Chỉ số PMI đạt 51,9 điểm, ngành sản xuất Việt Nam tiếp tục được cải thiện

Ngành sản xuất của Việt Nam vẫn duy trì tăng trưởng trong tháng 9/2026.

Cụ thể, chỉ số nhà quản trị mua hàng (PMI) ngành sản xuất Việt Nam của S&P Global đạt 51,9 điểm trong tháng 9, giảm so với mức 53,3 của tháng 8. Con số này cho thấy sức khỏe của ngành sản xuất được cải thiện ở mức nhẹ hơn vào thời điểm cuối quý 3.

Đáng chú ý, sản lượng tiếp tục tăng đáng kể trong tháng 9, từ đó tiếp tục chuỗi thời gian tăng bắt đầu từ tháng 5/2025. Các thành viên nhóm khảo sát của S&P Global cho biết số lượng đơn đặt hàng mới tăng là nhân tố giúp tăng sản lượng, nhưng tốc độ tăng đã chậm lại. Trên thực tế, mức tăng số lượng đơn đặt hàng mới lần này là yếu nhất trong thời kỳ tăng kéo dài 5 tháng hiện nay. Trong những trường hợp số lượng đơn đặt hàng mới tăng, thành viên nhóm khảo sát cho biết đó là nhờ các điều kiện thị trường cải thiện và khách hàng đã tăng số lượng đơn hàng.

Chỉ số Nhà Quản trị Mua hàng - Manufacturing Purchasing Managers' Index, viết tắt là PMI ngành sản xuất Việt Nam được S&P Global thu thập từ phần trả lời cho các câu hỏi gửi cho các nhà quản trị mua hàng trong một nhóm gồm khoảng 400 nhà sản xuất. Nhóm khảo sát được phân chia theo ngành và quy mô lao động của công ty, dựa trên đóng góp vào GDP. Chỉ số PMI bao gồm 5 chỉ số thành phần là: Đơn đặt hàng mới, Sản lượng, Việc làm, Thời gian giao hàng của nhà cung cấp, Tồn kho hàng mua.

Tuy nhiên, tiếp tục có những báo cáo cho thấy nhu cầu trên thị trường quốc tế vẫn yếu, từ đó khiến số lượng đơn đặt hàng xuất khẩu mới giảm tháng thứ hai liên tiếp. Số lượng đơn đặt hàng mới từ nước ngoài giảm mạnh, và tốc độ giảm là nhanh nhất kể từ tháng 4.

Lượng công việc tồn đọng hầu như không thay đổi trong tháng 9 sau khi đã tăng trong hai tháng trước đó. Trong khi số lượng đơn đặt hàng mới tăng cùng với việc làm giảm đã tạo áp lực lên công suất của một số công ty, một số công ty khác cho biết số lượng đơn đặt hàng mới tăng chậm lại khiến họ có thể giải quyết được lượng công việc tồn đọng.

Lần giảm việc làm này là lần giảm thứ hai trong hai tháng, khi các thành viên nhóm khảo sát báo cáo tình trạng nhân viên nghỉ việc diễn ra đồng thời với những nỗ lực tái cấu trúc. Tuy nhiên, mức giảm quy mô nhân sự trong tháng 9 chỉ là nhỏ.

Tháng 9 tiếp tục ghi nhận mức tăng đáng kể của hoạt động mua hàng khi các công ty đã mua thêm hàng hóa đầu vào để phục vụ tăng sản lượng. Việc đưa các nguyên liệu vào sản xuất khiến lượng hàng tồn kho đầu vào tiếp tục giảm. Các nhà sản xuất cũng thể hiện mong muốn giảm tồn kho hàng thành phẩm và đã sử dụng dịch vụ chuyển hàng nhanh cho khách hàng để đạt được mục đích này. Đánh giá cho thấy, thực tế tồn kho hàng thành phẩm đã giảm với tốc độ nhanh nhất kể từ khi khảo sát bắt đầu vào tháng 3/2011.

Trong khi đó, thời gian giao hàng của nhà cung cấp đã bị kéo dài ở mức nhẹ, khi các thành viên nhóm khảo sát cho rằng nguyên nhân chậm giao hàng là do những vấn đề liên quan đến vận tải quốc tế và điều kiện thời tiết xấu.

Những vấn đề quốc tế cũng là nguyên nhân chính khiến chi phí đầu vào tiếp tục tăng khi cuộc chiến tranh ở Trung Đông đã làm giá nhiên liệu và dầu tăng. Chi phí vận chuyển tăng cũng đã được nhắc đến. Tốc độ tăng giá đầu vào là đáng kể và nhanh hơn một chút so với tháng 8, mặc dù vẫn là một trong số các tốc độ tăng chậm nhất trong năm vừa qua.

Trong khi đó, tốc độ tăng giá đầu ra đã chậm lại tháng thứ năm liên tiếp và là tốc độ tăng yếu nhất kể từ tháng 6/2025 khi tình trạng cạnh tranh mạnh khiến các công ty khó có thể chuyển giao gánh nặng chi phí đầu vào sang cho khách hàng.

Kỳ vọng các điều kiện thị trường sẽ cải thiện đã hỗ trợ cho niềm tin rằng sản lượng sẽ tăng trong năm tới. Kế hoạch đưa ra các sản phẩm mới cũng hỗ trợ cho tâm lý lạc quan, và tâm lý kinh doanh đã đạt mức cao nhất kể từ tháng 2.

Ông Andrew Harker, Giám đốc Kinh tế tại S&P Global Market Intelligence, bình luận: Trong khi ngành sản xuất Việt Nam vẫn duy trì tăng trưởng trong tháng 9, dữ liệu cho thấy môi trường quốc tế đã kìm hãm tốc độ tăng trưởng. Số lượng đơn đặt hàng xuất khẩu mới đã giảm, cuộc chiến tranh ở Trung Đông khiến chi phí nhiên liệu và dầu tiếp tục tăng, và hoạt động vận chuyển quốc tế chậm chễ đã góp phần làm thời gian giao hàng bị kéo dài. Bất chấp những trở ngại này, sản lượng tiếp tục tăng đáng kể, và các công ty có tâm lý lạc quan hơn về triển vọng sản lượng trong năm tới.

“Dựa trên mối liên hệ lịch sử giữa chỉ số PMI và các dữ liệu thống kê chính thức, ngành sản xuất có thể tiếp tục đóng góp mạnh mẽ vào tăng trưởng GDP trong quý 3 năm 2026, và tiềm năng tăng trưởng sẽ tiếp tục mạnh hơn nếu môi trường quốc tế cải thiện”, ông Andrew Harker nêu nhận định.