 |
| Đại biểu Tạ Đình Thi (Đoàn Đại biểu Quốc hội TP. Hà Nội) nhấn mạnh yêu cầu đưa kinh tế biển trở thành một động lực tăng trưởng quan trọng trong quá trình hoàn thiện Luật Phát triển đô thị. Ảnh: VPQH |
Mở rộng không gian biển, tạo dư địa cho những động lực tăng trưởng mới
Tại phiên thảo luận của Quốc hội về dự án Luật Phát triển đô thị sáng ngày 11/8, đại biểu Nguyễn Duy Minh (Đoàn Đại biểu Quốc hội TP. Đà Nẵng) đã góp ý về cơ chế, chính sách đặc thù đối với các dự án lấn biển. Đại biểu cho rằng, đây là một hình thức khai thác không gian biển cần được thể chế hóa cụ thể, đồng bộ với các nguyên tắc về bảo tồn và phục hồi hệ sinh thái biển.
Theo đại biểu, các chủ trương về đổi mới quản lý không gian biển quốc gia đã đặt ra yêu cầu hoàn thiện cơ chế giao, cho thuê, khai thác không gian biển, đồng thời hướng tới hình thành các cụm công nghiệp, du lịch, đô thị ven biển làm động lực tăng trưởng. Từ đó, đại biểu kiến nghị Quốc hội xem xét bổ sung nội dung về lấn biển với những quy định cụ thể vào dự thảo Luật Phát triển đô thị.
Cùng quan tâm đến không gian biển, đại biểu Tạ Đình Thi (Đoàn Đại biểu Quốc hội TP. Hà Nội) nhấn mạnh yêu cầu đưa kinh tế biển trở thành một động lực tăng trưởng quan trọng trong quá trình hoàn thiện Luật Phát triển đô thị.
Theo đại biểu, dự thảo luật đã có những quy định cụ thể để thể chế hóa các chủ trương lớn về xây dựng và phát triển Việt Nam trở thành quốc gia biển mạnh. Tuy nhiên, để đạt mục tiêu tăng trưởng cao và biến tiềm năng biển thành hiện thực, các chính sách về kinh tế biển cần “thực sự đột phá, vượt trội và đủ mạnh”.
Một trong những đề xuất được đại biểu đưa ra là xác lập rõ vai trò của đô thị đặc biệt như những đầu tàu cho phát triển kinh tế biển. Đại biểu đề nghị rà soát, bổ sung cơ chế để các đô thị đặc biệt có thể tiên phong xây dựng những mô hình mới như đô thị biển thông minh, trung tâm kinh tế biển mạnh, qua đó trở thành hạt nhân cho tăng trưởng vùng và quốc gia.
Bên cạnh đó, chính sách tài chính và đầu tư cũng cần đủ sức thu hút các nhà đầu tư chiến lược vào những lĩnh vực mới. Đại biểu Tạ Đình Thi đề nghị nghiên cứu bổ sung cơ chế thử nghiệm có kiểm soát, nhất là đối với công nghệ năng lượng tái tạo, công nghệ khai thác biển sâu và những mô hình kinh tế biển mới như kinh tế hydro xanh, công nghiệp đóng tàu hiện đại, logistics biển.
Theo đại biểu, những cơ chế này sẽ giúp Việt Nam tiếp cận và làm chủ công nghệ tiên tiến, hướng tới phát triển các ngành, lĩnh vực biển hiện đại, xanh và thông minh.
Một vấn đề khác được đại biểu nhấn mạnh là phát triển đồng bộ hạ tầng biển và không gian phát triển mới. Dự thảo cần có quy định cụ thể hơn về kết nối hạ tầng chiến lược giữa đô thị, cảng biển, cảng hàng không quốc tế và các khu kinh tế đặc biệt, gắn với tăng cường năng lực nghiên cứu khoa học và làm chủ công nghệ biển.
Đặc biệt, đối với công trình lấn biển và các đảo nhân tạo, đại biểu đề nghị luật hóa các tiêu chí ràng buộc chặt chẽ về bảo vệ môi trường sinh thái, quốc phòng, an ninh, tránh để lại hệ lụy lâu dài.
“Với các chính sách đột phá đủ mạnh về kinh tế biển, luật sẽ thực sự khơi thông các nguồn lực, thúc đẩy tăng trưởng, góp phần xây dựng thành công quốc gia biển mạnh, giàu từ biển như Nghị quyết Đại hội lần thứ XIII và Nghị quyết số 20-NQ/TW đã đề ra”, đại biểu tin tưởng.
