 |
| Việc nâng ngưỡng doanh thu chịu thuế đã góp phần giảm gánh nặng cho hàng triệu hộ kinh doanh nhưng vẫn bảo đảm yêu cầu quản lý thuế công bằng, minh bạch. |
Việc Chính phủ ban hành Nghị định số 141/2026/NĐ-CP, nâng ngưỡng doanh thu không chịu thuế đối với hộ kinh doanh lên 1 tỷ đồng/năm đã nhận được sự quan tâm lớn của dư luận. Trong khi nhiều ý kiến cho rằng mức này vẫn còn thấp, đặc biệt tại các đô thị lớn, và đề xuất nâng lên 3 tỷ đồng/năm, thì không ít chuyên gia cho rằng cần nhìn nhận chính sách trong tổng thể quá trình cải cách quản lý thuế thay vì chỉ nhìn vào một con số tuyệt đối.
Có thể thấy, đây không phải lần đầu ngưỡng doanh thu miễn thuế được điều chỉnh. Nếu như nhiều năm trước, ngưỡng này chỉ ở mức 100 triệu đồng/năm thì đến năm 2025 đã được Quốc hội nâng lên 200 triệu đồng. Sau đó, trong quá trình hoàn thiện chính sách, Chính phủ tiếp tục điều chỉnh lên 500 triệu đồng và hiện nay là 1 tỷ đồng/năm.
Như vậy, chỉ trong thời gian ngắn, ngưỡng doanh thu miễn thuế đã tăng gấp 10 lần so với mức áp dụng nhiều năm trước. Điều này cho thấy nỗ lực rất lớn của Quốc hội và Chính phủ trong việc cập nhật chính sách theo sự biến động của nền kinh tế, mặt bằng giá cả và chi phí sản xuất kinh doanh.
Theo bà Nguyễn Thị Cúc, Chủ tịch Hội Tư vấn thuế Việt Nam, việc nâng ngưỡng doanh thu lên 1 tỷ đồng trước hết thể hiện sự đồng hành của Nhà nước với hộ kinh doanh trong bối cảnh hoạt động sản xuất, kinh doanh vẫn còn gặp nhiều khó khăn.
“Việc điều chỉnh này giúp nhiều hộ kinh doanh giảm áp lực về nghĩa vụ thuế, có thêm nguồn lực để duy trì hoạt động, tái đầu tư và mở rộng kinh doanh. Quan trọng hơn, khi ngưỡng miễn thuế được nâng lên đáng kể, người nộp thuế cũng có tâm lý chủ động kê khai hơn, từ đó nâng cao ý thức tuân thủ pháp luật và góp phần xây dựng môi trường kinh doanh minh bạch, bình đẳng”, bà Nguyễn Thị Cúc nhận định.
Là đại diện doanh nghiệp công nghệ, qua quá trình dài đồng hành cùng hộ kinh doanh chuyển đổi số, bà Nguyễn Thị Minh Khuê, Phó Chủ tịch Hội đồng quản trị, Công ty Cổ phần Công nghệ Sapo cho rằng, khi nâng ngưỡng doanh thu, các hộ kinh doanh nhận được hai cái “lợi” rất lớn về mặt tâm lý. Đó là, tiết giảm chi phí rõ rệt do gánh nặng thuế giảm đáng kể giúp họ tối ưu hóa dòng tiền.
Thêm vào đó là họ có một tâm lý thoải mái, an tâm do các nghĩa vụ tuân thủ được nới lỏng hơn, tạo không gian cho họ yên tâm phát triển kinh doanh.
Ở góc độ quản lý, nhiều chuyên gia cũng cho rằng ngưỡng 1 tỷ đồng cần được đặt trong tổng thể cải cách thuế đối với hộ kinh doanh.
Theo đó, cùng với việc nâng ngưỡng doanh thu miễn thuế, Nhà nước đang từng bước chuyển từ phương thức quản lý chủ yếu dựa trên khoán sang quản lý theo kê khai, hóa đơn điện tử và dữ liệu số.
Đây được xem là nền tảng quan trọng để xây dựng môi trường kinh doanh minh bạch hơn, đồng thời bảo đảm công bằng giữa các hộ kinh doanh và doanh nghiệp.
Theo bà Nguyễn Thị Cúc, nhiều người vẫn cho rằng hóa đơn điện tử chủ yếu phục vụ cơ quan thuế. Tuy nhiên, trên thực tế, công cụ này mang lại lợi ích trực tiếp cho chính hộ kinh doanh.
Khi có hóa đơn điện tử, hộ kinh doanh có thể bán hàng cho doanh nghiệp vì bên mua có đầy đủ chứng từ để hạch toán chi phí. Nếu không có hóa đơn hợp pháp, doanh nghiệp sẽ không được tính khoản chi đó vào chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế, khiến cơ hội hợp tác bị thu hẹp.
Không chỉ vậy, dữ liệu tài chính minh bạch còn giúp các ngân hàng, tổ chức tín dụng và nhà đầu tư đánh giá chính xác hoạt động kinh doanh, từ đó tạo điều kiện thuận lợi hơn trong tiếp cận vốn vay hoặc các nguồn vốn đầu tư.
Thực tế khảo sát tại nhiều chợ dân sinh, quán ăn nhỏ vẫn cho thấy lượng giao dịch bằng tiền mặt còn khá lớn, việc xác định doanh thu thực tế còn gặp nhiều khó khăn. Vì vậy, theo các chuyên gia, cùng với chính sách thuế, cần tiếp tục thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt, sử dụng mã QR, máy tính tiền và các giải pháp công nghệ để hình thành thói quen giao dịch minh bạch.
Hiện nay, ngay cả nhiều cửa hàng nhỏ cũng đã bắt đầu chấp nhận thanh toán điện tử. Đây là tín hiệu tích cực cho thấy quá trình chuyển đổi số trong khu vực hộ kinh doanh đang diễn ra ngày càng mạnh mẽ.
Có thể thấy, tranh luận về việc ngưỡng miễn thuế lên là 1 tỷ hay cao hơn là cần thiết để tiếp tục hoàn thiện chính sách. Tuy nhiên, trong bối cảnh hiện nay, mức 1 tỷ đồng là bước điều chỉnh có tính đột phá khi đã tăng gấp 10 lần so với trước đây, góp phần giảm gánh nặng cho hàng triệu hộ kinh doanh nhưng vẫn bảo đảm yêu cầu quản lý thuế công bằng, minh bạch.
Quan trọng hơn, mục tiêu của chính sách không chỉ là miễn thuế cho nhiều hộ hơn mà còn tạo động lực để hộ kinh doanh chuyển đổi phương thức quản lý, sử dụng hóa đơn điện tử, minh bạch doanh thu, mở rộng khả năng tiếp cận vốn và từng bước tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng của nền kinh tế. Đó mới là ý nghĩa lâu dài của việc nâng ngưỡng doanh thu miễn thuế lên 1 tỷ đồng.
