 |
| Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng phát biểu tại phiên họp. |
Luật khung mang tính nguyên tắc
Sáng 28/11, Quốc hội tiến hành thảo luận ở hội trường về Dự án Luật Quy hoạch (sửa đổi) và dự thảo Nghị quyết về việc điều chỉnh Quy hoạch tổng thể quốc gia thời kỳ 2021-2030.
Các đại biểu Quốc hội đều bày tỏ tán thành cao với sự cần thiết ban hành Luật Quy hoạch. Theo các đại biểu, việc xây dựng một đạo luật thống nhất nhằm điều phối không gian phát triển quốc gia, vùng và tỉnh sẽ góp phần tháo gỡ triệt để các mâu thuẫn, chồng chéo, phân mảnh trong hệ thống quy hoạch hiện nay. Đồng thời, tạo nền tảng pháp lý cho phân bổ nguồn lực hiệu quả, khai thác tiềm năng và bảo đảm phát triển bền vững.
Dự thảo luật lần này thể hiện sự nỗ lực rất lớn của cơ quan soạn thảo khi tiếp cận theo phương pháp tích hợp quy hoạch, gắn kết chặt chẽ giữa kinh tế, xã hội, môi trường, đô thị và quốc phòng an ninh.
Theo Hoà thượng Thích Bảo Nghiêm - Đoàn Hà Nội, dự thảo Luật Quy hoạch sửa đổi đã kế thừa tinh thần của Luật Quy hoạch năm 2017, bổ sung nhiều điểm mới mang tính đột phá, sửa đổi, hoàn thiện quy định về hệ thống quy hoạch, tăng cường phân cấp, phân quyền, hướng tới một hệ thống quy hoạch đồng bộ, minh bạch, hiệu quả, vững bền. Dự thảo phù hợp với tinh thần chỉ đạo của Tổng Bí thư Tô Lâm tại cuộc làm việc ngày 09/06/2025 với một số địa phương về việc xây dựng quy hoạch quốc gia phải thể hiện tầm nhìn dài hạn để huy động nguồn lực lớn cùng tập trung về mục tiêu chung của quốc gia.
 |
| Hoà thượng Thích Bảo Nghiêm - Đoàn Hà Nội. |
Quan tâm đến quy hoạch chi tiết ngành, Hoà thượng Thích Bảo Nghiêm đề nghị cơ quan soạn thảo nghiên cứu kỹ lưỡng để xác định có nên bổ sung quy định chi tiết ngành hay chỉ cần nêu quy hoạch ngành trong dự thảo Luật.
Làm rõ ý kiến đại biểu, Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng cho biết, phạm vi điều chỉnh của dự thảo Luật phản ánh đúng tính chất của các quy hoạch, mối quan hệ giữa các quy hoạch và có đủ căn cứ xử lý mâu thuẫn giữa các loại quy hoạch. Theo đó, dự thảo Luật đã chỉnh lý khái niệm "Quy hoạch có tính chất kỹ thuật chuyên ngành" sang khái niệm "Quy hoạch chi tiết ngành".
Dự thảo Luật cũng bổ sung vào phạm vi điều chỉnh theo hướng là luật khung và chỉ điều chỉnh những quy định mang tính nguyên tắc về mối quan hệ và xử lý mâu thuẫn giữa các quy hoạch, yêu cầu nội dung của quy hoạch. Các luật chuyên ngành sẽ quy định cụ thể về lập, thẩm định, phê duyệt, điều chỉnh và nội dung quy hoạch chi tiết ngành, quy hoạch đô thị và nông thôn.
Cần thiết bổ sung quy hoạch chi tiết ngành
Về mối quan hệ và xử lý mâu thuẫn giữa các quy hoạch, Bộ trưởng cho biết, tiếp thu ý kiến của các đại biểu Quốc hội, quy định về mối quan hệ giữa các loại quy hoạch tại dự thảo Luật làm căn cứ cho việc xử lý mâu thuẫn. Dự thảo Luật đã quy định các nguyên tắc để bảo đảm cơ chế xử lý khi có mâu thuẫn giữa các quy hoạch ngành với nhau; giữa quy hoạch cấp quốc gia, quy hoạch vùng với quy hoạch tỉnh; giữa quy hoạch chi tiết ngành với các quy hoạch khác trong hệ thống quy hoạch.
Việc điều chỉnh quy hoạch trong trường hợp có mâu thuẫn giữa các quy hoạch được thực hiện theo trình tự, thủ tục rút gọn. Bộ trưởng chia sẻ, qua thực tế cho thấy có rất nhiều tình huống có thể xảy ra, nhưng phổ biến nhất vẫn là sự chồng lấn hoặc mâu thuẫn giữa các quy hoạch ngành, các quy hoạch cùng cấp. Vấn đề này được đặt ra để xử lý một cách triệt để và nhanh nhất có thể.
Theo Bộ trưởng, theo thứ bậc, quy hoạch ngành là quy hoạch cấp quốc gia, được xếp trên quy hoạch tỉnh. Nội dung quy hoạch ngành và quy hoạch chi tiết ngành đã được cơ quan soạn thảo lấy ý kiến rất kỹ lưỡng, nhiều lần của các Bộ, ngành có liên quan. Đến nay, số lượng quy hoạch ngành, quy hoạch chi tiết ngành cũng đã được rà soát, thu gọn tối đa để khắc phục chồng lấn về nội dung giữa các quy hoạch, bãi bỏ các quy hoạch không cần thiết, không còn phù hợp với kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và không phù hợp với khái niệm quy hoạch.
 |
| Quang cảnh phiên họp. |
Làm rõ thêm về quy hoạch chi tiết ngành, Bộ trưởng cho hay, Luật Quy hoạch năm 2017 có quy định về khái niệm "Quy hoạch có tính chất kỹ thuật chuyên ngành" và danh mục của nó. Tuy nhiên, trong phạm vi điều chỉnh lại không có, dẫn đến nhiều cách hiểu khác nhau về vai trò, vị trí và đặc biệt là thiếu căn cứ pháp lý để xử lý mâu thuẫn giữa các quy hoạch trong hệ thống quy hoạch quốc gia với quy hoạch có tính chất kỹ thuật chuyên ngành.
Do đó, dự thảo Luật lần này đã chỉnh lý khái niệm thành "Quy hoạch chi tiết ngành" và sửa đổi danh mục theo hướng giảm bớt số lượng. Cụ thể, chỉ lập quy hoạch chi tiết ngành đối với một số ngành về phát triển kết cấu hạ tầng, sử dụng tài nguyên để làm cơ sở cho quá trình triển khai các dự án.
"Việc bổ sung quy hoạch chi tiết ngành vào dự thảo Luật sẽ giúp tháo gỡ vướng mắc liên quan đến xử lý mâu thuẫn, đặc biệt là việc đánh giá sự phù hợp của dự án với quy hoạch trong bước chấp thuận chủ trương đầu tư hoặc quyết định đầu tư", Bộ trưởng nhấn mạnh.
