Hoàn thiện hành lang pháp lý, chuẩn hóa quy trình và thủ tục chỉ định thầu

Bộ Tài chính ban hành Thông tư 134/2026/TT-BTC chuẩn hóa quy trình, thủ tục chỉ định thầu.

Thông tư số 134/2026/TT-BTC vừa được Bộ Tài chính ban hành mới đây nhằm quy định chi tiết mẫu hồ sơ yêu cầu áp dụng hình thức chỉ định thầu, báo cáo đánh giá, báo cáo thẩm định, kiểm tra, giám sát và báo cáo tình hình thực hiện hoạt động đấu thầu.

Theo Cục Quản lý đấu thầu (Bộ Tài chính), việc ban hành Thông tư 134/2026/TT-BTC nhằm mục tiêu chuẩn hóa các mẫu hồ sơ chỉ định thầu, bảo đảm tính công khai, minh bạch cũng như tạo thuận lợi cho chủ đầu tư trong quá trình áp dụng chỉ định thầu; qua đó góp phần đồng bộ hóa quy trình lập hồ sơ, đánh giá, thẩm định, kiểm tra, giám sát và báo cáo với các quy định mới của pháp luật về đấu thầu, góp phần tháo gỡ khó khăn cho chủ đầu tư và nâng cao tính minh bạch, hiệu quả và công khai trong công tác quản lý đấu thầu.

Với nhiều điểm quy định mới rất đáng chú ý, Thông tư 134/2026/TT-BTC là văn bản pháp lý rất quan trọng có tác động trực tiếp đến nhiều đơn vị được giao nhiệm vụ làm chủ đầu tư, bên mời thầu, đơn vị quản lý dự án, tổ chuyên gia, tổ thẩm định và các bộ phận thực hiện công tác kiểm tra, giám sát, tổng hợp báo cáo về đấu thầu; giúp các chủ đầu tư, bên mời thầu và nhà thầu nắm rõ để thống nhất, chuẩn hóa và số hóa các quy trình đấu thầu, đặc biệt là đối với hình thức chỉ định thầu.

Bổ sung quy định đầy đủ hệ thống mẫu Hồ sơ áp dụng cho các gói thầu hỗn hợp và chỉ định thầu

Điểm mới đáng chú ý trước hết là Thông tư 134/2026/TT-BTC ban hành các biểu mẫu cụ thể thay vì để chủ đầu tư tự chỉnh sửa như trước, bao gồm các mẫu áp dụng riêng cho 4 loại gói thầu hỗn hợp: Mẫu số 1G (EC), Mẫu số 1H (EP), Mẫu số 1I (EPC) và Mẫu số 1K (theo hình thức chìa khóa trao tay).

Cùng với đó, Thông tư cũng quy định đầy đủ hệ thống mẫu hồ sơ yêu cầu áp dụng đối với chỉ định thầu trong nước theo quy trình thông thường. Cụ thể, Thông tư quy định các mẫu riêng cho từng loại gói thầu, gồm: Mẫu số 1A đối với gói thầu xây lắp; Mẫu số 1B đối với gói thầu mua sắm hàng hóa; Mẫu số 1C đối với gói thầu dịch vụ phi tư vấn; Mẫu số 1D đối với gói thầu dịch vụ tư vấn; đồng thời có các mẫu riêng đối với các loại hợp đồng phức hợp như EP, EC, PC và EPC.

Đối với các gói thầu áp dụng chỉ định thầu quốc tế hoặc gói thầu chỉ định thầu có yêu cầu bảo vệ bí mật nhà nước, chủ đầu tư được chỉnh sửa các mẫu hồ sơ yêu cầu phù hợp với tính chất của gói thầu theo hướng dẫn tại Phụ lục 8 ban hành kèm theo Thông tư.

Thông tư 134/2026/TT-BTC cũng sửa đổi cách thức gửi hồ sơ yêu cầu, nộp hồ sơ đề xuất theo hướng thực hiện trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia; bổ sung các mẫu hồ sơ yêu cầu đối với gói thầu hỗn hợp (EP, EC, PC, EPC) áp dụng hình thức chỉ định thầu; đồng thời bổ sung phụ lục hướng dẫn xây dựng mẫu hồ sơ yêu cầu đối với gói thầu áp dụng hình thức chỉ định thầu quốc tế.

