 |
| Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn phát biểu tại phiên họp. |
Đề xuất thuế môi trường, tiêu thụ đặc biệt 0% với xăng dầu
Tại phiên họp chiều 9/4, Chính phủ trình Quốc hội dự thảo Nghị quyết về việc ban hành một số quy định về thuế bảo vệ môi trường, thuế giá trị gia tăng, thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng, dầu và nhiên liệu bay.
Thay mặt Chính phủ trình bày tờ trình, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn cho biết, việc xây dựng Nghị quyết của Quốc hội ban hành một số quy định về thuế bảo vệ môi trường, thuế giá trị gia tăng và thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng dầu, nhiên liệu bay là cần thiết nhằm ổn định thị trường năng lượng trong bối cảnh tình hình quốc tế diễn biến phức tạp.
Theo đó, thực hiện chỉ đạo của Bộ Chính trị về bảo đảm nguồn cung và ổn định giá nhiên liệu khi xung đột tại Trung Đông có nhiều diễn biến khó lường, Chính phủ đã sử dụng nhiều công cụ chính sách tài khóa để điều hành thị trường xăng dầu.
Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định điều chỉnh giảm tất cả các sắc thuế cấu thành trong giá xăng dầu, gồm thuế bảo vệ môi trường, thuế giá trị gia tăng và thuế tiêu thụ đặc biệt. Chính sách này được áp dụng từ 24 giờ ngày 26/3/2026 đến hết ngày 15/4/2026.
Sau khi quyết định được ban hành, tại kỳ điều hành giá ngày 27/3/2026, nhiều mặt hàng xăng dầu đã giảm giá, góp phần ổn định thị trường, tạo niềm tin và ổn định tâm lý của người dân, doanh nghiệp.
Tuy nhiên, theo Chính phủ, đây chỉ là giải pháp đặc biệt, cấp bách trong thời gian Quốc hội chưa họp. Trong khi đó, tình hình xung đột ở Trung Đông vẫn tiếp tục diễn biến khó lường và tác động trực tiếp đến thị trường xăng dầu trong nước.
Vì vậy, để bảo đảm ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và ổn định đời sống người dân, doanh nghiệp, Chính phủ trình Quốc hội ban hành Nghị quyết với thời hạn áp dụng dài hơn, thuộc thẩm quyền của Quốc hội.
Cụ thể, dự thảo Nghị quyết quy định mức thuế bảo vệ môi trường đối với xăng (trừ etanol), dầu diesel, nhiên liệu bay, dầu hỏa và dầu mazut là 0 đồng/lít; Thuế suất thuế tiêu thụ đặc biệt đối với các loại xăng là 0%. Xăng, dầu diesel, nhiên liệu bay, dầu hỏa, dầu mazut không phải kê khai, tính nộp thuế giá trị gia tăng, nhưng vẫn được khấu trừ thuế giá trị gia tăng đầu vào.
Áp dụng đến ngày 30/6/2026, có thể điều chỉnh linh hoạt
Theo dự thảo Nghị quyết, Chính phủ đề xuất chính sách thuế nêu trên dự kiến được áp dụng từ ngày 16/4/2026 đến hết ngày 30/6/2026.
Đồng thời, nhằm bảo đảm chủ động trong điều hành thị trường xăng dầu phù hợp với biến động giá dầu thế giới, dự thảo Nghị quyết cũng quy định giao Chính phủ quyết định rút ngắn hoặc kéo dài thời gian có hiệu lực của Nghị quyết khi cần thiết.
 |
| Toàn cảnh phiên họp. |
Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn cho biết, dự án Nghị quyết đã được Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến tại phiên họp sáng cùng ngày. Do thời gian gấp, Bộ Tài chính sẽ thay mặt Chính phủ tiếp thu toàn bộ ý kiến của Ủy ban Thường vụ Quốc hội và các đại biểu Quốc hội để hoàn thiện dự thảo Nghị quyết trình Quốc hội xem xét, quyết định.
Thẩm tra nội dung này, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội Phan Văn Mãi cho biết, Ủy ban cơ bản nhất trí với sự cần thiết ban hành chính sách theo đề xuất của Chính phủ.
Về thẩm quyền, đa số ý kiến cho rằng việc ban hành Nghị quyết điều chỉnh một số quy định về thuế thuộc thẩm quyền của Quốc hội. Một số ý kiến cho rằng, trong bối cảnh hiện nay, việc Thủ tướng Chính phủ tiếp tục ban hành và chỉ đạo thực hiện các giải pháp đặc biệt về thuế theo thẩm quyền cũng sẽ bảo đảm tính linh hoạt, kịp thời.
Ủy ban Kinh tế và Tài chính cũng thống nhất với phạm vi chính sách như đề xuất của Chính phủ, đồng thời đề nghị triển khai đồng bộ các giải pháp điều hành giá, minh bạch các yếu tố cấu thành giá xăng dầu cơ sở, bảo đảm chuỗi cung ứng và tăng cường kiểm tra, xử lý nghiêm các hành vi đầu cơ, găm hàng.
Về thời hạn áp dụng, đa số ý kiến tán thành áp dụng từ ngày 16/4/2026 đến hết ngày 30/6/2026. Một số ý kiến đề nghị cân nhắc kéo dài thời hạn do tác động của xung đột Trung Đông tới giá dầu thế giới, nhằm góp phần ổn định kinh tế vĩ mô và thúc đẩy tăng trưởng.
Đối với thẩm quyền điều chỉnh hiệu lực Nghị quyết, nhiều ý kiến đề nghị phân cấp cho Chính phủ quyết định rút ngắn hoặc kéo dài thời gian áp dụng để bảo đảm linh hoạt, kịp thời. Đồng thời, có ý kiến đề nghị cân nhắc cho phép Chính phủ điều chỉnh mức thuế trong trường hợp khẩn cấp và báo cáo Quốc hội tại kỳ họp gần nhất.
