Đã có đầy đủ quy định xử lý tài sản công dôi dư sau sắp xếp đơn vị hành chính

Bộ Tài chính ghi nhận một số địa phương vẫn gặp nhiều khó khăn trong xử lý tài sản công dôi dư do khối lượng trụ sở, nhà đất sau sắp xếp rất lớn. Ảnh minh họa.

Đã có đầy đủ quy định về xử lý, kiểm kê và hạch toán tài sản công

Theo Bộ Tài chính, đối với trình tự, thủ tục xử lý trụ sở, tài sản công dôi dư sau sắp xếp đơn vị hành chính và tinh gọn bộ máy, pháp luật hiện hành đã quy định đầy đủ, đa dạng các hình thức xử lý để các địa phương lựa chọn áp dụng phù hợp với điều kiện thực tế của từng địa bàn.

Cụ thể, các hình thức xử lý tài sản công hiện nay bao gồm thu hồi, điều chuyển, chuyển giao, bán và thanh lý tài sản công. Đối với từng hình thức, pháp luật đã quy định rõ trình tự, thủ tục thực hiện, tạo cơ sở pháp lý để các địa phương triển khai đồng bộ, thống nhất.

Về công tác phân loại, kiểm kê tài sản công, Bộ Tài chính cho biết đã có hướng dẫn nghiệp vụ chuyên môn cụ thể tại Quyết định số 213/QĐ-TTg ngày 1/3/2024 của Thủ tướng Chính phủ, Quyết định số 3531/QĐ-BTC ngày 17/10/2025 của Bộ Tài chính cùng nhiều văn bản hướng dẫn khác như Công văn số 18607/BTC-QLCS ngày 30/11/2025, Công văn số 4501/BTC-QLCS ngày 10/4/2026.

Đối với việc hạch toán tài sản công, nội dung này đã được quy định tại Nghị định số 186/2025/NĐ-CP ngày 1/7/2025 của Chính phủ, Thông tư số 141/2025/TT-BTC ngày 31/12/2025 của Bộ Tài chính và các quy định của pháp luật về kế toán.

Bộ Tài chính đề nghị các địa phương nghiên cứu kỹ các văn bản hướng dẫn hiện hành để tổ chức thực hiện đúng quy định.

Riêng đối với việc xác định nguyên giá tài sản công, Bộ Tài chính cho biết nội dung này đã được quy định chi tiết tại các Điều 6, 7, 8 và 10 của Thông tư số 141/2025/TT-BTC. Các địa phương cần căn cứ từng trường hợp cụ thể để áp dụng quy định phù hợp đối với từng loại tài sản.

Qua rà soát thực tế, Bộ Tài chính ghi nhận một số địa phương vẫn gặp nhiều khó khăn trong xử lý tài sản công dôi dư do khối lượng trụ sở, nhà đất sau sắp xếp rất lớn. Nhiều tài sản thiếu hồ sơ pháp lý, xuống cấp hoặc nằm ở vùng sâu, vùng xa, gây khó khăn cho việc khai thác và xử lý.

Bên cạnh đó, tình trạng thiếu nhân sự chuyên trách, thiếu công cụ quản lý đồng bộ cũng ảnh hưởng đến hiệu quả phối hợp giữa các cơ quan, dẫn đến tiến độ xử lý tài sản dôi dư còn chậm.

Để tháo gỡ những vướng mắc này, Bộ Tài chính đã trình Chính phủ Tờ trình số 309/TTr-BTC ngày 26/5/2026 về dự thảo Nghị quyết của Chính phủ quy định cơ chế, chính sách đặc thù nhằm đẩy nhanh tiến độ xử lý, khai thác nhà, đất dôi dư phát sinh từ quá trình sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị và sắp xếp đơn vị hành chính.

Bộ Tài chính đề nghị các địa phương chỉ đạo các cơ quan chuyên môn và chính quyền cấp xã chủ động tham mưu, đề xuất các giải pháp cụ thể phù hợp với điều kiện thực tiễn để nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng tài sản công.

Làm rõ quy định về quản lý nguồn thu từ khai thác tài sản công

Liên quan đến phản ánh của địa phương về việc quản lý, sử dụng số tiền thu được từ khai thác tài sản công theo quy định tại Nghị định số 108/2024/NĐ-CP và Nghị định số 186/2025/NĐ-CP, Bộ Tài chính cũng đã có giải thích cụ thể.

Theo phản ánh, Nghị định số 108/2024/NĐ-CP quy định toàn bộ số tiền thu được từ khai thác nhà, đất sau khi trừ chi phí hợp lý phải nộp vào ngân sách nhà nước. Trong khi đó, Điều 64 Nghị định số 186/2025/NĐ-CP lại quy định đơn vị sự nghiệp công lập được giữ lại khoản thu từ khai thác tài sản công để bổ sung nguồn tài chính phục vụ hoạt động sự nghiệp.

Bộ Tài chính cho biết khoản 6 Điều 26 Nghị định số 108/2024/NĐ-CP đã quy định rõ trường hợp UBND cấp tỉnh ban hành định mức chi hoạt động phục vụ cho tổ chức quản lý, kinh doanh nhà theo tỷ lệ phần trăm trên tổng số tiền thu từ cho thuê nhà thì việc lập dự toán, quyết toán được thực hiện theo tỷ lệ đã được quy định.

Theo đó, tổ chức quản lý, kinh doanh nhà được chủ động sử dụng khoản kinh phí này bảo đảm phù hợp với chế độ quản lý tài chính hiện hành của Nhà nước. Phần kinh phí tiết kiệm được, nếu có, sẽ được quản lý và sử dụng theo cơ chế tài chính của đơn vị quản lý, kinh doanh nhà.