Liên kết đô thị ven biển, phát triển kinh tế biển gắn với bảo vệ hệ sinh thái
Từ góc độ liên kết vùng, đại biểu Tô Ái Vang (Đoàn Đại biểu Quốc hội TP. Cần Thơ) đề nghị dự thảo Luật Phát triển đô thị bổ sung các quy định gắn kết đô thị ven biển với phát triển kinh tế biển và bảo đảm quốc phòng, an ninh.
Đại biểu kiến nghị tại nội dung về liên kết phát triển vùng, dự thảo Luật xem xét bổ sung quy định về chính sách phát triển kinh tế biển và quản lý không gian đô thị đặc thù. Đồng thời, tại phần phát triển kinh tế biển, cần xem xét bổ sung quy định về liên kết đô thị ven biển gắn với phát triển kinh tế biển lưỡng dụng và bảo đảm quốc phòng, an ninh; bổ sung khái niệm liên kết đô thị ven biển và kinh tế biển lưỡng dụng.
Theo đại biểu, Việt Nam có hơn 3.200 km bờ biển, hơn 4.000 đảo và hai quần đảo Hoàng Sa, Trường Sa. Không gian biển vừa tạo cơ hội mở rộng giao thương quốc tế, vừa có ý nghĩa quan trọng đối với quốc phòng, an ninh.
 |
| Đại biểu Tô Ái Vang (Đoàn Cần Thơ) đề nghị dự thảo Luật Phát triển đô thị bổ sung các quy định gắn kết đô thị ven biển với phát triển kinh tế biển. Ảnh: VPQH |
Đại biểu đề xuất phát huy vai trò của TP. Hồ Chí Minh như một đô thị hạt nhân, điều phối chuỗi cung ứng, kết nối với các tỉnh, thành phố trên dải đô thị ven biển. Cùng với việc Trung ương ưu tiên đầu tư toàn diện trục giao thông ven biển và hạ tầng số liên vùng, cách tiếp cận này có thể hình thành “chuỗi giá trị kinh tế biển liên hoàn từ Bắc vào Nam”, thúc đẩy các địa phương cùng phát triển.
Đáng chú ý, đại biểu cho rằng phát triển theo hướng này không chỉ tạo thêm không gian tăng trưởng cho dịch vụ cao cấp, tài chính và công nghệ cao, mà còn góp phần giảm áp lực về dân số, hạ tầng và môi trường đối với các đô thị lớn, đồng thời thiết lập thế trận phòng thủ vững chắc.
Trong khi đó, đại biểu Nguyễn Phương Thủy (Đoàn Đại biểu Quốc hội TP. Hà Nội) nêu quan điểm tập trung vào yêu cầu thận trọng khi xây dựng cơ chế đặc thù cho dự án khu đô thị lấn biển tại Đà Nẵng.
Đại biểu hoàn toàn nhất trí với việc cần có cơ chế, chính sách đặc thù để triển khai dự án khu đô thị lấn biển. Tuy nhiên, theo đại biểu, không nên vì yêu cầu cấp thiết của một dự án cụ thể mà bổ sung ngay nội dung này vào Luật Phát triển đô thị. Lý do là dự án có quy mô vốn đầu tư rất lớn, thời gian thực hiện và khai thác kéo dài, đồng thời tác động sâu rộng đến môi trường, hệ sinh thái, cảnh quan và kinh tế - xã hội.
Theo đại biểu Nguyễn Phương Thủy, để thu hút được nhà đầu tư chiến lược và bảo đảm hiệu quả dự án, cần một hệ thống cơ chế đặc thù đồng bộ, thực chất, có tính thực tiễn và ổn định cao. Nếu chỉ bổ sung một vài quy định mang tính nguyên tắc vào Luật Phát triển đô thị thì khó đáp ứng yêu cầu của dự án; còn nếu quy định đủ cụ thể sẽ làm thay đổi cả phạm vi, cấu trúc của dự thảo Luật.
Đại biểu cũng lưu ý đây là một trường hợp rất cá biệt, không phải mô hình có tính phổ biến để áp dụng cho nhiều đô thị. Vì vậy, theo quan điểm của đại biểu, cơ chế đặc thù cho Đà Nẵng nên được thiết kế trong một luật riêng của Quốc hội thay vì đưa vào Luật Phát triển đô thị.
