Đảm bảo nguồn lực tài chính cho khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số

Thủ tướng Chính phủ giao Bộ Tài chính phối hợp tháo gỡ các điểm nghẽn, đưa khoa học công nghệ trở thành động lực cho tăng trưởng 2 con số.

Văn phòng Chính phủ vừa ban hành Thông báo số 510/TB-VPCP ngày 1/10/2026 về kết luận của Thủ tướng Chính phủ, Trưởng Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số tại Phiên họp chuyên đề về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đóng góp cho phát triển kinh tế - xã hội và đánh giá kết quả công tác quý III/2026.

Tháo gỡ vướng mắc thể chế, hoàn thiện hạ tầng dữ liệu

Theo đó, Ban Chỉ đạo yêu cầu người đứng đầu các bộ, cơ quan, địa phương trực tiếp lãnh đạo, chỉ đạo và chịu trách nhiệm trước Thủ tướng Chính phủ, Trưởng Ban Chỉ đạo Trung ương về kết quả triển khai nhiệm vụ khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số của bộ, cơ quan, địa phương mình. Các nhiệm vụ theo Nghị quyết số 57-NQ/TW, các chương trình, kế hoạch và kết luận của Ban Chỉ đạo phải được tổ chức thực hiện nghiêm túc, đúng tiến độ.

Một trong những yêu cầu được nhấn mạnh là xử lý dứt điểm các nhiệm vụ chậm, muộn. Các bộ, cơ quan, địa phương phải rà soát toàn bộ nhiệm vụ được giao tại các nghị quyết, chương trình, kết luận của Ban Chỉ đạo, bao gồm cả những nhiệm vụ của các Ban Chỉ đạo trước đây đã được tích hợp vào Ban Chỉ đạo Trung ương; triển khai quyết liệt, bảo đảm chất lượng, đúng thời hạn, không để phát sinh nhiệm vụ quá hạn mới và kịp thời cập nhật kết quả trên Hệ thống theo dõi.

Trong lĩnh vực hoàn thiện thể chế, Bộ Tài chính được giao chủ trì, phối hợp với Bộ Ngoại giao và Bộ Công an khẩn trương tháo gỡ khó khăn về mức thu, sử dụng phí, lệ phí trong quá trình triển khai cấp Phiếu Lý lịch tư pháp điện tử cho công dân Việt Nam ở nước ngoài, hoàn thành trong tháng 10/2026. Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Nội vụ theo chức năng, nhiệm vụ tiếp tục tháo gỡ khó khăn trong triển khai chính sách hỗ trợ đối với người làm công tác chuyên trách về chuyển đổi số, an ninh mạng theo Nghị định số 179/2025/NĐ-CP.

Bộ Khoa học và Công nghệ cũng được giao khẩn trương hoàn thiện dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của các nghị định hướng dẫn Luật Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo, trình Chính phủ trong tháng 10/2026.

Về phát triển hạ tầng số, cơ sở dữ liệu và chuyển đổi số, Ban Chỉ đạo yêu cầu các bộ, cơ quan liên quan tập trung tối đa nguồn lực, xử lý dứt điểm những tồn tại, hạn chế đối với các cơ sở dữ liệu đã được giao. Trong đó, ưu tiên tạo chuyển biến rõ nét với Cơ sở dữ liệu ngành Giáo dục và Đào tạo, Cơ sở dữ liệu quốc gia về an sinh xã hội, Cơ sở dữ liệu quốc gia về cán bộ, công chức, viên chức và Cơ sở dữ liệu quốc gia về y tế, hoàn thành trước ngày 30/11/2026.

Đối với Cơ sở dữ liệu bản án, quyết định, thời hạn hoàn thành được đặt ra trước ngày 30/6/2027. Đến hết năm 2027, cơ bản hoàn thành công tác đo đạc, lập bản đồ địa chính, lập hồ sơ địa chính và hoàn thiện Cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai.