Hoàn thiện quy chuẩn báo cáo đánh giá hồ sơ dự thầu

Nội dung đáng lưu ý thứ hai là Thông tư số 134/2026/TT-BTC tiếp tục chuẩn hóa các mẫu báo cáo đánh giá hồ sơ dự thầu đối với đấu thầu không qua mạng. Trong đó, Mẫu số 2A được áp dụng đối với báo cáo đánh giá hồ sơ dự thầu của các gói dịch vụ phi tư vấn, hàng hóa, xây lắp, hỗn hợp, máy đặt, máy mượn theo phương thức một giai đoạn một túi hồ sơ; Mẫu số 2B áp dụng đối với phương thức một giai đoạn hai túi hồ sơ; Mẫu số 2C áp dụng đối với gói thầu dịch vụ tư vấn.

Thông tư số 134/2026/TT-BTC tiếp tục chuẩn hóa các mẫu báo cáo đánh giá hồ sơ dự thầu đối với đấu thầu không qua mạng.

Đối với các trường hợp như phương thức hai giai đoạn, đánh giá hồ sơ quan tâm, hồ sơ dự sơ tuyển hoặc hồ sơ đề xuất, chủ đầu tư được chỉnh sửa các mẫu báo cáo đánh giá tương ứng, nhưng phải bảo đảm không trái quy định của Luật Đấu thầu và Nghị định số 214/2025/NĐ-CP.

Bên cạnh đó, hệ thống mẫu báo cáo thẩm định được Thông tư quy định áp dụng cho cả đấu thầu qua mạng và đấu thầu không qua mạng. Theo đó, Mẫu số 3A được sử dụng để lập báo cáo thẩm định hồ sơ mời thầu; Mẫu số 3B được sử dụng để thẩm định danh sách nhà thầu đáp ứng yêu cầu về kỹ thuật đối với một số trường hợp; Mẫu số 3C được sử dụng để thẩm định kết quả lựa chọn nhà thầu.

Đối với các trường hợp có tính chất đặc thù như đấu thầu theo phương thức hai giai đoạn, hồ sơ mời quan tâm, hồ sơ mời sơ tuyển, hồ sơ yêu cầu, chỉ định thầu, mua sắm trực tiếp hoặc chào giá trực tuyến, theo hướng dẫn tại Thông tư, chủ đầu tư được điều chỉnh mẫu cho phù hợp nhưng vẫn phải tuân thủ các quy định của pháp luật về đấu thầu.

Chuẩn hóa hệ thống biểu mẫu kiểm tra, giám sát hoạt động đấu thầu, tăng hiệu quả giám sát kiểm tra đấu thầu qua mạng

Thông tư số 134/2026/TT-BTC bổ sung Mẫu 5.1 và Mẫu 5.2 nhằm minh bạch hóa công tác báo cáo và giám sát hoạt động đấu thầu. Đây là nhóm biểu mẫu được quy định riêng tại khoản 5 Điều 2 Thông tư 134/2026/TT-BTC, trong khi Thông tư 80/2025/TT-BTC chưa quy định cụ thể nội dung này. Do đó, việc bổ sung 2 mẫu báo cáo mới này giúp chuẩn hóa việc báo cáo kết quả giám sát và cập nhật thông tin lựa chọn nhà thầu, góp phần thống nhất biểu mẫu cụ thể để áp dụng nhất quán cho các nội dung trên thay vì chưa được quy định như trước.

Thông tư số 134/2026/TT-BTC cũng quy định cụ thể trách nhiệm báo cáo tình hình thực hiện nhằm nâng cao hiệu quả giám sát kiểm tra đấu thầu qua mạng.

Ngoài ra, Thông tư 134 cũng ban hành hệ thống phụ lục phục vụ công tác kiểm tra hoạt động đấu thầu như: Biên bản đóng thầu; các mẫu biên bản mở thầu; Quyết định kiểm tra; Thông báo kiểm tra; Biên bản công bố quyết định kiểm tra; Thông báo kết thúc kiểm tra trực tiếp và mẫu bản cam kết. Việc quy định cụ thể các mẫu này góp phần chuẩn hóa hoạt động kiểm tra, hạn chế cách hiểu hoặc cách thực hiện khác nhau giữa các cơ quan, đơn vị.

