Bài 1: Nhận diện "điểm nghẽn" từ bên trong

Đảng ủy Vietcombank cụ thể hóa các nghị quyết bằng chương trình hành động, gắn nhiệm vụ với trách nhiệm tổ chức thực hiện.

Khi “điểm nghẽn” lớn nhất là khâu thực thi

Năm 2026 mở ra một giai đoạn phát triển mới của Đất nước. Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng không chỉ xác lập những mục tiêu cao hơn, mà còn đặt ra yêu cầu rất lớn về tiến độ và chất lượng tổ chức thực hiện. Trong bối cảnh thế giới biến động nhanh chóng, khó lường, khoa học – công nghệ, trí tuệ nhân tạo, chuyển đổi số và cạnh tranh chiến lược đang làm thay đổi sâu sắc phương thức sản xuất, quản trị và cạnh tranh, khoảng thời gian từ quyết sách đến hành động ngày càng trở thành một biến số của phát triển. Trước yêu cầu phát triển mới, Đảng đã đề ra các quyết sách chiến lược, tạo nên một kiến trúc phát triển mới. Theo đó, Nghị quyết số 57-NQ/TW mở đường cho khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; Nghị quyết số 59-NQ/TW mở rộng không gian phát triển thông qua hội nhập quốc tế; Nghị quyết số 66-NQ/TW đặt ra yêu cầu đổi mới căn bản công tác xây dựng và thi hành pháp luật; Nghị quyết số 68-NQ/TW khơi thông động lực của khu vực kinh tế tư nhân. Tiếp đó là những quyết sách chiến lược về năng lượng, giáo dục, y tế, văn hóa và đặc biệt là Nghị quyết số 79-NQ/TW về phát triển kinh tế nhà nước.

Mỗi nghị quyết có phạm vi tác động ở một lĩnh vực khác nhau, nhưng đều xuất phát trên cơ sở nhận diện những lực cản đối với sự phát triển, từ yêu cầu và đòi hỏi của thực tiễnđể đề ra chủ trương, chính sách nhằm tạo ra những không gian mới, giải phóng những nguồn lực chưa được phát huy đầy đủ.

Khi đã có chủ trương đúng đắn, mục tiêu rõ ràng, câu trả lời mà thực tiễn cần lúc này chính là việc tổ chức thực thi như thế nào để chủ trương không chỉ nằm trên giấy, mà phải bằng sự phát triển kinh tế – xã hội, là đời sống của nhân dân có tốt hơn không, bao nhiêu bức xúc của dân được giải quyết…

Phát biểu bế mạc Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương Đảng (khóa XIV), ngày 24/7/2026, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chỉ rõ: “Điểm nghẽn lớn nhất vẫn là khâu thực thi”. Đáng chú ý, “điểm nghẽn” ở đây không được nhìn như một hiện tượng đơn lẻ. Đó có thể là sự chưa tương xứng giữa thẩm quyền và trách nhiệm; giữa phân cấp với nguồn lực, dữ liệu, công cụ, năng lực cán bộ và kiểm soát; là sự phân tán nguồn lực hay những hạn chế trong tổ chức, con người và phương thức lãnh đạo, quản trị. Cách đặt vấn đề ấy gợi mở một cách nhìn rộng hơn. Điểm nghẽn không chỉ là một thủ tục cần bỏ hay một cơ chế cần sửa. Nó có thể xuất hiện ngay trong quá trình tổ chức thực hiện, khi chủ trương đã rõ nhưng cụ thể hóa còn chậm; nhiệm vụ đã giao nhưng quyền hạn, nguồn lực và trách nhiệm chưa đồng hành; bộ máy từng phù hợp nhưng không còn theo kịp yêu cầu mới; phương thức từng hiệu quả nhưng dần trở thành giới hạn trước tốc độ thay đổi của thực tiễn.

Từ đó có thể thấy, khoảng cách giữa “đúng chủ trương” và “đúng kết quả” chính là nơi năng lực lãnh đạo và năng lực tổ chức thực hiện được thử thách rõ nhất.

Một nghị quyết được ban hành đúng mới chỉ đi được nửavòng đời, nửavòng đời còn lại và quan trọng nhất là việc hiện thực hóa nghị quyết, đưa nghị quyết vào cuộc sống.

