Chính phủ ban hành Nghị định quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Bộ Tài chính

Trụ sở Bộ Tài chính tại số 28 Trần Hưng Đạo, TP. Hà Nội.

Theo Nghị định số 376/2026/NĐ-CP, Bộ Tài chính là cơ quan của Chính phủ, thực hiện chức năng quản lý nhà nước về chiến lược, kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội; quy hoạch; đầu tư phát triển; đầu tư kinh doanh tại Việt Nam và đầu tư kinh doanh từ Việt Nam ra nước ngoài; xúc tiến đầu tư.

Bộ Tài chính đồng thời thực hiện chức năng quản lý nhà nước về ngân sách nhà nước, ngân quỹ nhà nước, nợ công; viện trợ của nước ngoài cho Việt Nam và viện trợ của Việt Nam cho nước ngoài; thuế, phí, lệ phí và các khoản thu khác của ngân sách nhà nước; dự trữ quốc gia; tài chính đối với các quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách; tài sản công.

Bộ Tài chính cũng thực hiện chức năng quản lý nhà nước về: hải quan; kế toán; kiểm toán; giá; chứng khoán; bảo hiểm; đấu thầu; doanh nghiệp; kinh tế tập thể, kinh tế hợp tác và hộ kinh doanh; khu kinh tế; các hoạt động dịch vụ tài chính và dịch vụ khác thuộc phạm vi quản lý nhà nước của Bộ; thống kê; thực hiện chính sách bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế và đại diện chủ sở hữu nhà nước tại doanh nghiệp theo quy định của pháp luật.

Bộ Tài chính có nhiệm vụ, quyền hạn theo quy định tại Luật Tổ chức Chính phủ.

Theo đó, Bộ Tài chính có nhiệm vụ trình Chính phủ các dự án luật, dự thảo nghị quyết của Quốc hội, dự án pháp lệnh, dự thảo nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội; dự thảo nghị định, nghị quyết của Chính phủ theo chương trình, kế hoạch xây dựng pháp luật hằng năm đã được phê duyệt và các chương trình, dự án, đề án theo phân công của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ.

Bộ cũng trình Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ chiến lược, quy hoạch, chương trình, kế hoạch phát triển trung hạn, dài hạn và hằng năm đối với các lĩnh vực thuộc phạm vi quản lý; dự thảo quyết định, chỉ thị và các văn bản khác của Thủ tướng Chính phủ theo quy định.

Bộ Tài chính ban hành thông tư, quyết định, chỉ thị và các văn bản khác; đồng thời chỉ đạo, hướng dẫn, kiểm tra và tổ chức thực hiện các văn bản quy phạm pháp luật, chính sách, chiến lược, quy hoạch và kế hoạch sau khi được ban hành, phê duyệt.

Một trong những nhóm nhiệm vụ trọng tâm của Bộ Tài chính là xây dựng chiến lược, kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội và kế hoạch phát triển các ngành, lĩnh vực thuộc phạm vi quản lý. Bộ thực hiện tổng hợp, cân đối các nguồn lực của nền kinh tế, xây dựng các phương án, kế hoạch phát triển và theo dõi, đánh giá tình hình thực hiện.

Đối với ngân sách nhà nước, Bộ Tài chính có trách nhiệm tổng hợp, lập, điều chỉnh kế hoạch tài chính 5 năm quốc gia; dự toán ngân sách nhà nước; phương án phân bổ ngân sách trung ương; xây dựng, trình cấp có thẩm quyền quyết định các phương án về ngân sách, đồng thời tổ chức điều hành ngân sách nhà nước theo quy định.

Trong lĩnh vực đầu tư phát triển, Bộ thực hiện chức năng quản lý nhà nước về đầu tư công, đầu tư theo phương thức đối tác công tư; chủ trì tổng hợp kế hoạch đầu tư công trung hạn và hằng năm; theo dõi, đánh giá tình hình thực hiện kế hoạch, chương trình và dự án đầu tư công. Bộ cũng thực hiện quản lý nhà nước đối với đầu tư kinh doanh tại Việt Nam, đầu tư từ Việt Nam ra nước ngoài và hoạt động xúc tiến đầu tư.

