Chi cục Hải quan khu vực VII: Phân luồng thông minh, tối ưu thông quan hàng hóa

Hoạt động nghiệp vụ tại Chi cục Hải quan khu vực VII.

Số hóa quản lý rủi ro và dữ liệu doanh nghiệp

Trong bối cảnh hoạt động XNK tiếp tục tăng trưởng, Chi cục Hải quan khu vực VII đang đẩy mạnh chuyển đổi số và hiện đại hóa quản lý hải quan theo hướng lấy công nghệ thông tin làm nền tảng, kết hợp giữa tạo thuận lợi thương mại và tăng cường kiểm soát rủi ro.

Các giải pháp quản lý hiện đại được Chi cục Hải quan khu vực VII triển khai đồng bộ, từ phân luồng thông minh, hậu kiểm chuyên sâu đến ứng dụng công nghệ số trong giám sát, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước và hỗ trợ doanh nghiệp.

Thống kê riêng tháng 4/2026, đơn vị đã tiếp nhận và xử lý 8.096 tờ khai, tăng 4,2% so với cùng kỳ năm 2025. Đáng chú ý, tỷ lệ tờ khai luồng xanh đạt 2.807 tờ khai, chiếm 34%, tăng mạnh 59,04%; trong khi luồng đỏ chỉ còn 261 tờ khai, tương đương 4%, giảm một nửa so với cùng kỳ năm 2025.

Kết quả này phản ánh hiệu quả của hệ thống quản lý rủi ro và phân tích dữ liệu trong phân luồng tự động, giúp tối ưu hóa quy trình thông quan nhưng vẫn bảo đảm kiểm soát chặt chẽ các lô hàng tiềm ẩn rủi ro.

Song song với việc gia tăng tỷ lệ thông quan nhanh, Chi cục tiếp tục vận hành linh hoạt cơ chế kiểm soát nghiệp vụ thông qua hệ thống phân luồng thông minh.

Trong tháng 4/2026, đơn vị thực hiện 371 lượt chuyển luồng phục vụ công tác kiểm tra, giám sát; trong đó có 3 tờ khai được chuyển từ luồng vàng sang luồng đỏ và 369 tờ khai chuyển từ luồng đỏ sang luồng vàng theo kết quả đánh giá rủi ro. Qua quá trình này, cơ quan Hải quan đã phát hiện 2 tờ khai vi phạm ngay trong khâu thông quan.

Hoạt động xây dựng hồ sơ rủi ro và quản lý dữ liệu doanh nghiệp tiếp tục được tăng cường trên các nền tảng số. Trong kỳ, Chi cục đã xác lập thêm 7 hồ sơ rủi ro mới, đồng thời thiết lập thêm 2 tiêu chí rủi ro trên hệ thống VCIS, phục vụ công tác phân tích, cảnh báo và giám sát tự động.

Công tác quản lý doanh nghiệp trọng điểm cũng được cơ quan Hải quan triển khai theo hướng số hóa, với 71 hồ sơ doanh nghiệp được cập nhật trên hệ thống CRMS (quản trị quan hệ khách hàng) nhằm hỗ trợ đánh giá mức độ tuân thủ và phục vụ điều hành nghiệp vụ.

Một điểm nổi bật trong quá trình hiện đại hóa là việc Chi cục đã khôi phục hoạt động kiểm tra bằng máy soi container sau thời gian gián đoạn do sự cố thiết bị. Theo đó, tháng 4/2026, có 437 container được đơn vị soi chiếu, tạo nền tảng nâng cao hiệu quả kiểm tra không xâm nhập và tăng cường giám sát bằng công nghệ.

Bên cạnh đó, Chi cục tiếp tục triển khai các giải pháp giám sát hiện đại như: seal định vị điện tử, GPS và kết nối hệ thống camera về trung tâm xử lý tập trung để theo dõi các lô hàng có rủi ro cao theo thời gian thực.

Hiện đại hóa hải quan gắn với cải cách thủ tục hành chính

Không chỉ tập trung ở khâu thông quan, hoạt động kiểm tra sau thông quan cũng được đẩy mạnh theo hướng chuyên sâu, dựa trên phân tích dữ liệu và quản lý rủi ro. Trong tháng 4/2026, Chi cục đã thực hiện 5 cuộc kiểm tra sau thông quan, qua đó thu nộp ngân sách nhà nước 199 triệu đồng; lũy kế từ đầu năm đạt hơn 416 triệu đồng.

Mô hình kết hợp giữa thông quan nhanh và hậu kiểm chuyên sâu đang giúp cơ quan Hải quan vừa tạo thuận lợi cho doanh nghiệp tuân thủ tốt, vừa kịp thời phát hiện các hành vi gian lận thương mại.

Trong lĩnh vực công nghệ thông tin, các hệ thống VNACCS/VCIS, CCES và các nền tảng nghiệp vụ tiếp tục được vận hành ổn định, bảo đảm an toàn thông tin và an ninh mạng. Việc kết nối, chia sẻ dữ liệu với Bộ Tài chính, Chính phủ và Cổng thông tin một cửa Quốc gia được Chi cục duy trì hiệu quả, phục vụ mục tiêu xây dựng hải quan số và quản lý tập trung.

Đáng chú ý, Chi cục Hải quan khu vực VII đang từng bước nghiên cứu và ứng dụng các công nghệ trí tuệ nhân tạo như: ChatGPT, chatbot nội bộ và các nền tảng hỗ trợ số nhằm phục vụ tổng hợp dữ liệu, xây dựng báo cáo, hỗ trợ xử lý thông tin nghiệp vụ và nâng cao năng suất làm việc của công chức.

Cùng với chuyển đổi số, Chi cục tiếp tục triển khai mạnh mẽ cải cách hành chính, đơn giản hóa thủ tục và tăng cường kiểm soát quy trình xử lý hồ sơ trên môi trường điện tử. Các dịch vụ công trực tuyến mức độ 4 đã được tích hợp đầy đủ trên Cổng Dịch vụ công quốc gia, giúp doanh nghiệp giảm thời gian và chi phí thực hiện thủ tục hải quan.

Việc triển khai đồng bộ Quyết định số 711/QĐ-BTC của Bộ Tài chính và Nghị quyết số 02/NQ-CP của Chính phủ đang tạo nền tảng thúc đẩy quá trình hiện đại hóa hải quan theo hướng số hóa toàn diện.

Trong bối cảnh hoạt động XNK ngày càng sôi động, mô hình quản lý dựa trên dữ liệu, công nghệ và quản trị rủi ro của Chi cục Hải quan khu vực VII được xem là giải pháp trọng tâm nhằm nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước, đồng thời tăng cường năng lực phòng chống buôn lậu, gian lận thương mại trong tình hình mới.