Một nghị quyết muốn đi vào cuộc sống phải ban hànhchương trình hành động, phân công nhiệm vụ và trách nhiệm rõ ràng đi kèm thẩm quyền, nguồn lực và thời hạn; kết quả được kiểm tra, giám sát, đo lường và điều chỉnh. Chỉ cần thiếu một khâu trong quá trình đó, chủ trương đúng vẫn có thể chưa tạo ra kết quả tương xứng.

Ngày 3/9/2026, tại Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện một số nghị quyết, chỉ thị của Bộ Chính trị, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tiếp tục nhấn mạnh: khi chủ trương và mục tiêu đã rõ thì “điều quyết định là tổ chức thực hiện và trách nhiệm người đứng đầu”.

Đó cũng là lý do không thể đồng nhất “học nghị quyết” với “làm nghị quyết”. Học tập, quán triệt tạo nên sự thống nhất về nhận thức. Nhưng nhận thức chỉ trở thành sức mạnh khi chuyển hóa thành hành động. Giá trị của nghị quyết không chỉ ở việc tổ chức được bao nhiêu buổi học tập, có bao nhiêu người tham giahọc tập, mà quan trọng ở việc sau học tập, công việc chuyển động ra sao và vấn đề nào của thực tiễn được giải quyết.

Nghị quyết 66-NQ/TW là một bước phát triển về tư duy khi yêu cầu công tác xây dựng và thi hành pháp luật phải thực sự trở thành “đột phá của đột phá”, tháo gỡ điểm nghẽn về thể chế và mở đường cho phát triển.

Đồng chí Phùng Nguyễn Hải Yến - Ủy viên Ban Thường vụ Đảng ủy, Phó Tổng Giám đốc Vietcombank quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW tại Hội nghị ngày 07/3/2025.

Đối với các doanh nghiệp nhà nước, yêu cầu này càng cụ thể. Định hướng chính trị phải đi vào chiến lược phát triển; yêu cầu về tổ chức phải đi vào mô hình quản trị; chủ trương về khoa học – công nghệ phải đi vào dữ liệu, hạ tầng, sản phẩm và nguồn nhân lực; yêu cầu phát triển các thành phần kinh tế phải được chuyển hóa thành khả năng cung ứng vốn, sản phẩm và dịch vụ; yêu cầu phát huy kinh tế nhà nước phải được thể hiện bằng hiệu quả sử dụng nguồn lực và năng lực dẫn dắt.

Vietcombank: Khi nghị quyết có “địa chỉ” thực thi

Trong gần 5 năm thực hiện Nghị quyết Đại hội XIII, Đảng ủy Vietcombank tổ chức 16 hội nghị trực tuyến phổ biến, quán triệt các nghị quyết, chỉ thị của Trung ương và cấp ủy cấp trên, với tỷ lệ cán bộ, đảng viên tham gia trên 98%. Sáu tháng đầu năm 2026, tỷ lệ tham gia học tập, quán triệt tiếp tục đạt trên 98%; hoạt động tuyên truyền được bổ sung bằng hơn 50 sản phẩm dưới nhiều hình thức.

Không chỉ dừng lại ở việc truyền đạt, quán triệt nghị quyết. Điều quan trọng hơn mà Đảng bộ Vietcombank luôn hướng đến là việc tổ chức thực hiện, triển khai nghị quyết. Báo cáo chính trị trình Đại hội Đảng bộ Vietcombank nhiệm kỳ 2025-2030 cho thấy, đối với các nghị quyết, chỉ thị, kết luận của cấp trên liên quan trực tiếp tới hoạt động của Đảng bộ, Đảng ủy Vietcombank luôn cụ thể hóa bằng chương trình hành động, kế hoạch thực hiện cụ thể, phân công Ủy viên Ban Thường vụ, Ủy viên Ban Chấp hành trực tiếp chỉ đạo, đôn đốc, theo dõi. Từ chủ trương tới chương trình, từ chương trình tới người chịu trách nhiệm, một “đường đi” của nghị quyết được hình thành. Từ cách tiếp cận và triển khai này luôn được quán triệt rõ trong Đảng ủy Vietcombank. Tại Hội nghị tổng kết công tác đảng và hoạt động kinh doanh năm 2025, triển khai nhiệm vụ năm 2026, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐQT Vietcombank Nguyễn Thanh Tùng xác định yêu cầu khẩn trương cụ thể hóa các nghị quyết, chỉ thị thành các chương trình, kế hoạch hành động đồng bộ trong toàn Đảng bộ; nhấn mạnh vai trò quan trọng, then chốt của công tác xây dựng Đảng với hiệu quả thực hiện nhiệm vụ của ngân hàng.

