tế cá thể khác. Trong đó, số lượng hộ kinh doanh vẫn chiếm tỷ trọng lớn nhưng quy mô sản xuất nhỏ, mức độ liên kết và khả năng tham gia chuỗi giá trị còn hạn chế. Vì vậy, việc thúc đẩy chuyển đổi hộ kinh doanh sang mô hình doanh nghiệp được xem là giải pháp quan trọng nhằm mở rộng quy mô và nâng cao chất lượng của khu vực kinh tế tư nhân.

Khi hộ kinh doanh chuyển đổi thành doanh nghiệp, họ sẽ có điều kiện tiếp cận tốt hơn với các nguồn lực phát triển như vốn tín dụng, công nghệ, thị trường và các chính sách hỗ trợ của Nhà nước. Đồng thời, việc hoạt động theo mô hình doanh nghiệp cũng giúp nâng cao năng lực quản trị, tăng cường tính minh bạch và khả năng kết nối với các đối tác trong và ngoài nước. Đây là tiền đề quan trọng để hình thành những doanh nghiệp có quy mô lớn hơn trong tương lai.

Nhiều chuyên gia kinh tế cho rằng, nếu Việt Nam muốn đạt được tốc độ tăng trưởng cao và bền vững trong những thập niên tới thì việc phát triển các doanh nghiệp tư nhân lớn là yêu cầu tất yếu. Những doanh nghiệp này không chỉ đóng vai trò dẫn dắt thị trường trong nước mà còn có khả năng cạnh tranh ở tầm khu vực và quốc tế. Khi có những doanh nghiệp mạnh, nền kinh tế sẽ có thêm lực đẩy để tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu.

Theo GS. TS. Trần Thọ Đạt - nguyên Hiệu trưởng Trường Đại học Kinh tế Quốc dân, sự xuất hiện của các tập đoàn tư nhân lớn sẽ tạo ra hiệu ứng lan tỏa tích cực đối với toàn bộ nền kinh tế. Các doanh nghiệp này không chỉ mở rộng sản xuất, đầu tư vào công nghệ mà còn kéo theo sự phát triển của mạng lưới doanh nghiệp nhỏ và vừa, doanh nghiệp vệ tinh. Nhờ đó, hệ sinh thái kinh doanh trong nước sẽ ngày càng hoàn thiện và năng động hơn.

Tuy nhiên, để hình thành những doanh nghiệp tư nhân lớn, môi trường kinh doanh cần tiếp tục được cải thiện theo hướng minh bạch, ổn định và thuận lợi hơn cho hoạt động đầu tư, sản xuất. Nhiều doanh nghiệp hiện vẫn gặp khó khăn trong việc tiếp cận vốn, công nghệ và thị trường. Vì vậy, việc hoàn thiện thể chế, cải cách thủ tục hành chính và nâng cao chất lượng chính sách hỗ trợ doanh nghiệp là yếu tố rất quan trọng.

Mở không gian cho doanh nghiệp lớn

Từ góc nhìn của doanh nhân, ông Nguyễn Hoài Bắc - Chủ tịch Đại Sơn Group cho rằng, khu vực kinh tế tư nhân Việt Nam đã trải qua nhiều giai đoạn thăng trầm nhưng vẫn luôn thể hiện tinh thần đổi mới sáng tạo và khát vọng vươn lên. Theo ông, nếu được tạo điều kiện thuận lợi hơn về môi trường kinh doanh, các doanh nghiệp tư nhân hoàn toàn có thể phát triển mạnh mẽ và đóng góp nhiều hơn cho nền kinh tế quốc gia.

Chủ tịch Đại Sơn Group cũng nhấn mạnh, trong bối cảnh kinh tế toàn cầu đang chuyển dịch nhanh chóng, doanh nghiệp tư nhân cần được hỗ trợ để tiếp cận công nghệ mới, chuyển đổi số và mở rộng thị trường quốc tế. Khi có điều kiện phát triển về quy mô và năng lực quản trị, nhiều doanh nghiệp Việt Nam có thể vươn lên trở thành những thương hiệu lớn, đủ sức cạnh tranh với các tập đoàn trong khu vực.

Ở góc độ nghiên cứu chính sách, PGS. TS. Nguyễn Hồng Sơn - nguyên Phó Trưởng ban Chính sách, Chiến lược Trung ương cho rằng, cần tiếp tục làm rõ hơn vai trò của kinh tế tư nhân trong mô hình tăng trưởng mới của Việt Nam. Theo ông, khu vực kinh tế tư nhân không chỉ đóng góp vào tăng trưởng kinh tế mà còn giữ vai trò quan trọng trong thúc đẩy đổi mới sáng tạo, phát triển các mô hình kinh tế mới và nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế.

PGS. TS. Nguyễn Hồng Sơn cũng đề xuất mở rộng cách tiếp cận khi nghiên cứu về khu vực kinh tế tư nhân, không chỉ tập trung vào doanh nghiệp mà cần nhìn nhận toàn diện các thành phần như hộ kinh doanh và kinh tế cá thể. Cách tiếp cận này sẽ giúp phản ánh đầy đủ hơn tiềm năng phát triển của khu vực kinh tế tư nhân, đồng thời tạo cơ sở để xây dựng các chính sách phù hợp nhằm thúc đẩy quá trình hình thành các doanh nghiệp lớn.

Trong bối cảnh nền kinh tế đang hướng tới mục tiêu phát triển nhanh và bền vững, việc xây dựng một khu vực kinh tế tư nhân mạnh mẽ với nhiều doanh nghiệp lớn, có năng lực cạnh tranh quốc tế là yêu cầu mang tính chiến lược. Khi các doanh nghiệp tư nhân phát triển vững mạnh, họ không chỉ đóng góp vào tăng trưởng kinh tế mà còn góp phần nâng cao sức cạnh tranh quốc gia và củng cố nền kinh tế độc lập, tự chủ của Việt Nam trong thời kỳ hội nhập sâu rộng.