Các bộ, cơ quan, địa phương cũng phải hoàn thiện Khung quản trị dữ liệu, xác định rõ cơ quan chủ quản và trách nhiệm cập nhật, đồng thời thực hiện đối soát định kỳ giữa các cơ sở dữ liệu để xử lý tình trạng dữ liệu không thống nhất. Khung kiến trúc số của bộ, cơ quan, địa phương phải được ban hành trước ngày 29/1/2027.

Đáng chú ý, Bộ Tài chính được giao chủ trì, phối hợp với Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Công an đẩy mạnh thu hút các dự án FDI quy mô lớn về trung tâm dữ liệu, trung tâm tính toán hiệu năng cao gắn với chuyển giao công nghệ, an ninh mạng và an ninh dữ liệu; đồng thời đề xuất cơ chế ưu đãi, đơn giản hóa thủ tục đầu tư trong quá trình hoàn thiện dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đầu tư trình Quốc hội tại Kỳ họp thứ 2.

Siết kỷ luật tài chính, gắn nguồn lực với hiệu quả

Về sử dụng kinh phí, vốn đầu tư và các nguồn lực, Ban Chỉ đạo yêu cầu các bộ, cơ quan, địa phương tăng cường kỷ luật, kỷ cương tài chính, hạn chế tối đa chuyển nguồn. Trường hợp không có khả năng giải ngân hoặc có nhu cầu bổ sung vốn cho khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số phải gửi báo cáo đề xuất về Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Tài chính trước ngày 10/10/2026.

Trên cơ sở rà soát, Bộ Khoa học và Công nghệ tổng hợp, gửi Bộ Tài chính trước ngày 20/10/2026 để xem xét, trình cấp có thẩm quyền điều chuyển vốn từ các bộ, cơ quan, địa phương giải ngân chậm sang những nơi có khả năng giải ngân tốt và có nhu cầu bổ sung vốn.

Bộ Khoa học và Công nghệ phối hợp với Bộ Tài chính xử lý dứt điểm số kinh phí năm 2026 chưa phân bổ, tập trung bố trí kinh phí cho các nhiệm vụ công nghệ chiến lược năm 2026, đồng thời rà soát và đề xuất các cơ chế đột phá, hoàn thành trước ngày 20/10/2026.

Bộ Khoa học và Công nghệ cũng chủ trì, phối hợp với Bộ Tài chính và các bộ, cơ quan, địa phương rà soát, nhận diện các điểm nghẽn cấp bách về tài chính, giải ngân kinh phí cho khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; báo cáo Thủ tướng Chính phủ kết quả thực hiện trước ngày 30/10/2026.

Đối với Bộ Tài chính, một nhiệm vụ đáng chú ý là chủ trì, phối hợp với Bộ Khoa học và Công nghệ và các bộ, cơ quan liên quan hoàn thiện phương pháp biên soạn tốc độ tăng năng suất các nhân tố tổng hợp (TFP), bổ sung đo lường trữ lượng vốn theo loại tài sản, ngành kinh tế và chất lượng lao động, đồng thời mở rộng tính toán TFP theo ngành, lĩnh vực. Việc thử nghiệm được yêu cầu hoàn thành trong năm 2027.

Thông báo cũng đặt yêu cầu gắn phát triển kinh tế số, xã hội số với tăng trưởng, năng suất và năng lực cạnh tranh. Các bộ, cơ quan, địa phương phải chủ động tổ chức các hội nghị chuyên đề về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số phục vụ trực tiếp phát triển kinh tế - xã hội; rà soát dư địa tăng trưởng của từng ngành, vùng, địa phương và chuỗi giá trị, xác định rõ điểm nghẽn và bài toán cần giải quyết, góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng 2 con số.

Doanh nghiệp được xác định là trung tâm, tham gia trong toàn bộ quá trình; trong đó ưu tiên lựa chọn doanh nghiệp có năng lực dẫn dắt, huy động nguồn lực và đưa sản phẩm tham gia chuỗi giá trị trong nước, khu vực và toàn cầu.