Sửa 2 nghị định về giá: Cắt giảm thủ tục, thúc đẩy chuyển đổi số trong thẩm định giá

Việc sửa đổi nhằm đảm bảo tính đồng bộ của hệ thống pháp luật. Ảnh minh họa: AI

Bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật

Theo Dự thảo Tờ trình Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 78/2024/NĐ-CP ngày 1/7/2024 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều của Luật Giá về thẩm định giá và Nghị định số 85/2024/NĐ-CP ngày 10/7/2024 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều của Luật Giá số 16/2023/QH15 được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 128/2026/NĐ-CP, Bộ Tài chính đề xuất xây dựng một nghị định để đồng thời sửa đổi, bổ sung 2 Nghị định nhằm bảo đảm tính đồng bộ của hệ thống pháp luật.

Đồng thời, thực hiện chủ trương hạn chế ban hành nhiều văn bản hướng dẫn riêng lẻ, đồng thời thể chế hóa các yêu cầu về chuyển đổi số, cải cách thủ tục hành chính và khai thác dữ liệu trong quản lý nhà nước.

Điểm đáng chú ý là dự thảo Nghị định không đặt ra chính sách mới mà chủ yếu tập trung sửa đổi các quy định liên quan đến thủ tục hành chính, hồ sơ, trình tự giải quyết và trách nhiệm cập nhật dữ liệu nhằm khắc phục những khó khăn phát sinh trong quá trình triển khai thực tế.

Theo dự thảo Báo cáo tổng kết việc thi hành Nghị định số 78/2024/NĐ-CP và Nghị định số 85/2024/NĐ-CP của Bộ Tài chính, việc ban hành Nghị định số 78/2024/NĐ-CP đã giúp hoàn thiện cơ sở pháp lý về thẩm định giá, tăng cường hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về thẩm định giá đối với doanh nghiệp thẩm định giá và thẩm định viên về giá. Qua đó bảo đảm hệ thống pháp luật về thẩm định giá đồng bộ với quy định của pháp luật có liên quan, bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật.

Tuy nhiên, một số quy định tại Nghị định số 78/2024/NĐ-CP chưa thực sự phù hợp với tình hình thực tiễn triển khai, tập trung vào 2 thủ tục hành chính quan trọng gồm đăng ký hành nghề thẩm định giá và cấp, cấp lại Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh dịch vụ thẩm định giá.

Với Nghị định số 85/2024/NĐ-CP, kết quả rà soát cho thấy cần sửa đổi, bổ sung 2 nội dung về: đơn vị lập phương án giá đối với hàng dự trữ quốc gia mua theo phương thức mua trực tiếp rộng rãi của mọi đối tượng; thông tin, dữ liệu được cập nhật vào cơ sở dữ liệu về giá tại địa phương và trách nhiệm cập nhật của Bộ Tài chính, các bộ, cơ quan ngang bộ.

Bộ Tài chính đánh giá, các nội dung này không làm phát sinh chính sách mới mà nhằm bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật và thuận lợi trong quá trình tổ chức thực hiện.

Cắt giảm thành phần hồ sơ, tăng cường dịch vụ công trực tuyến

Một trong những nội dung sửa đổi lớn nhất tại dự thảo Nghị định là cắt giảm thành phần hồ sơ. Theo dự thảo bản so sánh, thuyết minh dự thảo, trường hợp thẩm định viên đã được Bộ Tài chính thông báo là thẩm định viên về giá trong năm đăng ký hành nghề sẽ không phải tiếp tục nộp giấy tờ chứng minh đã cập nhật kiến thức như quy định hiện hành.

Đối với Phiếu lý lịch tư pháp, dự thảo cũng mở rộng hình thức tiếp nhận khi chấp nhận Phiếu lý lịch tư pháp điện tử trên ứng dụng VNeID thay vì chỉ giới hạn Phiếu lý lịch tư pháp số 01 như trước đây.

