Phóng viên: Nhân dịp Diễn đàn Bán dẫn Việt Nam - Vương quốc Anh được tổ chức, theo ông, Việt Nam cần làm gì để có thể tăng cường kết nối với các doanh nghiệp, trường đại học và viện nghiên cứu hàng đầu của Vương quốc Anh trong lĩnh vực này?
Ông Iain Frew: Vương quốc Anh có nguồn nhân lực dồi dào và lịch sử lâu đời trong ngành Bán dẫn, bao gồm cả doanh nghiệp tư nhân, các cơ sở học thuật, trường đại học, cùng môi trường chính sách và hệ sinh thái rộng lớn. Điều này đã giúp Anh trở thành một trong những quốc gia công nghệ hàng đầu thế giới với hơn 1.000 tỷ bảng Anh đầu tư vào lĩnh vực công nghệ.
Hôm nay, tôi rất vui khi có sự tham gia của các công ty công nghệ và bán dẫn tiêu biểu của Anh như: ARM, Đại học Liverpool, Oxford Instruments cùng nhiều doanh nghiệp khác, đến để xây dựng quan hệ hợp tác với các đối tác của Việt Nam.
Các doanh nghiệp Việt Nam có tham vọng lớn trong lĩnh vực này, và cách tốt nhất để kết nối với đối tác Anh là thông qua các sự kiện như diễn đàn, hội thảo, qua đó, tăng cường chia sẻ chuyên môn, trao đổi hiểu biết về những thách thức và cơ hội trong ngành bán dẫn.
Ở Vương quốc Anh, chúng tôi có Trung tâm Bán dẫn Quốc gia mới. Tôi khuyến nghị doanh nghiệp Việt Nam tiếp tục xây dựng quan hệ, có thể tổ chức các chuyến thăm Vương quốc Anh, gặp gỡ các cơ sở học thuật, tìm kiếm cơ hội đào tạo, nâng cao kỹ năng trong lĩnh vực bán dẫn và kết nối với các đối tác thương mại. Từ đây có thể thúc đẩy tiềm năng hợp tác thực chất giữa 2 nước.
Phóng viên: Cụ thể hơn, về xây dựng năng lực, nguồn nhân lực và hạ tầng, Việt Nam và Vương quốc Anh có thể hợp tác như thế nào, qua đó, thúc đẩy mạnh mẽ việc tham gia vào mạng lưới đổi mới sáng tạo bán dẫn toàn cầu?
Ông Iain Frew: Vương quốc Anh và Việt Nam có nhiều cơ hội. Việt Nam đã đặt mục tiêu đào tạo 50.000 kỹ sư bán dẫn, phù hợp với Chiến lược Quốc gia về bán dẫn và cũng rất tương thích với năng lực, thế mạnh của Vương quốc Anh. Các cơ sở của Anh cung cấp đa dạng khóa học kỹ thuật, nghề nghiệp và học thuật, góp phần đào tạo thế hệ nhân tài tiếp theo.
Ví dụ, công ty ARM của Anh có chương trình Clemson Access, giúp cung cấp cho các cơ sở đào tạo và trường đại học công cụ cần thiết để đào tạo thế hệ mới; đồng thời có chứng chỉ và chương trình huấn luyện cho chuyên gia bán dẫn. Đây là những cơ hội về đào tạo, cũng mở ra cơ hội hợp tác cho giảng viên và các nhà nghiên cứu trong lĩnh vực bán dẫn.
Tôi nhìn thấy nhiều tiềm năng hợp tác giữa doanh nghiệp và trường đại học trong việc phát triển thế hệ nhân tài bán dẫn tiếp theo. Vương quốc Anh có chuyên môn đa dạng trong ngành bán dẫn: từ bán dẫn hợp chất tại South Wales, đến công nghệ kiểm thử và đóng gói tiên tiến. Chúng tôi muốn Việt Nam - với tham vọng nâng cao chuỗi giá trị, xây dựng mối liên kết với Vương quốc Anh trong những lĩnh vực chuyên sâu này.