Bộ Tài chính là cơ quan quản lý nhà nước về thuế, phí, lệ phí và các khoản thu khác của ngân sách nhà nước; quản lý quỹ ngân sách, quỹ dự trữ nhà nước, các quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách và ngân quỹ nhà nước; quản lý dự trữ quốc gia, tài sản công và hoạt động đấu thầu.

Đối với khu vực doanh nghiệp, Bộ thực hiện quản lý và đầu tư vốn nhà nước tại doanh nghiệp; quản lý tài chính doanh nghiệp; đăng ký, phát triển doanh nghiệp, kinh tế tập thể, kinh tế hợp tác và hộ kinh doanh; quản lý hoạt động đầu tư nước ngoài theo phạm vi được giao.

Bộ cũng thực hiện chức năng quản lý vay, trả nợ của Chính phủ, nợ công, nợ nước ngoài của quốc gia; quản lý nguồn viện trợ quốc tế cho Việt Nam, các khoản cho vay và viện trợ của Việt Nam cho nước ngoài; quản lý nhà nước về kế toán, kiểm toán, chứng khoán và thị trường chứng khoán, bảo hiểm, các tổ chức tài chính và dịch vụ tài chính.

Trong lĩnh vực giá, Bộ thực hiện quản lý nhà nước về giá theo quy định pháp luật; chủ trì hoặc phối hợp quản lý, điều hành giá đối với các hàng hóa, dịch vụ thuộc phạm vi thẩm quyền, đồng thời thực hiện chức năng thẩm định giá nhà nước theo quy định.

Bộ Tài chính còn được giao thực hiện chức năng quản lý nhà nước về bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp; thống kê; hợp tác quốc tế; quản lý nhà nước đối với dịch vụ công trong các lĩnh vực thuộc phạm vi quản lý và quản lý, chỉ đạo hoạt động của các đơn vị sự nghiệp công thuộc Bộ.

Bộ cũng có nhiệm vụ quản lý và tổ chức thực hiện kế hoạch nghiên cứu khoa học, ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo trong phạm vi quản lý; xây dựng, quản lý, vận hành tập trung, thống nhất trên toàn quốc và bảo đảm an toàn, an ninh đối với các hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu quốc gia thuộc phạm vi quản lý.

Bộ Tài chính cũng thực hiện kiểm tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo; phòng, chống tham nhũng; thực hành tiết kiệm, chống lãng phí; kiểm tra, theo dõi tình hình thi hành pháp luật và xử lý theo thẩm quyền hoặc kiến nghị cấp có thẩm quyền xử lý các hành vi vi phạm pháp luật thuộc phạm vi quản lý.

Về cải cách hành chính, Bộ Tài chính có trách nhiệm xây dựng, trình Chính phủ chương trình đổi mới cơ chế quản lý tài chính công phục vụ chương trình cải cách hành chính nhà nước từng thời kỳ; quyết định và chỉ đạo thực hiện chương trình cải cách hành chính của Bộ theo mục tiêu và nội dung chương trình cải cách hành chính nhà nước đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt.

Bộ Tài chính đồng thời quản lý tổ chức bộ máy, biên chế công chức, số lượng người làm việc trong đơn vị sự nghiệp công lập, vị trí việc làm; thực hiện công tác cán bộ, đào tạo, bồi dưỡng, khen thưởng, kỷ luật theo thẩm quyền; quản lý và tổ chức thực hiện công tác tài chính, tài sản công, đầu tư phát triển, kiểm tra và kiểm toán nội bộ trong phạm vi quản lý. Ngoài các nhiệm vụ nêu trên, Bộ thực hiện các nhiệm vụ, quyền hạn khác do Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ giao và theo quy định của pháp luật.