Quá trình thực hiện chủ trương sắp xếp tổ chức bộ máy là một ví dụ cho việc triển khai đồng bộ “đường đi” của các nghị quyết tại Đảng bộ Vietcombank. Tháng 3/2025, Đảng ủy Vietcombank ban hành nghị quyết về tiếp tục đổi mới, sắp xếp tổ chức bộ máy tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả; ngay sau đó, Hội đồng quản trị ban hành nghị quyết phê duyệt chủ trương sắp xếp tổ chức và định hướng cơ cấu lại lao động. Một vấn đề về xây dựng tổ chức đảng tạo tiền đề cho cấu trúc vận hành thực tế của doanh nghiệp.

Nghị quyết số 57-NQ/TW là một lát cắt khác. Ngày 19/3/2025, Đảng ủy Vietcombank ban hành Nghị quyết số 2588-NQ/ĐU về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số tại Vietcombank. Từ một quyết sách chiến lược quốc gia, Đảng ủy Vietcombank đã cụ thể hóa thành giải pháp chiến lược trong toàn hệ thống, trên tất cả các lĩnh vực từ tổ chức, dữ liệu, công nghệ, quy trình và nguồn nhân lực.

Việc cụ thể hóa chủ trương này đã đi vào những khâu vận hành cụ thể. Vietcombank đã rà soát, chuẩn hóa mô hình và quy trình tín dụng theo hướng đơn giản hóa thủ tục, tinh gọn mẫu biểu, đẩy mạnh số hóa; các biểu mẫu, hồ sơ tín dụng được tích hợp trên hệ thống khởi tạo khoản vay bán lẻ RLOS, qua đó hạn chế việc sử dụng và luân chuyển hồ sơ giấy giữa các bộ phận cũng như giữa Trụ sở chính và chi nhánh. Đây là một ví dụ cho thấy yêu cầu chuyển đổi số được cụ thể hóa vào xử lý những khâu còn tốn thời gian, nguồn lực trong quy trình nghiệp vụ, thay vì chỉ dừng ở việc đầu tư thêm công nghệ.

Ứng dụng các giải pháp số, trong đó có VCB Tablet, giúp cán bộ Vietcombank trực tiếp đưa dịch vụ ngân hàng đến với người lao động tại các khu công nghiệp, khu chế xuất, kể cả ngoài điểm giao dịch.

Có thể thấy, việc cụ thể hóa Nghị quyết số18-NQ/TW và Nghị quyết số 57-NQ/TWđã cho thấy cách một tổ chức đảng trong doanh nghiệp lựa chọn những vấn đề tác động trực tiếp tới mô hình phát triển để chuyển hóa thành hành động. Không gian thực thi của một ngân hàng thương mại nhà nước còn rộng hơn khi Nghị quyết số 68-NQ/TW đặt ra yêu cầu mới về khả năng cung ứng vốn cho kinh tế tư nhân; Nghị quyết số 59-NQ/TW mở rộng yêu cầu về năng lực hội nhập; Nghị quyết số 79-NQ/TW đặt các tổ chức tín dụng nhà nước trước bài toán cao hơn về công nghệ, quản trị, quy mô, thị phần và khả năng điều tiết thị trường.

Như vậy, “địa chỉ” cuối cùng của nghị quyết không nằm trên văn bản, mà ở việc nghị quyết đã tạo ra những thay đổi hiệu quả như thế nào trong mô hình quản trị, cách phân bổ nguồn lực, sản phẩm, dữ liệu, công nghệ, con người và kết quả thực hiện nhiệm vụ chính trị.