Tôi nghĩ tiềm năng hợp tác là rất lớn. Việt Nam có dân số trẻ, tài năng và năng động - nguồn lực quý giá để xây dựng ngành công nghiệp trong tương lai. Vương quốc Anh có ngành bán dẫn phát triển hơn, và hai bên có thể chia sẻ, kết hợp thế mạnh để hình thành doanh nghiệp mới, ý tưởng mới và quan hệ hợp tác mới.
Tôi tin rằng trong những năm tới, hợp tác và hội thảo hôm nay sẽ phát triển thành những sáng kiến và doanh nghiệp mới.
Phóng viên: Theo ông, tiềm năng và thách thức lớn nhất của Việt Nam để phát triển ngành bán dẫn là gì?
Ông Iain Frew: Tiềm năng là rất lớn. Việt Nam có vị trí địa lý chiến lược, dân số trẻ tài năng, nguồn tài nguyên thiên nhiên và khả năng tiếp cận chuỗi cung ứng. Đây là những lợi thế tự nhiên để thiết lập và phát triển ngành công nghiệp bán dẫn giá trị gia tăng.
Tuy nhiên, đây là lĩnh vực cạnh tranh toàn cầu, nhiều quốc gia đều muốn tham gia sản xuất, kiểm thử, đóng gói, xây dựng năng lực và đào tạo nhân lực. Việt Nam cần bảo đảm khung chính sách phù hợp, tạo môi trường thuận lợi để thu hút và giữ chân đầu tư - không chỉ vốn, mà còn nhân tài - bảo đảm phát triển kỹ năng cần thiết để ngành có tương lai bền vững và tươi sáng.
Tóm lại, tiềm năng rất lớn, nhưng để hiện thực hóa cần có khung chính sách đúng đắn, cùng chương trình hỗ trợ từ chính phủ, doanh nghiệp và các trường đại học.
Phóng viên: Ngoài bán dẫn, những ngành công nghiệp định hướng tương lai nào có tiềm năng hợp tác mạnh mẽ giữa Việt Nam và Anh, và hai bên có thể hỗ nhau ra sao?
Ông Iain Frew: Vương quốc Anh đã công bố Chiến lược Công nghiệp hiện đại; trong đó xác định 8 lĩnh vực trọng yếu. Trong đó, bán dẫn đóng vai trò quan trọng cho sự phát triển kinh tế trong tương lai. Bán dẫn cũng là nền tảng cho hợp tác kinh tế rộng hơn, liên quan đến nhiều ngành và lĩnh vực đổi mới.
Ví dụ, trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI), hồi đầu năm, chúng tôi tổ chức Tuần lễ Công nghệ Vương quốc Anh - Đông Nam Á lần thứ hai tại TP. Hồ Chí Minh, quy tụ các chuyên gia AI và công nghệ khác, những người tận dụng công nghệ bán dẫn để phát triển sáng tạo tương lai.
Đồng thời, chúng tôi thấy nhiều tiềm năng trong công nghệ y tế, khai thác dữ liệu và công cụ số để đưa ra giải pháp mới trong kinh doanh, y tế, giáo dục. Như vậy, tiềm năng hợp tác công nghệ giữa hai nước vượt xa lĩnh vực bán dẫn.
Ngoài ra, Việt Nam đã công bố kế hoạch thành lập Trung tâm Tài chính Quốc tế (IFC) - một bước phát triển quan trọng giúp dòng vốn chảy vào các dự án công nghệ. Anh vốn là trung tâm tài chính cho công nghệ và chúng tôi mong muốn kết nối với IFC của Việt Nam để bảo đảm nguồn vốn đầu tư được phân bổ vào các công nghệ tương lai, bao gồm công nghệ tài chính.
Phóng viên: Xin trân trọng cảm ơn ông !