Đáng chú ý, dự thảo còn xử lý một vướng mắc phát sinh trên thực tế khi nhiều thẩm định viên không thể xin xác nhận thời gian làm việc do doanh nghiệp cũ đã giải thể. Theo phương án sửa đổi, trường hợp đã có đủ thời gian hành nghề theo các thông báo của Bộ Tài chính hoặc có dữ liệu về quá trình đóng bảo hiểm xã hội thì không phải tiếp tục nộp giấy xác nhận.

Bên cạnh đó, nhiều loại giấy tờ sẽ không còn phải nộp nếu cơ quan giải quyết thủ tục có thể khai thác trực tiếp từ cơ sở dữ liệu về đăng ký doanh nghiệp, bảo hiểm xã hội, lý lịch tư pháp hoặc dữ liệu quản lý chuyên ngành. Theo dự thảo, quy định này nhằm thực hiện chủ trương không yêu cầu người dân, doanh nghiệp cung cấp lại thông tin đã có trong các cơ sở dữ liệu quốc gia và cơ sở dữ liệu chuyên ngành.

Ngoài ra, dự thảo còn sửa đổi trình tự giải quyết thủ tục theo hướng tăng cường dịch vụ công trực tuyến. Hồ sơ đăng ký hành nghề được bổ sung hình thức kê khai trực tuyến trên Cổng Dịch vụ công quốc gia; việc tiếp nhận hồ sơ được thực hiện thông qua Bộ phận Một cửa của Bộ Tài chính bằng hình thức trực tuyến, trực tiếp hoặc qua dịch vụ bưu chính.

Một điểm thay đổi khác là nhiều nội dung hiện đang giao trực tiếp cho Bộ Tài chính sẽ được điều chỉnh thành “đơn vị theo phân cấp của Bộ Tài chính” thực hiện.

Việc sửa đổi này nhằm thống nhất với chủ trương phân cấp đã được thực hiện tại Thông tư số 31/2026/TT-BTC, trong đó Cục Quản lý giá đã được giao thực hiện nhiều nhiệm vụ liên quan đến đăng ký hành nghề, đình chỉ hoạt động, thu hồi giấy chứng nhận và thông báo danh sách thẩm định viên về giá.

Đối với thủ tục cấp, cấp lại Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh dịch vụ thẩm định giá, dự thảo Nghị định cũng đề xuất rút ngắn thời gian giải quyết từ 15 ngày xuống còn 10 ngày làm việc nhằm đẩy nhanh quá trình xử lý hồ sơ cho doanh nghiệp. Nội dung này được xây dựng trên cơ sở phương án đơn giản hóa thủ tục hành chính đã được Chính phủ phê duyệt.

Ngoài các nội dung liên quan đến thẩm định giá, dự thảo còn sửa đổi một số quy định của Nghị định số 85/2024/NĐ-CP liên quan đến hoạt động dự trữ, nhằm bảo đảm thống nhất với dự thảo Nghị định quy định chi tiết thi hành Luật Dự trữ quốc gia, đồng thời đáp ứng yêu cầu về xây dựng, cập nhật và khai thác cơ sở dữ liệu giá theo chỉ đạo về chuyển đổi số.

Vì vậy, dự thảo bổ sung quy định về đơn vị lập phương án giá đối với hàng dự trữ quốc gia mua theo phương thức mua trực tiếp rộng rãi, đồng thời sửa đổi quy định về trách nhiệm cập nhật thông tin, dữ liệu vào Cơ sở dữ liệu quốc gia về giá.

Theo Bộ Tài chính, việc bổ sung dữ liệu giá từ các địa phương, bao gồm kết quả hiệp thương giá và kết quả thẩm định giá của hội đồng thẩm định giá, được đặt trong yêu cầu xây dựng, làm sạch, chuẩn hóa và khai thác dữ liệu chuyên ngành, coi việc quản trị dữ liệu là trách nhiệm của các bộ, ngành và địa phương.