Cùng với đó, bổ sung mẫu báo cáo kết quả giám sát hoạt động đấu thầu và báo cáo cập nhật thông tin về hoạt động lựa chọn nhà thầu theo quy định tại điểm d khoản 7 Điều 3 Luật Đấu thầu 2023; sửa đổi, bổ sung một số nội dung liên quan đến các mẫu bảo lãnh dự thầu (bổ sung nội dung chứng nhận bảo hiểm bảo lãnh); hạn mức tự quyết định việc mua sắm (từ 50 triệu đồng lên 100 triệu đồng) tại một số mẫu của Thông tư số 79/2025/TT-BTC.

Thông tư số 134/2026/TT-BTC cũng quy định cụ thể trách nhiệm báo cáo tình hình thực hiện hoạt động đấu thầu qua mạng. Theo đó, chủ đầu tư, bên mời thầu có trách nhiệm báo cáo tình hình thực hiện hoạt động đấu thầu đến cơ quan, tổ chức có thẩm quyền; việc báo cáo được thực hiện trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia. Các cơ quan, tổ chức quản lý có trách nhiệm tổng hợp báo cáo định kỳ hằng năm theo phạm vi quản lý. Trường hợp có yêu cầu về bảo mật, báo cáo có thể được thực hiện bằng văn bản theo quy định.

Thực tế thời gian qua cho thấy, các cơ quan giám sát đấu thầu thường gặp khó khăn, lúng túng do thiếu hệ thống biểu mẫu thống nhất phục vụ công tác giám sát. Để khắc phục bất cập này, Cục Quản lý đấu thầu cho biết việc Thông tư 134/2026/TT-BTC bổ sung các mẫu báo cáo giám sát sẽ tạo thuận lợi cho người có thẩm quyền, cơ quan giám sát thường xuyên khi thực hiện công tác giám sát hoạt động đấu thầu.

Đồng thời, việc bổ sung mẫu hồ sơ yêu cầu cho các gói thầu hỗn hợp, gói thầu áp dụng chỉ định thầu quốc tế tại Thông tư 134/2026/TT-BTC sẽ tạo thuận lợi cho chủ đầu tư trong quá trình áp dụng hình thức này. Việc bổ sung các mẫu báo cáo giám sát cũng giúp tạo thuận lợi cho người có thẩm quyền, cơ quan giám sát thường xuyên khi thực hiện công tác giám sát hoạt động đấu thầu, góp phần khắc phục tình trạng khó khăn, lúng túng trong công tác giám sát hoạt động đấu thầu.

Cũng theo Cục Quản lý đấu thầu, quá trình xây dựng và hoàn thiện Thông tư 134/2026/TT-BTC bám sát quy định của Luật Đấu thầu 2023, Nghị định hướng dẫn trong quá trình mẫu hóa tài liệu đấu thầu; bảo đảm tính đơn giản, khả thi, dễ áp dụng, phù hợp với thực tiễn tổ chức lựa chọn nhà thầu và yêu cầu quản lý nhà nước về đấu thầu; kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện hoạt động đấu thầu, nâng cao chất lượng, hiệu quả của công tác đấu thầu.

Do đó, Thông tư 134/2026/TT-BTC được ban hành và đưa vào thực thi sẽ góp phần bảo đảm tính khả thi, thống nhất, đồng bộ của việc thi hành Luật Đấu thầu, Nghị định 214/NĐ-CP, Nghị định số 349/2026/NĐ-CP (ban hành ngày 9/9/2026), đồng thời nâng cao tính minh bạch, công khai trong đấu thầu.

Các điểm cải thiện được thể hiện thông qua việc chỉnh sửa các mẫu hồ sơ yêu cầu về chỉ định thầu theo hướng thực hiện trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia thay vì thực hiện trực tiếp, góp phần bảo đảm thống nhất, đồng bộ với quy định tại Nghị định số 349/2026/NĐ-CP vừa ban hành và có hiệu lực. Với những quy định này, việc đưa vào thực hiện Thông tư sẽ giúp khắc phục tình trạng một số chủ đầu tư hợp thức hóa quy trình, thủ tục chỉ định thầu hoặc không đăng tải thông tin về kết quả chỉ định thầu trên Hệ thống.