Hà Nội tạo động lực tăng trưởng mới, nâng tầm du lịch văn hóa, di sản và sự kiện quốc tế

Hà Nội xác định du lịch là một trong những động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

Hà Nội xác định du lịch là một trong những động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, quảng bá hình ảnh và nâng cao vị thế của Thủ đô. Theo Kế hoạch số 406/KH-UBND triển khai Chương trình hành động số 20-CTr/TU của Thành ủy Hà Nội thực hiện Nghị quyết số 26-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển du lịch Việt Nam trở thành ngành kinh tế mũi nhọn trong kỷ nguyên mới, giai đoạn 2026-2030, thành phố định hướng trở thành trung tâm du lịch hàng đầu cả nước, giữ vai trò hạt nhân dẫn dắt, điều phối liên kết du lịch vùng và là một trong ba cực tăng trưởng du lịch quốc gia.

Theo mục tiêu đề ra, đến năm 2030, Hà Nội phấn đấu đón 47-50,5 triệu lượt khách, trong đó khách quốc tế đạt 13-15 triệu lượt; tổng thu từ khách du lịch đạt 295.000-340.000 tỷ đồng, đóng góp tổng hợp của du lịch vào GRDP thành phố đạt 7,5-8%. Tầm nhìn đến năm 2045, thành phố hướng tới đón 64-67 triệu lượt khách, trong đó có 23-25 triệu lượt khách quốc tế; tổng thu du lịch đạt khoảng 550.000-600.000 tỷ đồng, đóng góp tổng hợp vào GRDP đạt 12-14%.

Để hiện thực hóa các mục tiêu này, Hà Nội tập trung khai thác lợi thế lịch sử, văn hóa, kiến trúc và hệ thống di sản phong phú, đồng thời phát triển các sản phẩm có hàm lượng sáng tạo cao, dịch vụ chất lượng và khả năng cạnh tranh quốc tế. Thành phố đặt mục tiêu bổ sung tối thiểu 10.000 phòng lưu trú cao cấp từ 4-5 sao, phấn đấu có ba khu du lịch được công nhận khu du lịch quốc gia, gồm hồ Hoàn Kiếm - phụ cận và khu phố cổ Hà Nội, Ba Vì, khu di tích quốc gia đặc biệt và thắng cảnh Hương Sơn, cùng những khu vực đủ điều kiện.

Một trong những hướng đi đáng chú ý là nâng tầm các làng cổ, làng nghề truyền thống như Đường Lâm, làng lụa Vạn Phúc và làng gốm sứ Bát Tràng thành những điểm đến chất lượng cao. Việc phát triển các địa điểm này cần gắn bảo tồn di sản với nâng cao chất lượng dịch vụ, tổ chức trải nghiệm nghề truyền thống, ẩm thực và đời sống văn hóa bản địa. Khi du khách được tham gia sâu hơn vào các hoạt động văn hóa, giá trị di sản không chỉ được lan tỏa mà còn có thể chuyển hóa thành nguồn thu, việc làm và sinh kế bền vững cho cộng đồng.

Cùng với đó, Hà Nội định hướng hình thành 3-5 trung tâm công nghiệp văn hóa, 2-3 khu phố thương mại và văn hóa, phát triển 3-5 tuyến phố đi bộ gắn với ẩm thực, biểu diễn văn hóa theo chủ đề và du lịch đêm; xây dựng 3-5 mô hình du lịch nông nghiệp, nông thôn và 2-3 tổ hợp du lịch thể thao chuyên nghiệp. Việc đa dạng hóa sản phẩm giúp thành phố giảm sự phụ thuộc vào các điểm tham quan truyền thống, mở rộng không gian trải nghiệm và gia tăng mức chi tiêu của du khách.

Ngoài ra để thu hút các sự kiện văn hóa, thể thao, thương mại và quốc tế, thành phố đặt yêu cầu hoàn thiện cơ chế phối hợp liên ngành theo nguyên tắc “Một đầu mối - một thủ tục”. Việc rút ngắn thời gian cấp phép, đơn giản hóa thủ tục được kỳ vọng cải thiện môi trường tổ chức sự kiện, nâng sức hấp dẫn đối với khách công vụ, khách du lịch kết hợp hội nghị, hội thảo và các hoạt động giao lưu quốc tế.

Theo lộ trình, trong tháng 11 và 12/2026, Hà Nội dự kiến hoàn thiện, công bố danh mục sản phẩm du lịch đặc trưng, sản phẩm theo mùa và sự kiện thường niên năm 2027, đồng thời tích hợp thông tin trên nền tảng HanoiGo. Trong quý IV/2026, thành phố xây dựng tiêu chí, lập danh mục các mô hình phố đi bộ, du lịch nông nghiệp, nông thôn và tổ hợp du lịch thể thao; hoàn thiện phương án trong nửa đầu năm 2027, tiến tới thí điểm những mô hình đủ điều kiện trong nửa cuối năm 2027.