“Tự soi” để nhìn thấy nguồn lực đang bị “khóa”

Muốn tháo gỡđiểm nghẽn, trước hết phải nhận diện được điểm nghẽn. Trong khi đó,các điểm nghẽn không phải lúc nào cũng biểu hiện rõ ràng, dễ nhận diện.Trong quá trình sắp xếp tổ chức bộ máy, những biến đổi nhanh chóng của tình hình thế giới và trong nước, những điểm nghẽn mới xuất hiện. Bởi khi tổ chức bộ máy thay đổi, quy mô mới vượt khỏi phương thức vận hành cũ; mô hình cũ từng tạo nên thành công giờ không đáp ứng yêu cầu mới và các quy trình truyền thống cần được thay đổi bằng việc ứng dụng công nghệ mới trở thành một yêu cầu cấp thiết.

Vì thế, nhận diện điểm nghẽn không phải phủ nhận thành quả của quá khứ, mà là không để thành công của quá khứ trở thành giới hạn của tương lai.

Trong công tác xây dựng Đảng, tinh thần này bắt nguồn từ yêu cầu tự soi, tự sửa, tự đổi mới, tự chỉnh đốn. Nhưng trong bối cảnh mới, “tự soi” không chỉ dừng ở phẩm chất của mỗi cán bộ, đảng viên. Nó hướng tới việc nhìn lại, đánh giá hiệu quả công việc đã qua để đưa ra cách tổ chức công việc, mô hình bộ máy, phương thức lãnh đạo, cách phân bổ nguồn lực và chất lượng thực thi mang lại hiệu quả nhất.

Trong quá trình đó, cần phải khơi thông nguồn lực để tạo ra giá trị mới. Nguồn lực cũng có thể bị “khóa” bởi cách tổ chức chưa phù hợp. Một cán bộ có năng lực nhưng chưa được đặt đúng vị trí là nguồn lực chưa được giải phóng. Dữ liệu đã có nhưng chưa kết nối là nguồn lực chưa được khai thác. Công nghệ đã đầu tư nhưng quy trình không thay đổi là nguồn lực chưa tạo đủ giá trị. Một quyết định đúng nhưng phải đi qua quá nhiều tầng nấc cũng là một phần năng lực đang bị giữ lại trên đường tới kết quả.

“Tự soi” ở tầng tổ chức, vì thế, không phải để tìm ra nhiều khuyết điểm hơn, mà để nhìn thấy nhiều dư địa phát triển hơn.

Ngày 3/6/2026, khi làm việc với Ban Tổ chức Trung ương, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh công tác xây dựng Đảng, tổ chức, cán bộ “không chỉ là nhiệm vụ nội bộ của Đảng, mà là năng lực gốc của quản trị quốc gia”; là điều kiện để biến đường lối thành hiện thực, biến nghị quyết thành hành động, biến nguồn lực thành phát triển, biến niềm tin của nhân dân thành sức mạnh.

“Năng lực gốc” đặt công tác xây dựng Đảng vào một quan hệ trực tiếp với phát triển. Nếu tổ chức là năng lực gốc, chất lượng tổ chức quyết định một phần khả năng huy động và sử dụng nguồn lực. Nếu cán bộ là năng lực gốc, chất lượng cán bộ quyết định chất lượng thực thi. Nếu phương thức lãnh đạo là năng lực gốc, đổi mới phương thức lãnh đạo chính là một cách rút ngắn khoảng cách từ quyết sách tới kết quả.

Trong một giai đoạn đất nước cần huy động mạnh mẽ mọi nguồn lực, câu hỏi vì thế không chỉ là còn thiếu những gì mà còn phải là những gì đang có đã được phát huy hết hay chưa. Một nguồn lực chưa được tổ chức tốt vẫn là nguồn lực chưa được giải phóng; một cán bộ có năng lực nhưng chưa được trao đủ điều kiện để phát huy vẫn là nội lực còn ở dạng tiềm năng; một hệ thống dữ liệu chưa được kết nối vẫn là tài nguyên chưa tạo đủ giá trị.

Theo nghĩa đó, tháo gỡ “điểm nghẽn” chính là một cách khơi nguồn nội lực. Một tổ chức mạnh không phải là tổ chức không bao giờ xuất hiện điểm nghẽn. Sức mạnh nằm ở khả năng nhận diện chúng sớm hơn, xử lý chúng nhanh hơn và biến mỗi lần tự đổi mới thành một lần gia tăng năng lực phát triển.Nhưng nhận diện mới chỉ là bước đầu. Khi bộ máy được sắp xếp lại, một câu hỏi khó hơn xuất hiện: những nguồn lực được giải phóng sẽ được phát huy như thế nào?