Từ chính sách đến thực thi
Ngày 21/12/2025, Chính phủ chính thức công bố thành lập Trung tâm Tài chính quốc tế (IFC) tại Việt Nam. Với khung pháp lý bước đầu được thiết lập và cách tiếp cận linh hoạt theo tinh thần “vừa làm, vừa hoàn thiện”, quyết định này thể hiện rõ quyết tâm của Việt Nam trong việc hội nhập sâu hơn vào dòng chảy tài chính khu vực và toàn cầu.
 |
| Trung tâm Tài chính quốc tế tại TP. Hồ Chí Minh được xác định là trung tâm tài chính toàn diện, đóng vai trò hạt nhân cho Việt Nam, khu vực Đông Dương và tiểu vùng sông Mê Kông. |
Trên cơ sở Nghị định số 323/2025/NĐ-CP, Trung tâm Tài chính quốc tế tại Việt Nam được xác định là một thực thể pháp lý thống nhất, nhưng được tổ chức và vận hành tại hai địa điểm là TP. Hồ Chí Minh và TP. Đà Nẵng. Mô hình này phản ánh tư duy phát triển có phân vai, phân tầng rõ ràng, tránh dàn trải hoặc chồng lấn chức năng, đồng thời tạo điều kiện để mỗi trung tâm phát huy lợi thế riêng trong một tổng thể thống nhất.
Theo định hướng hiện nay, Trung tâm Tài chính quốc tế tại TP. Hồ Chí Minh được xác định là trung tâm tài chính toàn diện, đóng vai trò hạt nhân cho Việt Nam, khu vực Đông Dương và tiểu vùng sông Mê Kông. Trung tâm này được kỳ vọng xây dựng hệ sinh thái tài chính đa dạng, cung cấp đầy đủ các dịch vụ từ huy động vốn, đầu tư, thanh toán đến phát hành và giao dịch các sản phẩm tài chính.
Trong khi đó, Trung tâm Tài chính quốc tế tại TP. Đà Nẵng được định hướng theo hướng hiện đại và sáng tạo, gắn với đổi mới sáng tạo, công nghệ số, tài chính bền vững và các tiêu chuẩn ESG, đồng thời là không gian để phát triển và thử nghiệm các mô hình tài chính mới như fintech và tài sản số.
Theo ông Phan Lê Thành Long - CEO AFA Group, việc khởi động IFC không đơn thuần là một bước đi mang tính tổ chức, mà là quyết định chiến lược nhằm tái định vị vai trò của Việt Nam trong hệ thống tài chính khu vực. Khi nền kinh tế bước vào giai đoạn phát triển mới, nhu cầu hình thành một thiết chế tài chính có khả năng huy động, điều phối và dẫn dắt dòng vốn ở quy mô lớn ngày càng trở nên rõ nét.
Tuy nhiên, kinh nghiệm quốc tế cho thấy, việc thành lập IFC về mặt pháp lý chỉ là bước khởi đầu. Năng lực thu hút vốn ngoại không đến từ các tuyên bố chính sách, mà được đo lường bằng mức độ tham gia thực chất của các định chế tài chính quốc tế, quy mô và chất lượng dòng vốn, cũng như khả năng tạo ra các sản phẩm tài chính có sức cạnh tranh khu vực.
Thời điểm then chốt của năng lực hành động
Việt Nam bước vào cuộc chơi IFC trong bối cảnh khu vực châu Á - Thái Bình Dương đã hình thành mạng lưới các trung tâm tài chính với vị thế rõ ràng. Điều này đồng nghĩa, IFC Việt Nam không có nhiều “thời gian thử sai”. Nhà đầu tư quốc tế sẽ nhanh chóng so sánh chi phí giao dịch, chất lượng hạ tầng tài chính, mức độ tự do hóa dòng vốn, cũng như khả năng kết nối với thị trường toàn cầu.
Theo PGS. TS. Nguyễn Hữu Huân - Phó Chủ tịch Cơ quan điều hành Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam tại TP. Hồ Chí Minh, thời điểm hiện tại không còn là giai đoạn bàn luận về sự cần thiết hay mô hình khái niệm, mà là thời điểm IFC phải chứng minh được năng lực thu hút dòng vốn quốc tế một cách thực chất, gắn với vai trò mới của Việt Nam trong chuỗi giá trị toàn cầu.
"Trung tâm tài chính quốc tế, nếu được thiết kế và vận hành đúng tinh thần cải cách, có thể trở thành một trụ cột chiến lược trong việc hỗ trợ mục tiêu tăng trưởng cao nhưng vẫn bền vững của Việt Nam, không chỉ trong ngắn hạn mà cả trong trung và dài hạn", ông Huân nhận định.
Nhìn từ bối cảnh hiện nay, ông Phan Lê Thành Long cho rằng, Việt Nam đang đứng trước những điều kiện rất khác so với các giai đoạn trước, đặc biệt là sự phát triển nhanh của công nghệ, các ứng dụng số và các nền tảng tài sản số. Đây là những yếu tố mới cần được tính toán đầy đủ trong quá trình thiết kế và vận hành Trung tâm Tài chính quốc tế, nhằm vừa tận dụng được cơ hội, vừa kiểm soát tốt các rủi ro phát sinh.
Thực tế cho thấy, ngay sau khi các trung tâm tài chính quốc tế được chính thức thành lập, đã có nhiều tổ chức trong và ngoài nước ký kết biên bản ghi nhớ hợp tác với Trung tâm Tài chính quốc tế tại TP. Đà Nẵng và TP. Hồ Chí Minh, phản ánh sự quan tâm bước đầu của thị trường đối với mô hình này.
Tuy nhiên, IFC không đơn thuần là “một thị trường tài chính lớn hơn”, mà là một cấu trúc thể chế đặc thù, nơi các dòng vốn xuyên biên giới được kết nối hiệu quả với nhu cầu đầu tư, đổi mới sáng tạo và phát triển bền vững của nền kinh tế. Đây cũng là lý do Việt Nam đặt IFC trong tổng thể chiến lược nâng cấp vị thế trong chuỗi giá trị toàn cầu, thay vì chỉ là một sáng kiến mang tính thử nghiệm.
Việc thành lập IFC đã đưa Việt Nam vượt qua giai đoạn tranh luận về “có hay không”. Câu hỏi trung tâm hiện nay là: Việt Nam sẽ chứng minh năng lực thu hút vốn ngoại như thế nào và trong bao lâu. Đây là bài toán của hành động cụ thể, từ hoàn thiện khung pháp lý, nâng cao năng lực quản lý - giám sát, đến việc tạo dựng niềm tin với cộng đồng tài chính quốc tế.