Song song với phát triển sản phẩm, Hà Nội xác định kinh tế ban đêm là hướng mở rộng không gian tăng trưởng du lịch. Giai đoạn 2026-2027, thành phố dự kiến lựa chọn các địa bàn phù hợp để thí điểm có kiểm soát những không gian du lịch, giải trí và thương mại hoạt động 24/7, trên cơ sở đáp ứng yêu cầu về hạ tầng, an ninh, môi trường và năng lực quản trị.

Các phố ẩm thực, phố đi bộ, phố lễ hội, hoạt động nghệ thuật số, thể thao ban đêm và trải nghiệm công nghệ cao được định hướng phát triển nhằm kéo dài thời gian lưu trú, gia tăng chi tiêu và tạo sức sống cho không gian đô thị. Mắt khac để phát triển kinh tế ban đêm thủ đô cần tiếp tục tổ chức đồng bộ, kết nối thuận tiện giữa giao thông, ăn uống, mua sắm, biểu diễn nghệ thuật và điểm tham quan. đồng thời bảo đảm trật tự, vệ sinh môi trường và hạn chế ảnh hưởng đến đời sống cư dân.

Đa dạng hoá mô hình tăng trải nghiệm cho du khách.

Chuyển đổi số tiếp tục được xác định là giải pháp nâng cao chất lượng quản lý điểm đến và trải nghiệm du khách. Trong những tháng cuối năm 2026, Hà Nội đặt mục tiêu triển khai chiến dịch chuyển đổi số trong 100 ngày, phấn đấu có ít nhất 10 điểm du lịch được số hóa toàn diện, đồng thời mở rộng áp dụng vé điện tử tại khoảng 25-30% số điểm tham quan, du lịch.

Nền tảng công nghệ số “Hành trình du lịch di sản Hà Nội” ứng dụng bản đồ tương tác và mã QR tại các di tích, hỗ trợ người dân, du khách, học sinh, sinh viên tiếp cận thông tin lịch sử và tư liệu khoa học được hệ thống hoá. Dự án do Quỹ Équipe France của Bộ Châu Âu và Ngoại giao Pháp tài trợ thông qua Đại sứ quán Pháp và Viện Pháp tại Việt Nam. Việc số hóa không chỉ giúp nâng cao tiện ích tham quan mà còn mở rộng khả năng khai thác tư liệu di sản phục vụ giáo dục, nghiên cứu và kết nối cộng đồng.

Ở cấp cơ sở, UBND phường Hoàn Kiếm đã ra mắt mô hình thí điểm “Tuyến phố thông minh” tại số 48 Hàng Ngang, triển khai trên trục Hàng Đào - Hàng Ngang - Hàng Đường - Đồng Xuân - Hàng Giấy, với 562 cơ sở kinh doanh. Mô hình được xây dựng với sáu nhóm giải pháp, gồm hệ thống Wi-Fi miễn phí tốc độ cao, mã QR tích hợp trên biển tên phố kết nối chuyên trang song ngữ Việt – Anh và chatbot AI, bản đồ số GPS, hình ảnh 360 độ tại các điểm di tích, thanh toán không dùng tiền mặt và các giải pháp hỗ trợ kinh doanh trên môi trường số.

Trên phạm vi thành phố, công nghệ số đã từng bước được ứng dụng tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám, Hoàng thành Thăng Long, Nhà tù Hỏa Lò và Chùa Hương. Vé điện tử, mã QR, công nghệ thực tế ảo và thực tế tăng cường (VR/AR) góp phần đổi mới cách giới thiệu di sản. Hà Nội cũng xác định 23 cơ sở dữ liệu chuyên ngành phục vụ kết nối, chia sẻ và khai thác dữ liệu quản lý; trong quý IV/2026, ngành du lịch tiếp tục xây dựng trang thông tin xúc tiến du lịch chuyên nghiệp trên môi trường số.

Cùng với công nghệ, thành phố chú trọng phát triển nguồn nhân lực, nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp, thúc đẩy du lịch xanh và xây dựng kế hoạch ứng phó khủng hoảng. Đây là những yếu tố giúp ngành nâng cao khả năng thích ứng trước biến động thị trường, đồng thời cải thiện chất lượng dịch vụ và tính bền vững của điểm đến.

Với mục tiêu đón 47-50,5 triệu lượt khách và tổng thu 295.000-340.000 tỷ đồng vào năm 2030, Hà Nội đang tạo động lực tăng trưởng mới từ sự kết hợp giữa giá trị di sản, công nghiệp văn hóa, kinh tế ban đêm và công nghệ số. Để nâng tầm du lịch văn hóa, di sản và sự kiện quốc tế, thành phố cần chuyển hóa lợi thế tài nguyên thành sản phẩm có sức cạnh tranh, tăng cường liên kết điểm đến và bảo đảm sự tham gia hiệu quả của doanh nghiệp, cộng đồng. Với một cơ chế, hạ tầng, công nghệ và chất lượng dịch vụ được triển khai đồng bộ, du lịch sẽ đóng góp mạnh mẽ hơn vào tăng trưởng kinh tế, nâng cao sức cạnh tranh và khẳng định vị thế quốc tế của Thủ đô.