An toàn thanh toán số: Bảo vệ người dùng, ngăn chặn lừa đảo

Khách hàng trải nghiệm thanh toán số tại sự kiện Ngày tài chính số 2026. Ảnh: T.H

Hủy giao dịch trên 5.000 tỷ đồng

Thanh toán số ngày càng trở thành phương thức giao dịch phổ biến trong nền kinh tế, bảo đảm an ninh, an toàn và bảo mật được xem là yếu tố then chốt để xây dựng niềm tin cho người dân và doanh nghiệp. Đây cũng là nền tảng quan trọng để mở rộng thanh toán không dùng tiền mặt, thúc đẩy phát triển kinh tế số và tài chính toàn diện.

Ông Phạm Thanh Hà, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước (NHNN) cho biết, ngành Ngân hàng nói chung và NHNN nói riêng đang tiếp tục tập trung hoàn thiện cơ chế chính sách, hạ tầng và công nghệ nhằm bảo đảm an toàn cho các hoạt động thanh toán số.

Theo Phó Thống đốc Phạm Thanh Hà, thanh toán thông minh không chỉ giúp các giao dịch trở nên thuận tiện, nhanh chóng mà còn góp phần thúc đẩy lưu chuyển dòng tiền, mở rộng khả năng tiếp cận dịch vụ tài chính, nâng cao hiệu quả quản trị và tạo động lực cho tăng trưởng kinh tế số trong giai đoạn mới.

Trước sự gia tăng của các hành vi lừa đảo, gian lận trên không gian mạng, NHNN đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm nâng cao mức độ an toàn của hệ thống thanh toán. Trong đó, các giải pháp xác thực sinh trắc học, làm sạch dữ liệu tài khoản và đối chiếu thông tin khách hàng với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư đã mang lại hiệu quả rõ rệt.

Đến nay, toàn ngành Ngân hàng đã đối chiếu sinh trắc học thành công gần 164 triệu hồ sơ khách hàng thông qua căn cước công dân gắn chip hoặc ứng dụng VNeID, hoàn thành đối chiếu đối với 100% tài khoản cá nhân và tổ chức phát sinh giao dịch trên kênh số. Kết quả này giúp loại bỏ đáng kể các tài khoản không chính chủ, tài khoản “rác” – những công cụ thường bị tội phạm lợi dụng để thực hiện hành vi lừa đảo và rửa tiền.

Bên cạnh đó, NHNN đã đưa vào vận hành Hệ thống thông tin hỗ trợ quản lý, giám sát và phòng ngừa rủi ro gian lận trong hoạt động thanh toán (SIMO). Chỉ trong 5 tháng đầu năm 2026, hệ thống đã hỗ trợ cảnh báo hơn 4,5 triệu lượt khách hàng, giúp hơn 1,5 triệu lượt khách hàng chủ động tạm dừng hoặc hủy giao dịch nghi ngờ với tổng giá trị liên quan trên 5.000 tỷ đồng. Đây được xem là bước chuyển quan trọng từ xử lý sự cố sang chủ động phòng ngừa rủi ro từ sớm.

Xây dựng hệ sinh thái thanh toán số an toàn

Theo ông Sharad Jain, Giám đốc quốc gia Mastercard tại Việt Nam, Campuchia và Lào, Việt Nam đang đứng trước cơ hội lớn để phát triển hệ sinh thái thanh toán số ở giai đoạn mới. Tuy nhiên, tăng trưởng trong tương lai không chỉ dựa vào số lượng người dùng hay số lượng giao dịch mà còn phụ thuộc vào khả năng kết nối toàn bộ hệ sinh thái thanh toán trong nước và quốc tế, giúp khách hàng có thể giao dịch thuận tiện, liền mạch và an toàn ở mọi nơi.

Để tiếp tục thúc đẩy thanh toán số phát triển bền vững, đáp ứng yêu cầu của người dùng, NHNN cho biết, đã xác định 5 định hướng trọng tâm trong thời gian tới.

Trước hết, tiếp tục rà soát, bổ sung và hoàn thiện thể chế, khuôn khổ pháp lý, cơ chế chính sách nhằm thúc đẩy thanh toán số, ngân hàng số và tài chính toàn diện theo tinh thần đổi mới tư duy xây dựng pháp luật.

Cùng với đó, ngành Ngân hàng sẽ tiếp tục nâng cấp, phát triển hạ tầng thanh toán hiện đại, thông suốt và hiệu quả nhằm cung cấp các dịch vụ thanh toán an toàn, tiện ích, đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của người dân, doanh nghiệp và các tổ chức trong nền kinh tế.

Thanh toán số đang được các bạn trẻ ứng dụng ngày càng nhiều.

Một nhiệm vụ quan trọng khác là đẩy mạnh nghiên cứu, đổi mới sáng tạo, phát triển các sản phẩm, dịch vụ và phương thức thanh toán mới, từng bước xây dựng hệ sinh thái số thông minh, kết nối toàn diện giữa các chủ thể tham gia nền kinh tế.

Đặc biệt, tăng cường an ninh, an toàn và bảo mật hoạt động thanh toán tiếp tục là ưu tiên hàng đầu. NHNN sẽ chỉ đạo các tổ chức tín dụng và đơn vị cung ứng dịch vụ thanh toán triển khai các giải pháp bảo mật hiện đại trong thanh toán trực tuyến và thanh toán thẻ, đồng thời tăng cường nhận diện giao dịch bất thường, giao dịch giá trị lớn, giao dịch tới người thụ hưởng mới hoặc phát sinh trên thiết bị lạ nhằm ngăn chặn gian lận từ sớm.

Với những giải pháp đồng bộ về thể chế, hạ tầng, công nghệ và bảo mật, ngành Ngân hàng đang từng bước xây dựng một hệ sinh thái thanh toán số hiện đại, an toàn và đáng tin cậy. Đây sẽ là nền tảng quan trọng để thúc đẩy kinh tế số phát triển nhanh và bền vững trong những năm tới.